<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X51n0826"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 826 成唯识论音响補遗</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 826 成唯识论音响補遗</title> <author>淸 智素補遗</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp5"><resp>corrections</resp><name>CBETA.poyung</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp6"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp7"><resp>corrections</resp><name>CBETA.shin</name></respStmt> </editionStmt> <extent>10卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">51</idno>.<idno type="no">826</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2023-05-19 19:48:42 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">成唯识论音响補遗</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB08025"> <charName>CBETA CHARACTER CB08025</charName> <mapping cb:dec="991065" type="PUA">U+F1F59</mapping> <mapping type="unicode">U+2A5CC</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>脐</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[斋-小+肉]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15151"> <charName>CBETA CHARACTER CB15151</charName> <mapping cb:dec="998191" type="PUA">U+F3B2F</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>昏</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[昏-氏+(尤-尤+氏)]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-11-23T08:36:31"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0516a" n="0516a"/> <lb ed="X" n="0516a01"/> <lb ed="X" n="0516a02"/> <lb ed="X" n="0516a03"/> <lb ed="X" n="0516a04"/><cb:docNumber>No. 826</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0516a05"/> <lb ed="X" n="0516a06"/><lb ed="R082" n="0771a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>成唯识论音响補遗卷第一 <lb ed="X" n="0516a07"/><lb ed="R082" n="0771a01"/>〔龙省〕</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0516a08"/><lb ed="R082" n="0771a02"/><byline cb:type="other">淸武林莲居 绍觉大师 音義</byline> <lb ed="X" n="0516a09"/><lb ed="R082" n="0771a03"/><byline cb:type="other">新伊大师 合响</byline> <lb ed="X" n="0516a10"/><lb ed="R082" n="0771a04"/><byline cb:type="author">法嗣智素 補遗</byline> <lb ed="X" n="0516a11"/><lb ed="R082" n="0771a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0516a1101">△论题。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0516a12"/><lb ed="R082" n="0771a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0516a1201">成唯识论</p></cb:div> <lb ed="X" n="0516a13"/><lb ed="R082" n="0771a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0516a1301">音義 论题四字。能所合称。古疏序云。成乃能之 <lb ed="X" n="0516a14"/><lb ed="R082" n="0771a08"/>称。以安立为功。唯识枢要云。安教立理。名之为成。 <lb ed="X" n="0516a15"/><lb ed="R082" n="0771a09"/>略则宗因喩三。廣有八种。瑜伽第十五卷云。一立 <lb ed="X" n="0516a16"/><lb ed="R082" n="0771a10"/>宗。二辨因。三引喩。四同类。五异类。六比量。七现量。 <lb ed="X" n="0516a17"/><lb ed="R082" n="0771a11"/>八正教量。疏序云。唯识所成之名。以简了为義。唯 <lb ed="X" n="0516a18"/><lb ed="R082" n="0771a12"/>独也。识有八种。一眼识。二耳识。三鼻识。四舌识。五 <lb ed="X" n="0516a19"/><lb ed="R082" n="0771a13"/>身识。六意识。七末那识。八阿赖耶识。宗镜第四卷 <lb ed="X" n="0516a20"/><lb ed="R082" n="0771a14"/>明此唯识二字。先離释。次合释。先且離释。初唯。後 <lb ed="X" n="0516a21"/><lb ed="R082" n="0771a15"/>识。初唯字者。有三義。一者简持義。简谓简去我法 <lb ed="X" n="0516a22"/><lb ed="R082" n="0771a16"/>所执。持谓持取依圆二性。唯言谓遮離识。我法非 <lb ed="X" n="0516a23"/><lb ed="R082" n="0771a17"/>无。不離识心所无为等。二者决定義。决无離心之 <lb ed="X" n="0516a24"/><lb ed="R082" n="0771a18"/>境。定有内识之心。谓小乘離心有境。淸辨撥无内 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0516b" n="0516b"/> <lb ed="X" n="0516b01"/><lb ed="R082" n="0771b01"/>心。三者显勝義。谓心王勝<note place="inline">五位百法。唯心显著。为主能变。勝馀法故</note>。心 <lb ed="X" n="0516b02"/><lb ed="R082" n="0771b02"/>所等劣。今但显勝。不彰于劣。次识字者。即了别義。 <lb ed="X" n="0516b03"/><lb ed="R082" n="0771b03"/>八识心王。是识自性等。五位百法理之与事。皆不 <lb ed="X" n="0516b04"/><lb ed="R082" n="0771b04"/>離识<note place="inline">心法有八。即自性唯识。心所法有五十一。即相应唯识。色法有十一。即所变唯识。不相应行有 <lb ed="X" n="0516b05"/><lb ed="R082" n="0771b05"/>二十四。即分位唯识。无为有六。即实性唯识</note>。不尔真如应非唯识。摄馀 <lb ed="X" n="0516b06"/><lb ed="R082" n="0771b06"/>归识。总立识名。次合释者。唯谓拣去遮无外境。境 <lb ed="X" n="0516b07"/><lb ed="R082" n="0771b07"/>无非有。识能了别。诠有内心。心有非无。合名唯识。 <lb ed="X" n="0516b08"/><lb ed="R082" n="0771b08"/>唯谓遮无是用。识表诠有是体。摄用归体。唯即识 <lb ed="X" n="0516b09"/><lb ed="R082" n="0771b09"/>故。持业释也。论是能诠之教。较言指归。问答抉择。 <lb ed="X" n="0516b10"/><lb ed="R082" n="0771b10"/>评量本颂。意趣决了。唯识宗旨谓之论。卷者舒捲 <lb ed="X" n="0516b11"/><lb ed="R082" n="0771b11"/>義。舒则阅之。卷则思之。舒捲无碍。谓之卷。第谓次 <lb ed="X" n="0516b12"/><lb ed="R082" n="0771b12"/>第。一乃数之极首。此论十卷。记其次数。令不差互。 <lb ed="X" n="0516b13"/><lb ed="R082" n="0771b13"/>故云第一。</p> <lb ed="X" n="0516b14"/><lb ed="R082" n="0771b14"/><p xml:id="pX51p0516b1401">合响 略释如上。廣为六義。初唐梵翻译。开蒙云。 <lb ed="X" n="0516b15"/><lb ed="R082" n="0771b15"/>梵语毘若底。识也。么怛喇多。唯也。悉底。成也。奢萨 <lb ed="X" n="0516b16"/><lb ed="R082" n="0771b16"/>怛罗。论也。应云识唯成论。今名成唯识论者。以彼 <lb ed="X" n="0516b17"/><lb ed="R082" n="0771b17"/>方先所後能。此方先能後所故<note place="inline">文</note>。次详释名義。宗 <lb ed="X" n="0516b18"/><lb ed="R082" n="0771b18"/>镜第四卷。问此言外境不有。为遮離心之境。为遮 <lb ed="X" n="0516b19"/><lb ed="R082" n="0772a01"/>不離心之境。答设尔何失。难二俱有过。若遮離心 <lb ed="X" n="0516b20"/><lb ed="R082" n="0772a02"/>之境是无。馀有不離心相分在。何以但言唯识。不 <lb ed="X" n="0516b21"/><lb ed="R082" n="0772a03"/>言唯境识。若言不離心境是无。应但有能变三分。 <lb ed="X" n="0516b22"/><lb ed="R082" n="0772a04"/>阙所变相分过。如何通释。答所言唯识者。遮心外 <lb ed="X" n="0516b23"/><lb ed="R082" n="0772a05"/>境无。不遮内境。不離识相分是无。问内境与识。既 <lb ed="X" n="0516b24"/><lb ed="R082" n="0772a06"/>幷非无。如何但言唯识。不言唯境识耶。答以护法 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0516c" n="0516c"/> <lb ed="X" n="0516c01"/><lb ed="R082" n="0772a07"/>菩萨云。境名通于内外。谓有離心境。不離心境。恐 <lb ed="X" n="0516c02"/><lb ed="R082" n="0772a08"/>滥離心外境。但言唯识。又明唯识差别。总摄诸缘 <lb ed="X" n="0516c03"/><lb ed="R082" n="0772a09"/>及理。有其十義。一遣虚存实義。遣谓除遣。虚谓虚 <lb ed="X" n="0516c04"/><lb ed="R082" n="0772a10"/>妄。观遍计所执。唯虚妄起。都无体用。应正除遣。为 <lb ed="X" n="0516c05"/><lb ed="R082" n="0772a11"/>情有理无故。存者留義。实谓实有。即观依圆体是 <lb ed="X" n="0516c06"/><lb ed="R082" n="0772a12"/>实有。是本後二智境。应正存留。为理有情无故。良 <lb ed="X" n="0516c07"/><lb ed="R082" n="0772a13"/>由一切异生。小乘无始时来。妄执我法为有。淸辨 <lb ed="X" n="0516c08"/><lb ed="R082" n="0772a14"/>菩萨等。妄撥理事为空。今于唯识观中。遣虚者空 <lb ed="X" n="0516c09"/><lb ed="R082" n="0772a15"/>观。对遣有执。存实者有观。对遣空执。非有非空。法 <lb ed="X" n="0516c10"/><lb ed="R082" n="0772a16"/>无分别。離言诠故。二捨滥留纯義。捨谓捨離。滥即 <lb ed="X" n="0516c11"/><lb ed="R082" n="0772a17"/>相滥。留谓存留。纯谓无杂。虽观事理。有境有心。谓 <lb ed="X" n="0516c12"/><lb ed="R082" n="0772a18"/>心不孤起。仗境方生。境不自生。识变方起。由境之 <lb ed="X" n="0516c13"/><lb ed="R082" n="0772b01"/>有滥捨。不称唯心。体既纯留。说唯识。花严经云。三 <lb ed="X" n="0516c14"/><lb ed="R082" n="0772b02"/>界唯心故。三摄末归本義。摄谓绾摄。末即见相二 <lb ed="X" n="0516c15"/><lb ed="R082" n="0772b03"/>分。归即向。本谓识自证分。是所依体故。今摄末见 <lb ed="X" n="0516c16"/><lb ed="R082" n="0772b04"/>相分。归本自证分。故言唯识。解深密经云。诸识所 <lb ed="X" n="0516c17"/><lb ed="R082" n="0772b05"/>缘唯识所现。四隐劣显勝義。谓王所俱能示现。心 <lb ed="X" n="0516c18"/><lb ed="R082" n="0772b06"/>所即劣。依他起故。隐劣不取。心王即勝。所依体故。 <lb ed="X" n="0516c19"/><lb ed="R082" n="0772b07"/>故言唯识。即名显勝。莊严论云。许心似二现。如是 <lb ed="X" n="0516c20"/><lb ed="R082" n="0772b08"/>似贪等。或似于信等。无别染善法<note place="inline">瑜伽释云。许心似二现者。此中 <lb ed="X" n="0516c21"/><lb ed="R082" n="0772b09"/>似言似心外所计实二分等法。故名为似。无别染善法者。谓唯心变似相见二分。二分離心无别有法。复 <lb ed="X" n="0516c22"/><lb ed="R082" n="0772b10"/>言心变似贪信等故。贪信等離心之外。无别染善法。体即心也。如二分故</note>。五遣相证性 <lb ed="X" n="0516c23"/><lb ed="R082" n="0772b11"/>義。识言所表。具有事理。事谓相用。遣而不取。理谓 <lb ed="X" n="0516c24"/><lb ed="R082" n="0772b12"/>体性。应求作证。摄论偈云。依绳起蛇解。见绳知是 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0517a" n="0517a"/> <lb ed="X" n="0517a01"/><lb ed="R082" n="0772b13"/>无。证见彼分明。方知明性乱。六境義。境谓所观境。 <lb ed="X" n="0517a02"/><lb ed="R082" n="0772b14"/>识即能观心。此所观境。由识变现。境不離识。立境 <lb ed="X" n="0517a03"/><lb ed="R082" n="0772b15"/>唯识義。鬼人天等所见各异。阿毘达摩经云。鬼旁 <lb ed="X" n="0517a04"/><lb ed="R082" n="0772b16"/>生人天。各随其所应等。事心异故。许義非真实。七 <lb ed="X" n="0517a05"/><lb ed="R082" n="0772b17"/>教義。即能诠教。说有唯识義。楞伽经偈云。由自心 <lb ed="X" n="0517a06"/><lb ed="R082" n="0772b18"/>执著。心似外境转。彼所见非有。是故说唯心。八理 <lb ed="X" n="0517a07"/><lb ed="R082" n="0773a01"/>義。道理唯识。本论颂云。是诸识转变。分别所分别。 <lb ed="X" n="0517a08"/><lb ed="R082" n="0773a02"/>由此彼皆无。故一切唯识。九行義。行谓观行。菩萨 <lb ed="X" n="0517a09"/><lb ed="R082" n="0773a03"/>在定位。作四寻伺观等。即观行及定。俱不離识。瑜 <lb ed="X" n="0517a10"/><lb ed="R082" n="0773a04"/>伽论偈云。菩萨于定位。观境唯是心。義想既灭除。 <lb ed="X" n="0517a11"/><lb ed="R082" n="0773a05"/>审观唯自识。十果義。谓<persName>佛</persName>果四智。菩萨所有功德。 <lb ed="X" n="0517a12"/><lb ed="R082" n="0773a06"/>皆不離识。莊严论偈云。<persName>如来</persName>无垢识。是净无漏界。 <lb ed="X" n="0517a13"/><lb ed="R082" n="0773a07"/>解脱一切障。圆镜智相应。又出唯识体者。一所观 <lb ed="X" n="0517a14"/><lb ed="R082" n="0773a08"/>出体。即取五位一百法为体。以通观有为无为法 <lb ed="X" n="0517a15"/><lb ed="R082" n="0773a09"/>故。即以识相识性。合为唯识体。皆不離识故。二能 <lb ed="X" n="0517a16"/><lb ed="R082" n="0773a10"/>观出体。即唯取心心所为体。心所与识常相应故。 <lb ed="X" n="0517a17"/><lb ed="R082" n="0773a11"/>即唯能非所。若约唯识观。即取别境中慧为体。于 <lb ed="X" n="0517a18"/><lb ed="R082" n="0773a12"/>所观境。观察勝故<note place="inline">文</note>。开蒙云。论有宗论释论。此宗 <lb ed="X" n="0517a19"/><lb ed="R082" n="0773a13"/>论也。以正凭六经<note place="inline">圆觉小钞云。其法相宗所凭之经。自是第三时中。四十年前。解 <lb ed="X" n="0517a20"/><lb ed="R082" n="0773a14"/>深密等。今後辈传习。或云唯识依花严等六经所造。文六经者。花严经。解深密经。楞伽经。<name role="" type="person">无垢称</name>经。维摩 <lb ed="X" n="0517a21"/><lb ed="R082" n="0773a15"/>经。十地经</note>。横该大藏。明唯识理。故为宗论。不单解别一 <lb ed="X" n="0517a22"/><lb ed="R082" n="0773a16"/>本经。故非释论<note place="inline">小钞云。且<persName>佛</persName>说经意趣难解。菩萨造论解释指示。或取诸经法義。都 <lb ed="X" n="0517a23"/><lb ed="R082" n="0773a17"/>作義门。一时解释。名为宗论。或各就一经一部。随文解释。名为释论</note>。问论题四字。何 <lb ed="X" n="0517a24"/><lb ed="R082" n="0773a18"/>字能所。答论字唯能成。唯识唯所成。成字通能所。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0517b" n="0517b"/> <lb ed="X" n="0517b01"/><lb ed="R082" n="0773b01"/>若成目能成。成属论字。唯识之成。或成唯识之论。 <lb ed="X" n="0517b02"/><lb ed="R082" n="0773b02"/>作依主释。或论体之上。有能成之用。以用随体。成 <lb ed="X" n="0517b03"/><lb ed="R082" n="0773b03"/>即是论。作持业释。若成目所成。成属唯识。唯识即 <lb ed="X" n="0517b04"/><lb ed="R082" n="0773b04"/>成。或所成即唯识。作持业释。问论有本末。何论能 <lb ed="X" n="0517b05"/><lb ed="R082" n="0773b05"/>成。答本末皆能。若本论。为能成。<persName>佛</persName>经唯识为所成。若 <lb ed="X" n="0517b06"/><lb ed="R082" n="0773b06"/>末论为能成。本论唯识为所成。具上如斯等義。名 <lb ed="X" n="0517b07"/><lb ed="R082" n="0773b07"/>成唯识论。三辨宗体。开蒙云。唯识为宗。识有非无。 <lb ed="X" n="0517b08"/><lb ed="R082" n="0773b08"/>境无非有。以为宗故。护法正義。实能所诠文義为 <lb ed="X" n="0517b09"/><lb ed="R082" n="0773b09"/>体。宗镜第三十七卷云。教体者。护法云。<persName>如来</persName>既实 <lb ed="X" n="0517b10"/><lb ed="R082" n="0773b10"/>现身实说法者。通用说者听者。正兼声名句文。而 <lb ed="X" n="0517b11"/><lb ed="R082" n="0773b11"/>为教体。教体通有漏无漏。影像本质。即宜开者。根 <lb ed="X" n="0517b12"/><lb ed="R082" n="0773b12"/>性<anchor xml:id="nkr_note_add_0517b1201" n="0517b1201"/><anchor xml:id="beg0517b1201" n="0517b1201"/>已<anchor xml:id="end0517b1201"/>熟。遂感激<persName>如来</persName>识上有文義相生。<persName>佛</persName>以慈悲 <lb ed="X" n="0517b13"/><lb ed="R082" n="0773b13"/>本愿缘力。即为众生。说三乘法。所有声名句文。是 <lb ed="X" n="0517b14"/><lb ed="R082" n="0773b14"/>正无漏本质教。若三乘五性众生。<persName>佛</persName>边听法。不能 <lb ed="X" n="0517b15"/><lb ed="R082" n="0773b15"/>亲闻自变相分。而缘所有声名句文。即取有漏无 <lb ed="X" n="0517b16"/><lb ed="R082" n="0773b16"/>漏是影像兼教。即以质教为本。能现影像故。影像 <lb ed="X" n="0517b17"/><lb ed="R082" n="0773b17"/>教为末。依质有故。由此本质教。为正教体。影像教 <lb ed="X" n="0517b18"/><lb ed="R082" n="0773b18"/>为兼教体。无性菩萨难云。我宗但取众生识上影 <lb ed="X" n="0517b19"/><lb ed="R082" n="0774a01"/>像相分。为教体者。即不违唯识。汝护法。若取<persName>佛</persName>本 <lb ed="X" n="0517b20"/><lb ed="R082" n="0774a02"/>质声名句文。为教体者。是心外有法。何成唯识。护 <lb ed="X" n="0517b21"/><lb ed="R082" n="0774a03"/>法答。唯识之宗。约亲相分。众生听时。变起相分 <lb ed="X" n="0517b22"/><lb ed="R082" n="0774a04"/>而缘。非取他质以为自性。然他本质。即<persName>佛</persName>菩萨。亦 <lb ed="X" n="0517b23"/><lb ed="R082" n="0774a05"/>成唯识。故不相违。问何不取本质正教体即休。答 <lb ed="X" n="0517b24"/><lb ed="R082" n="0774a06"/>缘众生。不能亲闻无漏质故。必资影像。问若尔。何 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0517c" n="0517c"/> <lb ed="X" n="0517c01"/><lb ed="R082" n="0774a07"/>不唯取影像为教体。是亲闻故。答虽即亲闻。必假 <lb ed="X" n="0517c02"/><lb ed="R082" n="0774a08"/>本质。是以二十唯识论云。辗转增上力。二识成决 <lb ed="X" n="0517c03"/><lb ed="R082" n="0774a09"/>定。辗转增上力者。即<persName>佛</persName>与众生。互为增上缘。二识 <lb ed="X" n="0517c04"/><lb ed="R082" n="0774a10"/>成决定者。众生根决定。<persName>如来</persName>悲决定。谓众生根熟。 <lb ed="X" n="0517c05"/><lb ed="R082" n="0774a11"/>合闻法决定。<persName>如来</persName>即有悲决定。决定与众生说法。 <lb ed="X" n="0517c06"/><lb ed="R082" n="0774a12"/>为增上缘故。又诸师。影质有无不同。应须四句分 <lb ed="X" n="0517c07"/><lb ed="R082" n="0774a13"/>别。一唯质无影。即小乘有部等。二唯影无质。即 <lb ed="X" n="0517c08"/><lb ed="R082" n="0774a14"/>龙军无性。三俱句。即护法亲光。四俱非。即龙猛淸 <lb ed="X" n="0517c09"/><lb ed="R082" n="0774a15"/>辨。谓彼计勝義门中。不辨教体。全撥菩提涅槃为 <lb ed="X" n="0517c10"/><lb ed="R082" n="0774a16"/>空故。<anchor xml:id="nkr_note_add_0517c1001" n="0517c1001"/><anchor xml:id="beg0517c1001" n="0517c1001"/>已<anchor xml:id="end0517c1001"/>上约四句料简。质影双通。护法为勝<note place="inline">文</note>。四 <lb ed="X" n="0517c11"/><lb ed="R082" n="0774a17"/>判教相。且依本宗。大判为三。玄谈第五卷云。戒贤 <lb ed="X" n="0517c12"/><lb ed="R082" n="0774a18"/>远承弥勒无著。近踵护法难陀。依解深密等经。瑜 <lb ed="X" n="0517c13"/><lb ed="R082" n="0774b01"/>伽等论。立三种教。以法相大乘。而为了義。即唐三 <lb ed="X" n="0517c14"/><lb ed="R082" n="0774b02"/>藏之所师宗。谓<persName>佛</persName>初于鹿苑。转四谛小乘法轮。说 <lb ed="X" n="0517c15"/><lb ed="R082" n="0774b03"/>诸有为法皆从缘生。破外道自性因等。又缘生无 <lb ed="X" n="0517c16"/><lb ed="R082" n="0774b04"/>我。翻破有我。然犹未说法无我理。即四阿含等经 <lb ed="X" n="0517c17"/><lb ed="R082" n="0774b05"/>是。第二时中。虽依遍计所执。而说诸法自性皆空。 <lb ed="X" n="0517c18"/><lb ed="R082" n="0774b06"/>翻彼小乘。然于依他圆成。犹未说有。即诸部般若 <lb ed="X" n="0517c19"/><lb ed="R082" n="0774b07"/>等经。第三时中。就大乘正理。具说三性三无性等。 <lb ed="X" n="0517c20"/><lb ed="R082" n="0774b08"/>方为尽理。即解深密等经。是故于彼三时。初堕有 <lb ed="X" n="0517c21"/><lb ed="R082" n="0774b09"/>边。次堕空边。俱非了義。後时遍计性空。馀二为有 <lb ed="X" n="0517c22"/><lb ed="R082" n="0774b10"/><note place="inline">即依他圆成也</note>。契会中道方为了義<note place="inline">文</note>。故开蒙云。教有三 <lb ed="X" n="0517c23"/><lb ed="R082" n="0774b11"/>时。谓有空中。此当第三时中道之教。以唯遮境有。 <lb ed="X" n="0517c24"/><lb ed="R082" n="0774b12"/>识拣心空。離有无边。正处中道<note place="inline">文</note>。五脏乘所摄。三 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0518a" n="0518a"/> <lb ed="X" n="0518a01"/><lb ed="R082" n="0774b13"/>藏中对法藏摄<note place="inline">阿毘达摩。此云对法。即论藏</note>。三乘中菩萨乘摄。 <lb ed="X" n="0518a02"/><lb ed="R082" n="0774b14"/>六所被機宜。瑜加论。有五种姓。菩萨。缘觉。声闻。不 <lb ed="X" n="0518a03"/><lb ed="R082" n="0774b15"/>定。无种。此论正被菩萨。及不定中。趣<persName>佛</persName>果者。馀亦 <lb ed="X" n="0518a04"/><lb ed="R082" n="0774b16"/>兼被。起信疏云。兼为馀性。作远因缘。谓二乘及无 <lb ed="X" n="0518a05"/><lb ed="R082" n="0774b17"/>种姓。开蒙问。成立唯识。有何義利。答我<persName>佛</persName>法中。以 <lb ed="X" n="0518a06"/><lb ed="R082" n="0774b18"/>心为宗。凡夫外道。偝觉合尘。驰流生死。菩萨愍之。 <lb ed="X" n="0518a07"/><lb ed="R082" n="0775a01"/>故造此论。成立唯识。令归本源。解脱生死。问以何 <lb ed="X" n="0518a08"/><lb ed="R082" n="0775a02"/>方便。得归本源。答有五观门。令自观心归本源故。</p> <lb ed="X" n="0518a09"/><lb ed="R082" n="0775a03"/><p xml:id="pX51p0518a0901">△论主。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518a10"/><lb ed="R082" n="0775a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0518a1001">护法等菩萨造</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518a11"/><lb ed="R082" n="0775a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0518a1101">音義 梵语达摩波罗唐言护法。详具别传。按<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0518a12"/><lb ed="R082" n="0775a06"/>灭後九百年中。天亲菩萨。以慈氏瑜伽论文渊浩。 <lb ed="X" n="0518a13"/><lb ed="R082" n="0775a07"/>是以提挈纲维。作唯识三十颂。同时有亲勝火辨。 <lb ed="X" n="0518a14"/><lb ed="R082" n="0775a08"/>造释。千一百年後。继有护法。德慧。安慧。难陀。净月。 <lb ed="X" n="0518a15"/><lb ed="R082" n="0775a09"/>勝友。陈那。智月。八师。相次造释。各有十卷。故卷有 <lb ed="X" n="0518a16"/><lb ed="R082" n="0775a10"/>百。慈恩窥基大师。以十师制作旨殊见异。禀者无 <lb ed="X" n="0518a17"/><lb ed="R082" n="0775a11"/>依。因请奘师。糅百卷为十。文多互影。所尙者。以护 <lb ed="X" n="0518a18"/><lb ed="R082" n="0775a12"/>法为司南。故首标护法。诸师等之。菩萨具云菩提 <lb ed="X" n="0518a19"/><lb ed="R082" n="0775a13"/>质帝萨埵。此云觉有情。禀受大乘教法。深达唯识 <lb ed="X" n="0518a20"/><lb ed="R082" n="0775a14"/>理趣。名自觉有情。即以斯道觉彼众生。名觉他有 <lb ed="X" n="0518a21"/><lb ed="R082" n="0775a15"/>情。具此二利。故称菩萨。造者。博综群籍。解法相義。 <lb ed="X" n="0518a22"/><lb ed="R082" n="0775a16"/>赞释<persName>佛</persName>乘。垂笵叔世。故云造也。唯识疏云。叙理名 <lb ed="X" n="0518a23"/><lb ed="R082" n="0775a17"/>述。先来有故。创作名造。今新起故。</p> <lb ed="X" n="0518a24"/><lb ed="R082" n="0775a18"/><p xml:id="pX51p0518a2401">△释师。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0518b" n="0518b"/> <lb ed="X" n="0518b01"/><lb ed="R082" n="0775b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0518b0101">唐三藏法师<name role="" type="person">玄奘</name>奉诏译</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518b02"/><lb ed="R082" n="0775b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0518b0201">音義 唐代名三藏。谓经律论。正法自任。弘辩导 <lb ed="X" n="0518b03"/><lb ed="R082" n="0775b03"/>他。名曰法师。<name role="" type="person">玄奘</name>。大师之讳。族氏道迹。详具本传。 <lb ed="X" n="0518b04"/><lb ed="R082" n="0775b04"/>按大师于贞观十九年。奉太宗纶旨。漙事翻译。至 <lb ed="X" n="0518b05"/><lb ed="R082" n="0775b05"/>高宗显庆四年。始成兹论。月穷于纪。今言奉诏者。 <lb ed="X" n="0518b06"/><lb ed="R082" n="0775b06"/>从初受命时也。译者。易也。易彼土语。成此方言。周 <lb ed="X" n="0518b07"/><lb ed="R082" n="0775b07"/>礼掌四方之语。各有其官。今取北方掌语之名。盖 <lb ed="X" n="0518b08"/><lb ed="R082" n="0775b08"/>译官兼善西语也。</p> <lb ed="X" n="0518b09"/><lb ed="R082" n="0775b09"/><p xml:id="pX51p0518b0901">△此论十卷。依颂科判为三分。前後各一颂。乃护 <lb ed="X" n="0518b10"/><lb ed="R082" n="0775b10"/>法等菩萨所造故。开蒙以前稽首一颂。名宗前敬 <lb ed="X" n="0518b11"/><lb ed="R082" n="0775b11"/>叙分。最後<anchor xml:id="nkr_note_add_0518b1101" n="0518b1101"/><anchor xml:id="beg0518b1101" n="0518b1101"/>已<anchor xml:id="end0518b1101"/>依一颂。名释结施愿分。中间三十颂。 <lb ed="X" n="0518b12"/><lb ed="R082" n="0775b12"/>乃天亲菩萨所造。乃护法等菩萨所造释论首末。 <lb ed="X" n="0518b13"/><lb ed="R082" n="0775b13"/>总名依教廣成分。盖当常经序正流通三分也。今 <lb ed="X" n="0518b14"/><lb ed="R082" n="0775b14"/>初宗前敬叙分<note place="inline">二</note>初归敬述意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518b15"/><lb ed="R082" n="0775b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0518b1501">稽首唯识性满分淸净者我今释彼说利乐诸有情。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518b16"/><lb ed="R082" n="0775b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0518b1601">音義 初二句归敬。稽者。至也。留也。以头至地。稽 <lb ed="X" n="0518b17"/><lb ed="R082" n="0775b17"/>留少时。尙书法云。拜手。谓首至手。稽首。谓首至地。 <lb ed="X" n="0518b18"/><lb ed="R082" n="0775b18"/>此二字总摄能归三业。以既动身首。必兼语意。唯 <lb ed="X" n="0518b19"/><lb ed="R082" n="0776a01"/>识等。是所归三宝。唯识性。即法宝。谓二空所显之 <lb ed="X" n="0518b20"/><lb ed="R082" n="0776a02"/>理。即圆成实性。开蒙问。一言唯识性通。其相何偏 <lb ed="X" n="0518b21"/><lb ed="R082" n="0776a03"/>敬性。答唯无漏故。唯真谛故。法实性故。圣所证故。 <lb ed="X" n="0518b22"/><lb ed="R082" n="0776a04"/>迷悟依故。所以偏敬。满分淸净者。即<persName>佛</persName>僧二宝。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0518b23"/><lb ed="R082" n="0776a05"/>是果人。二障究尽。二死永亡名满。淸净者。三乘圣 <lb ed="X" n="0518b24"/><lb ed="R082" n="0776a06"/>位。于二障中。断未穷源名分。淸净者。常言三宝。<persName>佛</persName> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0518c" n="0518c"/> <lb ed="X" n="0518c01"/><lb ed="R082" n="0776a07"/>先法後。今何以法先<persName>佛</persName>後。显说相因。<persName>佛</persName>先法後。师 <lb ed="X" n="0518c02"/><lb ed="R082" n="0776a08"/>资相因。法先<persName>佛</persName>後。以诸<persName>佛</persName>所师即法也。般若云。一 <lb ed="X" n="0518c03"/><lb ed="R082" n="0776a09"/>切诸<persName>佛</persName>。皆从此经出。何故论初先须归敬。菩萨造 <lb ed="X" n="0518c04"/><lb ed="R082" n="0776a10"/>论。恐有违<persName>佛</persName>旨。必藉三宝冥加。庶幾契合圣心。流 <lb ed="X" n="0518c05"/><lb ed="R082" n="0776a11"/>通无滞。故须归敬。我今二句述意。彼说指三十颂。 <lb ed="X" n="0518c06"/><lb ed="R082" n="0776a12"/>利谓利益。乐谓安乐。诸有情。即所被之機。谓我护 <lb ed="X" n="0518c07"/><lb ed="R082" n="0776a13"/>法等之所以解释彼颂者。为令一切有情生解起 <lb ed="X" n="0518c08"/><lb ed="R082" n="0776a14"/>行。断惑证果。获大利乐也。</p> <lb ed="X" n="0518c09"/><lb ed="R082" n="0776a15"/><p xml:id="pX51p0518c0901">△次造论因缘<note place="inline">二</note>初通为利生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518c10"/><lb ed="R082" n="0776a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0518c1001">今造此论为于二空<note place="inline">至</note>所知障故得大菩提。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518c11"/><lb ed="R082" n="0776a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0518c1101">補遗 自此至故作斯论。正明造论缘由。述出颂 <lb ed="X" n="0518c12"/><lb ed="R082" n="0776a18"/>中利乐之意。二空者。我空法空。开蒙云。于二空理。 <lb ed="X" n="0518c13"/><lb ed="R082" n="0776b01"/>外道不解名迷。小乘邪解名谬。造论为彼使迷者 <lb ed="X" n="0518c14"/><lb ed="R082" n="0776b02"/>解。谬者正也。执者。封著之谓。障者。覆碍之義。以执 <lb ed="X" n="0518c15"/><lb ed="R082" n="0776b03"/>我故。烦恼障生。由执法故。所知障起。宗镜第四十 <lb ed="X" n="0518c16"/><lb ed="R082" n="0776b04"/>一卷云。以迷人空故。起我见之愚。受妄生死。以迷 <lb ed="X" n="0518c17"/><lb ed="R082" n="0776b05"/>法空故。违现量之境。障净菩提。所以我法俱空。唯 <lb ed="X" n="0518c18"/><lb ed="R082" n="0776b06"/>从识变。既唯识变。我法皆虚。因此二空。契会玄旨。 <lb ed="X" n="0518c19"/><lb ed="R082" n="0776b07"/>以我空故。烦恼障断。以法空故。所知障消。烦恼障 <lb ed="X" n="0518c20"/><lb ed="R082" n="0776b08"/>断。证真解脱。所知障消。获大菩提<note place="inline">文</note>。我法障执等 <lb ed="X" n="0518c21"/><lb ed="R082" n="0776b09"/>義。下文自详。</p> <lb ed="X" n="0518c22"/><lb ed="R082" n="0776b10"/><p xml:id="pX51p0518c2201">△次别为破执<note place="inline">二</note>初知凡夫外道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518c23"/><lb ed="R082" n="0776b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0518c2301">又为开示谬执我法<note place="inline">至</note>于唯识理如实知故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518c24"/><lb ed="R082" n="0776b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0518c2401">音義 此世间迷者。谬执我者。如下文。执我体常 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0519a" n="0519a"/> <lb ed="X" n="0519a01"/><lb ed="R082" n="0776b13"/>周遍等。谬执法者。即数论勝论等。斯皆不了唯识。 <lb ed="X" n="0519a02"/><lb ed="R082" n="0776b14"/>故须开示。</p> <lb ed="X" n="0519a03"/><lb ed="R082" n="0776b15"/><p xml:id="pX51p0519a0301">△次破小乘四师。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519a04"/><lb ed="R082" n="0776b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0519a0401">复有迷谬唯识理者<note place="inline">至</note>得如实解故作斯论。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519a05"/><lb ed="R082" n="0776b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0519a0501">補遗 此圣教迷者。先叙执。初句总标。或执下。别 <lb ed="X" n="0519a06"/><lb ed="R082" n="0776b18"/>明。初增益执。次损减执。三迷体用。四迷王所。宗镜 <lb ed="X" n="0519a07"/><lb ed="R082" n="0777a01"/>第四十六卷。引古释云。初即有宗。依十二处教。执 <lb ed="X" n="0519a08"/><lb ed="R082" n="0777a02"/>心境俱有。是第一義。次即淸辩。依密意空教。撥识 <lb ed="X" n="0519a09"/><lb ed="R082" n="0777a03"/>亦无<note place="inline">小钞云。戒贤立法相宗。破无相宗心境俱空之義云。迷<persName>佛</persName>密意方便破执之教。以为实理。 <lb ed="X" n="0519a10"/><lb ed="R082" n="0777a04"/>故云。依<persName>佛</persName>密意空教。撥识亦无</note>。三即彼大乘一类菩萨。言八识体 <lb ed="X" n="0519a11"/><lb ed="R082" n="0777a05"/>唯是一<note place="inline">法相宗旨。八识各别出体。各别有用。若法性宗。谓前七识但是第八识差别功能。故 <lb ed="X" n="0519a12"/><lb ed="R082" n="0777a06"/>有此执。此據起信等義</note>。四即经部觉天所计。以经言士夫<note place="inline">即有 <lb ed="X" n="0519a13"/><lb ed="R082" n="0777a07"/>情</note>六界<note place="inline">地水火风空识</note>。染净由心。无心所故。虽于蕴中。亦 <lb ed="X" n="0519a14"/><lb ed="R082" n="0777a08"/>有心所。但于识上分位假立。无别实有<note place="inline">起信疏序云。彼教三 <lb ed="X" n="0519a15"/><lb ed="R082" n="0777a09"/>宗所说有异。经部无别心所。有部有别心所。觉天谓唯一意识。随六根转。无别六异</note>。为遮下。 <lb ed="X" n="0519a16"/><lb ed="R082" n="0777a10"/>结显深妙理。即唯识性。如实解者。谓如法相解。如 <lb ed="X" n="0519a17"/><lb ed="R082" n="0777a11"/>识性证幷離种种不正知见。以上历明造论之所 <lb ed="X" n="0519a18"/><lb ed="R082" n="0777a12"/>以。开蒙。问何缘造论。答有多二缘。一者令法久住。 <lb ed="X" n="0519a19"/><lb ed="R082" n="0777a13"/>二者济诸含识。一由自利。二由利他。一由智德。二 <lb ed="X" n="0519a20"/><lb ed="R082" n="0777a14"/>由恩德。一生大智。二生大悲。具多二缘。所以造论。</p> <lb ed="X" n="0519a21"/><lb ed="R082" n="0777a15"/><p xml:id="pX51p0519a2101">△次依教廣成分。开蒙。有三种三科。一略廣位。二 <lb ed="X" n="0519a22"/><lb ed="R082" n="0777a16"/>境行果。三相性位。此三种三科。義类相从。各有其 <lb ed="X" n="0519a23"/><lb ed="R082" n="0777a17"/>致。且分判既殊。岂容幷用。盖以略廣。不出于相性。 <lb ed="X" n="0519a24"/><lb ed="R082" n="0777a18"/>行果幷属于位。次今准略廣位分科。初一颂半。略 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0519b" n="0519b"/> <lb ed="X" n="0519b01"/><lb ed="R082" n="0777b01"/>答外难。略标帜相。次二十三颂半。廣明识相。显前 <lb ed="X" n="0519b02"/><lb ed="R082" n="0777b02"/>颂意。後五颂明修行之位次。今初略答外难。略标 <lb ed="X" n="0519b03"/><lb ed="R082" n="0777b03"/>识相<note place="inline">三</note>初末论设问。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519b04"/><lb ed="R082" n="0777b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0519b0401">若唯有识云何世间及诸圣教说有我法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519b05"/><lb ed="R082" n="0777b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0519b0501">補遗 此中开章。欲明唯识旨趣。先设难问发起。 <lb ed="X" n="0519b06"/><lb ed="R082" n="0777b06"/>谓若唯有识一切都无。云何世间及诸圣教。说有 <lb ed="X" n="0519b07"/><lb ed="R082" n="0777b07"/>我法。世间或是忘执。圣教岂属谬谈。开蒙。问何名 <lb ed="X" n="0519b08"/><lb ed="R082" n="0777b08"/>世间。答堕在世中。名为世间。世者何義。答有四義。 <lb ed="X" n="0519b09"/><lb ed="R082" n="0777b09"/>谓可破壞。有对治。隐真理。性有漏。名为世也。问何 <lb ed="X" n="0519b10"/><lb ed="R082" n="0777b10"/>名圣教。答圣所说教。名为圣教。圣者何義。答圣者。 <lb ed="X" n="0519b11"/><lb ed="R082" n="0777b11"/>正也。以道正人。目之曰圣。又云与理相应。于事无 <lb ed="X" n="0519b12"/><lb ed="R082" n="0777b12"/>壅。名为圣也<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0519b13"/><lb ed="R082" n="0777b13"/><p xml:id="pX51p0519b1301">△次本论颂答。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519b14"/><lb ed="R082" n="0777b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0519b1401">颂曰由假说我法<note place="inline">至</note>谓异熟思量乃了别境识。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519b15"/><lb ed="R082" n="0777b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0519b1501">合响 此本论有三十首颂。今初一颂半。又是三 <lb ed="X" n="0519b16"/><lb ed="R082" n="0777b16"/>十颂之纲领也。且即安假说二字于颂首。则知離 <lb ed="X" n="0519b17"/><lb ed="R082" n="0777b17"/>识之外。无有一法是真实也。前三句明所变之相。 <lb ed="X" n="0519b18"/><lb ed="R082" n="0777b18"/>略答外难。後三句示能变之识。略标帜相。开蒙。问 <lb ed="X" n="0519b19"/><lb ed="R082" n="0778a01"/>何名为世间我法。圣教我法。答世间人执。名世间 <lb ed="X" n="0519b20"/><lb ed="R082" n="0778a02"/>我法。圣教施设。名圣教我法。问此二我法何故名 <lb ed="X" n="0519b21"/><lb ed="R082" n="0778a03"/>假。答世间我法无体随情。名之为假。圣教我法有 <lb ed="X" n="0519b22"/><lb ed="R082" n="0778a04"/>体强设。名之为假。问何義名为无体随情。答本无 <lb ed="X" n="0519b23"/><lb ed="R082" n="0778a05"/>实体。妄情所执。名为无体随情。问何義名为有体 <lb ed="X" n="0519b24"/><lb ed="R082" n="0778a06"/>强设。答法本无名。随缘施设。强名我法。名有体强 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0519c" n="0519c"/> <lb ed="X" n="0519c01"/><lb ed="R082" n="0778a07"/>设<note place="inline">文</note>。第八名异熟。第七名思量。前六名了别境识。 <lb ed="X" n="0519c02"/><lb ed="R082" n="0778a08"/>详如後释。</p> <lb ed="X" n="0519c03"/><lb ed="R082" n="0778a09"/><p xml:id="pX51p0519c0301">△三末论释成<note place="inline">二</note>初释前三句<note place="inline">二</note>初略释<note place="inline">三</note>初释 <lb ed="X" n="0519c04"/><lb ed="R082" n="0778a10"/>第一句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519c05"/><lb ed="R082" n="0778a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0519c0501">论曰世间圣教说有我法<note place="inline">至</note>我谓主宰法谓轨持。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519c06"/><lb ed="R082" n="0778a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0519c0601">合响 世间二句牒前问辞。但由二句。明二种我 <lb ed="X" n="0519c07"/><lb ed="R082" n="0778a13"/>法皆无实性。我谓主宰者。主是我体。宰是我用。如 <lb ed="X" n="0519c08"/><lb ed="R082" n="0778a14"/>国之主。有自在故。亦如宰辅。能割断故。法谓轨持 <lb ed="X" n="0519c09"/><lb ed="R082" n="0778a15"/>者。轨是轨笵。可生物解。持是任持。不捨自相。</p> <lb ed="X" n="0519c10"/><lb ed="R082" n="0778a16"/><p xml:id="pX51p0519c1001">△次释第二句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519c11"/><lb ed="R082" n="0778a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0519c1101">彼二俱有种种相转<note place="inline">至</note>转谓随缘施设有异。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0519c12"/><lb ed="R082" n="0778a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0519c1201">音義 初句总示。我种种下别释。有情命者。谓十 <lb ed="X" n="0519c13"/><lb ed="R082" n="0778b01"/>六知见等。即世间我。预流等者。谓初二果等。假名 <lb ed="X" n="0519c14"/><lb ed="R082" n="0778b02"/>贤圣。即圣教我。实德业等。谓外道勝论六句法等。 <lb ed="X" n="0519c15"/><lb ed="R082" n="0778b03"/>即世间法。蕴处界等。谓内典三科法等。即圣教法。 <lb ed="X" n="0519c16"/><lb ed="R082" n="0778b04"/>随缘施设有异者。指上我法随缘立名不同。我施 <lb ed="X" n="0519c17"/><lb ed="R082" n="0778b05"/>设异者。于五蕴和合法中。妄计有我。名曰有情。妄 <lb ed="X" n="0519c18"/><lb ed="R082" n="0778b06"/>计寿和合现存活故。名曰命者。若断分别我执随 <lb ed="X" n="0519c19"/><lb ed="R082" n="0778b07"/>眠。名为预流。随断三界八十一品修惑。名一来等。 <lb ed="X" n="0519c20"/><lb ed="R082" n="0778b08"/>法施设异者。于名色法中。妄计实德业等。乃至为 <lb ed="X" n="0519c21"/><lb ed="R082" n="0778b09"/>迷心重者。说五蕴。迷色重者。说十二处。色心俱迷 <lb ed="X" n="0519c22"/><lb ed="R082" n="0778b10"/>者。说十八界。盖因世间我法。随情执实。圣教我法。 <lb ed="X" n="0519c23"/><lb ed="R082" n="0778b11"/>应機强说。是皆随缘施设有异。开蒙。问世间我法 <lb ed="X" n="0519c24"/><lb ed="R082" n="0778b12"/>率<anchor xml:id="nkr_note_add_0519c2401" n="0519c2401"/><anchor xml:id="beg0519c2401" n="0519c2401"/>已<anchor xml:id="end0519c2401"/>妄情。圣教我法有何益用。答有四缘故。一言 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0520a" n="0520a"/> <lb ed="X" n="0520a01"/><lb ed="R082" n="0778b13"/>说易故。二须世间故。三能除无我怖故。四有自他 <lb ed="X" n="0520a02"/><lb ed="R082" n="0778b14"/>染净信解事业等故。有此益用。圣说我法。</p> <lb ed="X" n="0520a03"/><lb ed="R082" n="0778b15"/><p xml:id="pX51p0520a0301">△三释第三句<note place="inline">二</note>初征。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520a04"/><lb ed="R082" n="0778b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0520a0401">如是诸相若由假说依何得成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520a05"/><lb ed="R082" n="0778b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0520a0501">△次释<note place="inline">二</note>初正释<note place="inline">二</note>初依相见假设我法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520a06"/><lb ed="R082" n="0778b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0520a0601">彼相皆依识所转变<note place="inline">至</note>彼二離此无所依故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520a07"/><lb ed="R082" n="0779a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0520a0701">音義 初句正答。识谓下释成。了别者。八识通名。 <lb ed="X" n="0520a08"/><lb ed="R082" n="0779a02"/>眼了别色。耳了别声。乃至第八了别根身器界种 <lb ed="X" n="0520a09"/><lb ed="R082" n="0779a03"/>子。因前四执中。第三师云。但有心王。无别心所。故 <lb ed="X" n="0520a10"/><lb ed="R082" n="0779a04"/>云此中识言亦摄心所。如王之有臣。决定有故。识 <lb ed="X" n="0520a11"/><lb ed="R082" n="0779a05"/>体者。谓自证分。似者。以彼但一识体转变生起相 <lb ed="X" n="0520a12"/><lb ed="R082" n="0779a06"/>见。故名似也。彼二谓我法。此者见相二分。谓我法 <lb ed="X" n="0520a13"/><lb ed="R082" n="0779a07"/>俱依相见而施设也。</p> <lb ed="X" n="0520a14"/><lb ed="R082" n="0779a08"/><p xml:id="pX51p0520a1401">合响 转似二分者。宗镜第四十七卷云。相见种。 <lb ed="X" n="0520a15"/><lb ed="R082" n="0779a09"/>或同。或异。若同种者。即一识体转似二分相用而 <lb ed="X" n="0520a16"/><lb ed="R082" n="0779a10"/>生<note place="inline">笔削记云。有漏识自体生时。转似二分。似能缘相。名为见分。似所缘相。名为相分</note>。如一 <lb ed="X" n="0520a17"/><lb ed="R082" n="0779a11"/>蜗牛。变生二角。此说影像相见。離体更无别性。是 <lb ed="X" n="0520a18"/><lb ed="R082" n="0779a12"/>识用故。若言相见各别种者。见是自体義用分之。 <lb ed="X" n="0520a19"/><lb ed="R082" n="0779a13"/>故離识更无别种。即一识体转似见分别用而生。 <lb ed="X" n="0520a20"/><lb ed="R082" n="0779a14"/>识为所依。转相分种。似相而起。以作用别<note place="inline">虑无虑别</note>。性 <lb ed="X" n="0520a21"/><lb ed="R082" n="0779a15"/>各不同故<note place="inline">见通三性。相唯无记</note>。相别种生于理为勝。故言识 <lb ed="X" n="0520a22"/><lb ed="R082" n="0779a16"/>体转似二分此依他起。非有似有。实非二分。似计 <lb ed="X" n="0520a23"/><lb ed="R082" n="0779a17"/>所执二分见相。故立似名<note place="inline">小钞云。似有二释。一云识体是有。二分是无。无 <lb ed="X" n="0520a24"/><lb ed="R082" n="0779a18"/>而似有。故云似也。二云二分亦有。是依他起。所言似者。似遍计实有之二分也</note>。相别有种。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0520b" n="0520b"/> <lb ed="X" n="0520b01"/><lb ed="R082" n="0779b01"/>何名识变。不離识故。由识变时。相方生故。此显能 <lb ed="X" n="0520b02"/><lb ed="R082" n="0779b02"/>变相见二分。用体别有。何故又说识似二分生。论 <lb ed="X" n="0520b03"/><lb ed="R082" n="0779b03"/>说相见俱依自证起故。若无自证。二定不生。如无 <lb ed="X" n="0520b04"/><lb ed="R082" n="0779b04"/>头时角定非有。及无镜时。面影不起。皆于识上。现 <lb ed="X" n="0520b05"/><lb ed="R082" n="0779b05"/>相貌故。故说二分依识体生<note place="inline">文</note>。开蒙。问无实我法。 <lb ed="X" n="0520b06"/><lb ed="R082" n="0779b06"/>假依何立。答依识所变相见分立。何须此实。问依 <lb ed="X" n="0520b07"/><lb ed="R082" n="0779b07"/>识变。假立所以。答执相见分心外实有。此名假法。 <lb ed="X" n="0520b08"/><lb ed="R082" n="0779b08"/>有实主宰名为假我。其依识变立假我法。所以然 <lb ed="X" n="0520b09"/><lb ed="R082" n="0779b09"/>也。问相见识所变。相见名唯识。我法依所变。我法 <lb ed="X" n="0520b10"/><lb ed="R082" n="0779b10"/>应唯识。答相见识亲变。相见是唯识。我法依所变。 <lb ed="X" n="0520b11"/><lb ed="R082" n="0779b11"/>心外非唯识。问相见二分。是依他性。何故说为我 <lb ed="X" n="0520b12"/><lb ed="R082" n="0779b12"/>法相也。答执二为实。有实主宰。是我法相。此是世 <lb ed="X" n="0520b13"/><lb ed="R082" n="0779b13"/>间我法。何以故。以无依有故。问何非圣教我法。若 <lb ed="X" n="0520b14"/><lb ed="R082" n="0779b14"/>圣教者。義依于体故<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0520b15"/><lb ed="R082" n="0779b15"/><p xml:id="pX51p0520b1501">補遗 宗镜第四十七卷。问转变变现。其義同别。 <lb ed="X" n="0520b16"/><lb ed="R082" n="0779b16"/>古释云。有唯转变非变现者。转变之言。通于种现。 <lb ed="X" n="0520b17"/><lb ed="R082" n="0779b17"/>现能熏种。种能生种。种生现行。皆名转变。变现之 <lb ed="X" n="0520b18"/><lb ed="R082" n="0779b18"/>言。唯现心等。能起见相。名之为变。不通于种相分 <lb ed="X" n="0520b19"/><lb ed="R082" n="0780a01"/>色等。</p> <lb ed="X" n="0520b20"/><lb ed="R082" n="0780a02"/><p xml:id="pX51p0520b2001">△次由熏习变似我法<note place="inline">二</note>初法释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520b21"/><lb ed="R082" n="0780a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0520b2101">或复内识转似外境<note place="inline">至</note>缘此执为实我实法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520b22"/><lb ed="R082" n="0780a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0520b2201">合响 初句标。我法下释。熏谓资熏。习谓串习。由 <lb ed="X" n="0520b23"/><lb ed="R082" n="0780a05"/>我法分别熏习。遂有後时转变力用。唯识枢要云。 <lb ed="X" n="0520b24"/><lb ed="R082" n="0780a06"/>若诸识生似我法时。为皆由我法分别熏习之力。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0520c" n="0520c"/> <lb ed="X" n="0520c01"/><lb ed="R082" n="0780a07"/>为亦不由。若皆由者。八识五识。无二分别<note place="inline">护法云五八行 <lb ed="X" n="0520c02"/><lb ed="R082" n="0780a08"/>浅。一向无执</note>。生果时应不似二。若不由者。此中何故<anchor xml:id="nkr_note_add_0520c0201" n="0520c0201"/><anchor xml:id="beg0520c0201" n="0520c0201"/>但<anchor xml:id="end0520c0201"/> <lb ed="X" n="0520c03"/><lb ed="R082" n="0780a09"/>说我法熏习为因。答二解俱得。其皆由者。一切有 <lb ed="X" n="0520c04"/><lb ed="R082" n="0780a10"/>漏。与第六识二分别俱故。或第六识二分别引故。 <lb ed="X" n="0520c05"/><lb ed="R082" n="0780a11"/>後生果时。皆似我法。其不由者。此说第六根本。兼 <lb ed="X" n="0520c06"/><lb ed="R082" n="0780a12"/>缘一切<note place="inline">笔削记第四云。以此意识遍缘一切。通三量故。假实俱缘</note>。为因缘发诸 <lb ed="X" n="0520c07"/><lb ed="R082" n="0780a13"/>识。令熏习故。後生果时。似我法相起。或非外似外。 <lb ed="X" n="0520c08"/><lb ed="R082" n="0780a14"/>六七计为似外起故<note place="inline">文</note>。此似我法。即前相见二分 <lb ed="X" n="0520c09"/><lb ed="R082" n="0780a15"/>故。开蒙云。相见说为似我法者。以内似外。以有似 <lb ed="X" n="0520c10"/><lb ed="R082" n="0780a16"/>无故<note place="inline">文</note>。诸有下。明诸有情六七二识。无始无明复 <lb ed="X" n="0520c11"/><lb ed="R082" n="0780a17"/>故。不达识变。因此横执实有我法。开蒙。问我是遍 <lb ed="X" n="0520c12"/><lb ed="R082" n="0780a18"/>计。何得种也。答因执蕴等为我之时。熏蕴等种。名 <lb ed="X" n="0520c13"/><lb ed="R082" n="0780b01"/>我执习气也。</p> <lb ed="X" n="0520c14"/><lb ed="R082" n="0780b02"/><p xml:id="pX51p0520c1401">△次喩明。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520c15"/><lb ed="R082" n="0780b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0520c1501">如患梦者患梦力故<note place="inline">至</note>缘此执为实有外境。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520c16"/><lb ed="R082" n="0780b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0520c1601">補遗 如患下。合似我法。患即病也。如人重病。由 <lb ed="X" n="0520c17"/><lb ed="R082" n="0780b05"/>心<g ref="#CB15151">昏</g>故。见有种种异色人物。又如梦时。见有实物。 <lb ed="X" n="0520c18"/><lb ed="R082" n="0780b06"/>此擧第六患梦独影喩之。缘此下。合实我法。开蒙。 <lb ed="X" n="0520c19"/><lb ed="R082" n="0780b07"/>问我法本无。由何执有。答由无明力妄执实有。如 <lb ed="X" n="0520c20"/><lb ed="R082" n="0780b08"/>患梦力。以无见有。</p> <lb ed="X" n="0520c21"/><lb ed="R082" n="0780b09"/><p xml:id="pX51p0520c2101">△次结判。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520c22"/><lb ed="R082" n="0780b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0520c2201">愚夫所计实我实法<note place="inline">至</note>所依事故亦勝義有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520c23"/><lb ed="R082" n="0780b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0520c2301">補遗 初约无体随情假判。谓遍计所执。本无有 <lb ed="X" n="0520c24"/><lb ed="R082" n="0780b12"/>体。但随执情而有。次内识下。约有体强设假判。谓 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0521a" n="0521a"/> <lb ed="X" n="0521a01"/><lb ed="R082" n="0780b13"/>虽是内识所变。依他似有。此依似名假。不可执为 <lb ed="X" n="0521a02"/><lb ed="R082" n="0780b14"/>实有。外境下。约有无判。外境既随妄情施设。则非 <lb ed="X" n="0521a03"/><lb ed="R082" n="0780b15"/>如识有。此正翻前第一师增益执。以彼执外境。如 <lb ed="X" n="0521a04"/><lb ed="R082" n="0780b16"/>识非无故。宗镜第六十七卷云。外境是遍计所执。 <lb ed="X" n="0521a05"/><lb ed="R082" n="0780b17"/>心外实境。由随妄情施设为假。体实都无。非与依 <lb ed="X" n="0521a06"/><lb ed="R082" n="0780b18"/>他内识相似。此翻破前第二师减损执。以彼执内 <lb ed="X" n="0521a07"/><lb ed="R082" n="0781a01"/>识。亦如外境非有故。内识体是依他。必依种子因 <lb ed="X" n="0521a08"/><lb ed="R082" n="0781a02"/>缘而生。非体全无。如遍计境。彼实我法。犹如龟毛。 <lb ed="X" n="0521a09"/><lb ed="R082" n="0781a03"/>识依他起。故非彼类。此中色等相见二分。内识所 <lb ed="X" n="0521a10"/><lb ed="R082" n="0781a04"/>变。不離识故。总名内识。由此内识体性非无。心外 <lb ed="X" n="0521a11"/><lb ed="R082" n="0781a05"/>我法体性非有。便遮外计離心之境实有增执。及 <lb ed="X" n="0521a12"/><lb ed="R082" n="0781a06"/>遮邪见恶取空者。撥识亦无。妄空减执<note place="inline">文</note>。境依下。 <lb ed="X" n="0521a13"/><lb ed="R082" n="0781a07"/>约二谛判。谓外境依内识假立而有故。但世俗说 <lb ed="X" n="0521a14"/><lb ed="R082" n="0781a08"/>之为有。即假名无实谛。识是假境所依事故。亦勝 <lb ed="X" n="0521a15"/><lb ed="R082" n="0781a09"/>義有者。事即体也。谓此假境所依之识体。不唯是 <lb ed="X" n="0521a16"/><lb ed="R082" n="0781a10"/>随事差别谛之俗。且通体用显现之真。故云亦也。</p> <lb ed="X" n="0521a17"/><lb ed="R082" n="0781a11"/><p xml:id="pX51p0521a1701">△次廣释<note place="inline">二</note>初明无实唯似境<note place="inline">三</note>初征答总标。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a18"/><lb ed="R082" n="0781a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0521a1801">云何应知实无外境<note place="inline">至</note>实我实法不可得故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a19"/><lb ed="R082" n="0781a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0521a1901">△次重征别释<note place="inline">二</note>初破实我实法不可得<note place="inline">二</note>初破 <lb ed="X" n="0521a20"/><lb ed="R082" n="0781a14"/>实我<note place="inline">二</note>初征。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a21"/><lb ed="R082" n="0781a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0521a2101">如何实我不可得耶。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a22"/><lb ed="R082" n="0781a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0521a2201">△次释<note place="inline">二</note>初正破<note place="inline">三</note>初叙破外道小乘我相<note place="inline">二</note>初 <lb ed="X" n="0521a23"/><lb ed="R082" n="0781a17"/>别破<note place="inline">二</note>初破六师三计<note place="inline">二</note>初叙计。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a24"/><lb ed="R082" n="0781a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0521a2401">诸所执我略有三种<note place="inline">至</note>潜转身中作事业故。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0521b" n="0521b"/> <lb ed="X" n="0521b01"/><lb ed="R082" n="0781b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0521b0101">補遗 西域外道虽多。六师为首。六师之中。数论 <lb ed="X" n="0521b02"/><lb ed="R082" n="0781b02"/>勝论又为勝。故首破之。初二句标数。一者下叙计。 <lb ed="X" n="0521b03"/><lb ed="R082" n="0781b03"/>初即勝论数论所计。量云。我是有法。体常周遍宗。 <lb ed="X" n="0521b04"/><lb ed="R082" n="0781b04"/>因云。随处造业受苦乐故。同喩如虚空。次即无惭 <lb ed="X" n="0521b05"/><lb ed="R082" n="0781b05"/>尼犍所计。量中阙喩。廣百论卷第三云。次一类外 <lb ed="X" n="0521b06"/><lb ed="R082" n="0781b06"/>道。计我随所依身。身大则我亦大。身小而我亦小。 <lb ed="X" n="0521b07"/><lb ed="R082" n="0781b07"/>形量不定。虽所依形质。有卷有舒。而我体性。无生 <lb ed="X" n="0521b08"/><lb ed="R082" n="0781b08"/>无灭。如油滴水。随水廣狭。虽有捲舒。而无增减<note place="inline">文</note>。 <lb ed="X" n="0521b09"/><lb ed="R082" n="0781b09"/>今将如油滴水之喩足之量云。我是有法。其体虽 <lb ed="X" n="0521b10"/><lb ed="R082" n="0781b10"/>常。而量不定宗。因云。随身大小有捲舒故。同喩如 <lb ed="X" n="0521b11"/><lb ed="R082" n="0781b11"/>油滴水。三即兽主遍出所计。潜转身中作事业故。 <lb ed="X" n="0521b12"/><lb ed="R082" n="0781b12"/>笔削云。计我体常。犹如微尘。应于根门。量可例知。 <lb ed="X" n="0521b13"/><lb ed="R082" n="0781b13"/>外道虽有九十五种。其所执我。不出此六师三计。</p> <lb ed="X" n="0521b14"/><lb ed="R082" n="0781b14"/><p xml:id="pX51p0521b1401">△次破斥<note place="inline">三</note>初破勝论数论。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521b15"/><lb ed="R082" n="0781b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0521b1501">初且非理所以者何<note place="inline">至</note>所修证法一切我合故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521b16"/><lb ed="R082" n="0781b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0521b1601">音義 初执我下。约相违破。谓随身则不遍。苦乐 <lb ed="X" n="0521b17"/><lb ed="R082" n="0781b17"/>则不常。此以因破宗也。又常下。谓常则应无动转。 <lb ed="X" n="0521b18"/><lb ed="R082" n="0781b18"/>遍不随身造业。此以宗破因也。又所执下。约同异 <lb ed="X" n="0521b19"/><lb ed="R082" n="0782a01"/>破。先问。又所执我既常且遍。为与一切有情同一 <lb ed="X" n="0521b20"/><lb ed="R082" n="0782a02"/>我耶。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0521001" n="0521001"/>答一我耶。若言其同。一人作业之时。诸人亦 <lb ed="X" n="0521b21"/><lb ed="R082" n="0782a03"/>应俱作。受果解脱无不应然。设尔。则事理兼违。便 <lb ed="X" n="0521b22"/><lb ed="R082" n="0782a04"/>成大过。若言其异。我既常遍。则诸人之我。互相涉 <lb ed="X" n="0521b23"/><lb ed="R082" n="0782a05"/>入。体应杂乱。又一人作受之时。我体既异而遍。则 <lb ed="X" n="0521b24"/><lb ed="R082" n="0782a06"/>一人之我。与诸人我合。有过同前。故云应名一切 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0521c" n="0521c"/> <lb ed="X" n="0521c01"/><lb ed="R082" n="0782a07"/>所作所受。若谓由我异故。作受各有所属。无则杂 <lb ed="X" n="0521c02"/><lb ed="R082" n="0782a08"/>乱之过。理亦不然。业果及身。既与一切我合。混而 <lb ed="X" n="0521c03"/><lb ed="R082" n="0782a09"/>不分。属此非彼。理不应然。解脱例尔。所修证法。一 <lb ed="X" n="0521c04"/><lb ed="R082" n="0782a10"/>切我合故。</p> <lb ed="X" n="0521c05"/><lb ed="R082" n="0782a11"/><p xml:id="pX51p0521c0501">△次破无惭尼犍。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521c06"/><lb ed="R082" n="0782a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0521c0601">中亦非理所以者何<note place="inline">至</note>故彼所言如童竖戏。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521c07"/><lb ed="R082" n="0782a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0521c0701">補遗 我体下破常住。橐籥风者。慈恩疏云。以内 <lb ed="X" n="0521c08"/><lb ed="R082" n="0782a14"/>有风起声等故。老子道德经云。天地之间。其犹橐 <lb ed="X" n="0521c09"/><lb ed="R082" n="0782a15"/>籥乎。河上公註云。橐籥中虚空故。能出声气。无有 <lb ed="X" n="0521c10"/><lb ed="R082" n="0782a16"/>屈竭时。摇动风益出<note place="inline">文</note>。风既摇动而出。应非常住 <lb ed="X" n="0521c11"/><lb ed="R082" n="0782a17"/>矣。又我下破体一。积聚之身。应可分析。我若随身 <lb ed="X" n="0521c12"/><lb ed="R082" n="0782a18"/>可析。体应非一。</p> <lb ed="X" n="0521c13"/><lb ed="R082" n="0782b01"/><p xml:id="pX51p0521c1301">△三破兽主遍出。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521c14"/><lb ed="R082" n="0782b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0521c1401">後亦非理所以者何<note place="inline">至</note>诸有往来非常一故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521c15"/><lb ed="R082" n="0782b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0521c1501">補遗 我量下。明小我不能动大身。廣百论卷第 <lb ed="X" n="0521c16"/><lb ed="R082" n="0782b04"/>三云。众微积聚。成极大身。我在其中。形量甚小。云 <lb ed="X" n="0521c17"/><lb ed="R082" n="0782b05"/>何小我。能转大身。擧体同时皆见动作<note place="inline">文</note>。若谓下 <lb ed="X" n="0521c18"/><lb ed="R082" n="0782b06"/>遮救。先牒。次破。廣百论又云。若汝意谓我量虽小。 <lb ed="X" n="0521c19"/><lb ed="R082" n="0782b07"/>而于身中往来击发渐次周迊。如旋火轮。以速疾 <lb ed="X" n="0521c20"/><lb ed="R082" n="0782b08"/>故。谓言俱动。若尔我体巡历身中。应有生灭及成 <lb ed="X" n="0521c21"/><lb ed="R082" n="0782b09"/>众分。但是迁流至馀处者。定归生灭。必有众分。既 <lb ed="X" n="0521c22"/><lb ed="R082" n="0782b10"/>言我转所至非恒。如彼灯光。岂是常一。常必非动。 <lb ed="X" n="0521c23"/><lb ed="R082" n="0782b11"/>动即非常。我动而常。深违正理<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0521c24"/><lb ed="R082" n="0782b12"/><p xml:id="pX51p0521c2401">△次破小乘三计<note place="inline">二</note>初叙计。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0522a" n="0522a"/> <lb ed="X" n="0522a01"/><lb ed="R082" n="0782b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522a0101">又所执我复有三种<note place="inline">至</note>三者与蕴非即非離。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a02"/><lb ed="R082" n="0782b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522a0201">合响 玄谈卷第八云。我法俱有宗。谓犊子部等。 <lb ed="X" n="0522a03"/><lb ed="R082" n="0782b15"/>等者。等馀四部。谓此计中。总有五全或一少分。言 <lb ed="X" n="0522a04"/><lb ed="R082" n="0782b16"/>五部全者。一犊子部。二法上。三贤胄。四正量。五密 <lb ed="X" n="0522a05"/><lb ed="R082" n="0782b17"/>林山。故总为五部同计。言一少分者。更等取经部 <lb ed="X" n="0522a06"/><lb ed="R082" n="0782b18"/>中根本经部。不等末经部。以本经部。亦执有勝義 <lb ed="X" n="0522a07"/><lb ed="R082" n="0783a01"/>我。非即非離。即计菩萨出離生死。故名勝義<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0522a08"/><lb ed="R082" n="0783a02"/><p xml:id="pX51p0522a0801">△次破斥<note place="inline">三</note>初破即蕴我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a09"/><lb ed="R082" n="0783a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522a0901">初即蕴我理且不然<note place="inline">至</note>如虚空等非觉性故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a10"/><lb ed="R082" n="0783a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522a1001">補遗 我应下。总约五蕴破。我应如蕴非常一故 <lb ed="X" n="0522a11"/><lb ed="R082" n="0783a05"/>者。谓诸蕴非常。我应生灭。诸蕴非一。我应有五。又 <lb ed="X" n="0522a12"/><lb ed="R082" n="0783a06"/>内下。别约五蕴破。先明色蕴非我。内诸色即五根。 <lb ed="X" n="0522a13"/><lb ed="R082" n="0783a07"/>外诸色即五尘。心心所下。明受等四蕴非我。心即 <lb ed="X" n="0522a14"/><lb ed="R082" n="0783a08"/>识蕴。心所即受想行三蕴。待众缘者。如眼识九缘 <lb ed="X" n="0522a15"/><lb ed="R082" n="0783a09"/>生等。馀行。谓相应行心所之馀。即二十四种不相 <lb ed="X" n="0522a16"/><lb ed="R082" n="0783a10"/>应行也。馀色。谓五根五尘诸色之馀。即法处所摄 <lb ed="X" n="0522a17"/><lb ed="R082" n="0783a11"/>色也。</p> <lb ed="X" n="0522a18"/><lb ed="R082" n="0783a12"/><p xml:id="pX51p0522a1801">△次破離蕴我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a19"/><lb ed="R082" n="0783a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522a1901">中離蕴我理亦不然应如虚空无作受故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a20"/><lb ed="R082" n="0783a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522a2001">音義 虚空離蕴。非作受故。我既離蕴。应如虚空。 <lb ed="X" n="0522a21"/><lb ed="R082" n="0783a15"/>非作受者。</p> <lb ed="X" n="0522a22"/><lb ed="R082" n="0783a16"/><p xml:id="pX51p0522a2201">△三破非即離我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a23"/><lb ed="R082" n="0783a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522a2301">後俱非我理亦不然<note place="inline">至</note>故彼所执实我不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a24"/><lb ed="R082" n="0783a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522a2401">音義 许依蕴立非即離蕴者。彼所执義。依蕴立 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0522b" n="0522b"/> <lb ed="X" n="0522b01"/><lb ed="R082" n="0783b01"/>我。故云非離。我非是蕴。又云非即。正如甁依色有。 <lb ed="X" n="0522b02"/><lb ed="R082" n="0783b02"/>既非即色。又非離色。应知色可言实。甁决定假。蕴 <lb ed="X" n="0522b03"/><lb ed="R082" n="0783b03"/>可言实。我决定无。量云。俱非我是有法。非实有宗。 <lb ed="X" n="0522b04"/><lb ed="R082" n="0783b04"/>因云。许依蕴立非即離蕴故。同喩如甁。廣百论颂 <lb ed="X" n="0522b05"/><lb ed="R082" n="0783b05"/>云。非即色有甁。非離色有甁。又既下。指彼所计不 <lb ed="X" n="0522b06"/><lb ed="R082" n="0783b06"/>可说藏破。玄谈第八卷云。谓犊子部等。彼立三聚。 <lb ed="X" n="0522b07"/><lb ed="R082" n="0783b07"/>一有为。二无为。三非二聚。非二即我。又立五法藏。 <lb ed="X" n="0522b08"/><lb ed="R082" n="0783b08"/>谓三世为三。无为为四。第五不可说藏。我在其中。 <lb ed="X" n="0522b09"/><lb ed="R082" n="0783b09"/>以不可说。为有为无为故<note place="inline">文</note>。谓汝既知不可说为 <lb ed="X" n="0522b10"/><lb ed="R082" n="0783b10"/>有为无为。亦应知不可说为是我非我。故彼所执 <lb ed="X" n="0522b11"/><lb ed="R082" n="0783b11"/>实我不成。</p> <lb ed="X" n="0522b12"/><lb ed="R082" n="0783b12"/><p xml:id="pX51p0522b1201">△次总破<note place="inline">三</note>初约思虑有无破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b13"/><lb ed="R082" n="0783b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522b1301">又诸所执实有我体<note place="inline">至</note>故所执我理俱不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b14"/><lb ed="R082" n="0783b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522b1401">音義 先征定。若有下。约两意破。故所下结斥。</p> <lb ed="X" n="0522b15"/><lb ed="R082" n="0783b15"/><p xml:id="pX51p0522b1501">△次约作用有无破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b16"/><lb ed="R082" n="0783b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522b1601">又诸所执实有我体<note place="inline">至</note>故所执我二俱不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b17"/><lb ed="R082" n="0783b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522b1701">△三约所缘非缘破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b18"/><lb ed="R082" n="0783b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522b1801">又诸所执实有我体<note place="inline">至</note>正见翻令沉沦生死。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b19"/><lb ed="R082" n="0784a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522b1901">音義 先征我见者。执我之见。即乖理谬计。能执 <lb ed="X" n="0522b20"/><lb ed="R082" n="0784a02"/>心品。若非下破。既非所缘。寧知有我。如眼不见。孰 <lb ed="X" n="0522b21"/><lb ed="R082" n="0784a03"/>别靑黄。若是所缘。见应非倒。以于我境如实知故。 <lb ed="X" n="0522b22"/><lb ed="R082" n="0784a04"/>廣百论云。一切圣智称境而知。既非顚倒。我见亦 <lb ed="X" n="0522b23"/><lb ed="R082" n="0784a05"/>尔。应非顚倒。若尔我见应如圣智。非无始来生死 <lb ed="X" n="0522b24"/><lb ed="R082" n="0784a06"/>根本。若尔下转难。若我见是正。无我应邪。如何执 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0522c" n="0522c"/> <lb ed="X" n="0522c01"/><lb ed="R082" n="0784a07"/>有我者。所信至教毁有我见。沉沦生死。赞无我见。 <lb ed="X" n="0522c02"/><lb ed="R082" n="0784a08"/>能证涅槃。岂有无我邪见。能证涅槃。有我正见。翻 <lb ed="X" n="0522c03"/><lb ed="R082" n="0784a09"/>沦生死耶。</p> <lb ed="X" n="0522c04"/><lb ed="R082" n="0784a10"/><p xml:id="pX51p0522c0401">△次立量以显唯识<note place="inline">二</note>初显能所缘是见相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522c05"/><lb ed="R082" n="0784a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522c0501">又诸我见不缘实我<note place="inline">至</note>是所缘故如所馀法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522c06"/><lb ed="R082" n="0784a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522c0601">合响 馀心者。我见之馀。指六七二识之能缘见 <lb ed="X" n="0522c07"/><lb ed="R082" n="0784a13"/>分。即如缘馀法之心。如缘色声等之五识也。初量 <lb ed="X" n="0522c08"/><lb ed="R082" n="0784a14"/>正明我见之见。原是内心见分。以我见自有亲相 <lb ed="X" n="0522c09"/><lb ed="R082" n="0784a15"/>分。为所缘境。犹如缘相分五尘之五识也。我见是 <lb ed="X" n="0522c10"/><lb ed="R082" n="0784a16"/>有法。不缘实我宗。有所缘故因。故缘馀心喩。馀法 <lb ed="X" n="0522c11"/><lb ed="R082" n="0784a17"/>者。实我之馀。指所缘相分。次量谓我见所缘。本是 <lb ed="X" n="0522c12"/><lb ed="R082" n="0784a18"/>内心相分。以我见所缘之境。只是影像亲所缘。定 <lb ed="X" n="0522c13"/><lb ed="R082" n="0784b01"/>非实我。犹如五识所缘之相分五尘也。我见所缘。 <lb ed="X" n="0522c14"/><lb ed="R082" n="0784b02"/>是有法。定非实我宗。是所缘故因。如所馀法喩故 <lb ed="X" n="0522c15"/><lb ed="R082" n="0784b03"/>知能缘所缘。即是见相二分。</p> <lb ed="X" n="0522c16"/><lb ed="R082" n="0784b04"/><p xml:id="pX51p0522c1601">補遗 问假使外人不许相分色。同喩应犯无俱 <lb ed="X" n="0522c17"/><lb ed="R082" n="0784b05"/>不成过。答纵使不许有相分色而。所缘五尘。变壞 <lb ed="X" n="0522c18"/><lb ed="R082" n="0784b06"/>无常。不妨亦得。与无实我。为同喩也。</p> <lb ed="X" n="0522c19"/><lb ed="R082" n="0784b07"/><p xml:id="pX51p0522c1901">△<anchor xml:id="nkr_note_orig_0522001" n="0522001"/>次结示所缘是识变。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522c20"/><lb ed="R082" n="0784b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0522c2001">是故我见不缘实我<note place="inline">至</note>随自妄情种种计度。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522c21"/><lb ed="R082" n="0784b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0522c2101">合响 上文但云有所缘故。是所缘故。不知有何 <lb ed="X" n="0522c22"/><lb ed="R082" n="0784b10"/>所缘。何是所缘故。此结示云。内识变现诸蕴。乃是 <lb ed="X" n="0522c23"/><lb ed="R082" n="0784b11"/>因缘所生。缘起之法。缘此而有。何过其过。在于随 <lb ed="X" n="0522c24"/><lb ed="R082" n="0784b12"/>自妄情种种计度耳。宗镜第五十九卷。问我见所 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0523a" n="0523a"/> <lb ed="X" n="0523a01"/><lb ed="R082" n="0784b13"/>缘影像。若是依他有者。应有依他性实我。答此相 <lb ed="X" n="0523a02"/><lb ed="R082" n="0784b14"/>仗因缘生。但是依他性。幻有之法。而非是我。由彼 <lb ed="X" n="0523a03"/><lb ed="R082" n="0784b15"/>妄执为我。故名妄执。此有两褈相约。此相从因缘 <lb ed="X" n="0523a04"/><lb ed="R082" n="0784b16"/>生。有力能生心。此乃是有名。依他性法。于此不称 <lb ed="X" n="0523a05"/><lb ed="R082" n="0784b17"/>所执法。義边。名遍计所执。乃名为无。如人昏冥执 <lb ed="X" n="0523a06"/><lb ed="R082" n="0784b18"/>石。为牛。石体不无我见所缘。缘依他相有如石。本 <lb ed="X" n="0523a07"/><lb ed="R082" n="0785a01"/>非牛妄心执为牛。此所执牛。其体全无。如相分。本 <lb ed="X" n="0523a08"/><lb ed="R082" n="0785a02"/>非我妄心执。为我此所执我其体全无。但有能执 <lb ed="X" n="0523a09"/><lb ed="R082" n="0785a03"/>心。而无所执。我谓于此石。但有所缘石。而无所执 <lb ed="X" n="0523a10"/><lb ed="R082" n="0785a04"/>牛。于此相分上。有所缘法。而无所执我。</p> <lb ed="X" n="0523a11"/><lb ed="R082" n="0785a05"/><p xml:id="pX51p0523a1101">△三结属我执俱分<note place="inline">三</note>初标列。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a12"/><lb ed="R082" n="0785a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523a1201">然诸我执略有二种一者俱生二者分别。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a13"/><lb ed="R082" n="0785a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523a1301">合响 前<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a1301" n="0523a1301"/><anchor xml:id="beg0523a1301" n="0523a1301"/>已<anchor xml:id="end0523a1301"/>委明。外道馀乘所执我相。此中统收 <lb ed="X" n="0523a14"/><lb ed="R082" n="0785a08"/>结属。俱生分别二种我执。</p> <lb ed="X" n="0523a15"/><lb ed="R082" n="0785a09"/><p xml:id="pX51p0523a1501">△次别释<note place="inline">二</note>初俱生我执<note place="inline">三</note>初释总名。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a16"/><lb ed="R082" n="0785a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523a1601">俱生我执无始时来<note place="inline">至</note>任运而转故名俱生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a17"/><lb ed="R082" n="0785a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523a1701">△次释别相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a18"/><lb ed="R082" n="0785a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523a1801">此复二种一常相续<note place="inline">至</note>起自心相执为实我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a19"/><lb ed="R082" n="0785a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523a1901">音義 言常相续者。能缘所缘。无间转故。起自心 <lb ed="X" n="0523a20"/><lb ed="R082" n="0785a14"/>相者。谓第七识。托第八见分。而为本质。自心变影。 <lb ed="X" n="0523a21"/><lb ed="R082" n="0785a15"/>为相分境。缘此执为自内实我有间断者。能缘有 <lb ed="X" n="0523a22"/><lb ed="R082" n="0785a16"/>时。或转易故。总谓总计五蕴别谓五中随一。谓第 <lb ed="X" n="0523a23"/><lb ed="R082" n="0785a17"/>六识。托本识所变五蕴为质。自心现影。为相分境。 <lb ed="X" n="0523a24"/><lb ed="R082" n="0785a18"/>缘此执为实我。五取蕴者。谓与取合故。诸蕴中。所 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0523b" n="0523b"/> <lb ed="X" n="0523b01"/><lb ed="R082" n="0785b01"/>有欲贪等。</p> <lb ed="X" n="0523b02"/><lb ed="R082" n="0785b02"/><p xml:id="pX51p0523b0201">合响 宗镜第五十一卷。引唯识枢要云。起自心 <lb ed="X" n="0523b03"/><lb ed="R082" n="0785b03"/>相之言有二解。一云即影像相。二云即所执相。虽 <lb ed="X" n="0523b04"/><lb ed="R082" n="0785b04"/>无实体。当情现故。诸说心相。皆准应知。释曰。影像 <lb ed="X" n="0523b05"/><lb ed="R082" n="0785b05"/>者万法。是心之影像。所执相者。诸境无体随执而 <lb ed="X" n="0523b06"/><lb ed="R082" n="0785b06"/>生。因自心生。还与心为相。</p> <lb ed="X" n="0523b07"/><lb ed="R082" n="0785b07"/><p xml:id="pX51p0523b0701">△三示断位。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b08"/><lb ed="R082" n="0785b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523b0801">此二我执细故难断<note place="inline">至</note>勝生空观方能除灭。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b09"/><lb ed="R082" n="0785b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523b0901">音義 後修道中者。对初见道而言小乘。即须陀 <lb ed="X" n="0523b10"/><lb ed="R082" n="0785b10"/>洹<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b1001" n="0523b1001"/><anchor xml:id="beg0523b1001" n="0523b1001"/>已<anchor xml:id="end0523b1001"/>上菩萨。即初地<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b1002" n="0523b1002"/><anchor xml:id="beg0523b1002" n="0523b1002"/>已<anchor xml:id="end0523b1002"/>上。勝生空观者。以见道位 <lb ed="X" n="0523b11"/><lb ed="R082" n="0785b11"/>中。生空观但断得分别我执。此修道位中。能断我 <lb ed="X" n="0523b12"/><lb ed="R082" n="0785b12"/>执俱生方。初见道为优。故云勝也。</p> <lb ed="X" n="0523b13"/><lb ed="R082" n="0785b13"/><p xml:id="pX51p0523b1301">△次分别我执<note place="inline">三</note>初释总名。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b14"/><lb ed="R082" n="0785b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523b1401">分别我执亦由现在<note place="inline">至</note>然後方起故名分别。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b15"/><lb ed="R082" n="0785b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523b1501">音義 亦由现在外缘力者。谓虽有内因力。要假 <lb ed="X" n="0523b16"/><lb ed="R082" n="0785b16"/>外缘。方得生起邪教。谓外缘邪分别。谓禀邪教。而 <lb ed="X" n="0523b17"/><lb ed="R082" n="0785b17"/>内起邪思惟也。</p> <lb ed="X" n="0523b18"/><lb ed="R082" n="0785b18"/><p xml:id="pX51p0523b1801">合响 宗镜第六十六卷云。此分别计我藉三缘 <lb ed="X" n="0523b19"/><lb ed="R082" n="0786a01"/>生。谓邪师。邪教。邪思惟。由此三缘。久久熏力惯习。 <lb ed="X" n="0523b20"/><lb ed="R082" n="0786a02"/>遂计彼为他。执自为我。此但由计有实有故。若言 <lb ed="X" n="0523b21"/><lb ed="R082" n="0786a03"/>实有。非熏习而计有者。初出胎时。何不执自及以 <lb ed="X" n="0523b22"/><lb ed="R082" n="0786a04"/>他身。既初出胎时。未熏习故。不计自他。故知计有 <lb ed="X" n="0523b23"/><lb ed="R082" n="0786a05"/>自他由妄熏习也。</p> <lb ed="X" n="0523b24"/><lb ed="R082" n="0786a06"/><p xml:id="pX51p0523b2401">△次释别相。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0523c" n="0523c"/> <lb ed="X" n="0523c01"/><lb ed="R082" n="0786a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523c0101">唯在第六意识中有<note place="inline">至</note>分别计度执为实我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c02"/><lb ed="R082" n="0786a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523c0201">合响 邪教蕴相者。即犊子部等。及勝论等所说 <lb ed="X" n="0523c03"/><lb ed="R082" n="0786a09"/>法相。我相者。谓即離大小等我。</p> <lb ed="X" n="0523c04"/><lb ed="R082" n="0786a10"/><p xml:id="pX51p0523c0401">△三示断位。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c05"/><lb ed="R082" n="0786a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523c0501">此二我执粗故易断<note place="inline">至</note>生空真如即能除灭。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c06"/><lb ed="R082" n="0786a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523c0601">合响 初见道时者。廣百论云。圣谛现观。初现行 <lb ed="X" n="0523c07"/><lb ed="R082" n="0786a13"/>时。生空真如。即我空所显之理。前生空观。约能观 <lb ed="X" n="0523c08"/><lb ed="R082" n="0786a14"/>慧。此生空真如。约所观理。文互显耳。开蒙。问分别 <lb ed="X" n="0523c09"/><lb ed="R082" n="0786a15"/>俱生。先断于伺。答分别之障。先断于见道。一时顿 <lb ed="X" n="0523c10"/><lb ed="R082" n="0786a16"/>断。俱生之障。修道位中。分分渐断。至金刚心时。方 <lb ed="X" n="0523c11"/><lb ed="R082" n="0786a17"/>能断尽。</p> <lb ed="X" n="0523c12"/><lb ed="R082" n="0786a18"/><p xml:id="pX51p0523c1201">△三结判<note place="inline">二</note>初正判<note place="inline">二</note>初判相质有无<note place="inline">二</note>初判定 <lb ed="X" n="0523c13"/><lb ed="R082" n="0786b01"/>有无。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c14"/><lb ed="R082" n="0786b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523c1401">如是所说一切我执<note place="inline">至</note>自心内蕴一切皆有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c15"/><lb ed="R082" n="0786b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523c1501">音義 初正判。有无自心外蕴者。本质境也。自心 <lb ed="X" n="0523c16"/><lb ed="R082" n="0786b04"/>内蕴者。相分境也。宗镜第六十五卷释云。能缘缘 <lb ed="X" n="0523c17"/><lb ed="R082" n="0786b05"/>不著处。皆名心外。第七计我心外。唯有第六。计我 <lb ed="X" n="0523c18"/><lb ed="R082" n="0786b06"/>心外之蕴。或是于无自心内蕴。一切皆有者。盖亲 <lb ed="X" n="0523c19"/><lb ed="R082" n="0786b07"/>所缘缘不问。即離计为我者。影像必有故。无有少 <lb ed="X" n="0523c20"/><lb ed="R082" n="0786b08"/>法。能取少法。唯有自心。还取自心故。皆缘蕴。此皆 <lb ed="X" n="0523c21"/><lb ed="R082" n="0786b09"/>辨我所依也。</p> <lb ed="X" n="0523c22"/><lb ed="R082" n="0786b10"/><p xml:id="pX51p0523c2201">△次结成前義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c23"/><lb ed="R082" n="0786b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0523c2301">是故我执皆缘无常五取蕴相妄执为我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c24"/><lb ed="R082" n="0786b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0523c2401">△次判依遍有无。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0524a" n="0524a"/> <lb ed="X" n="0524a01"/><lb ed="R082" n="0786b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524a0101">然诸蕴相从缘生故<note place="inline">至</note>横计度故决定非有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a02"/><lb ed="R082" n="0786b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524a0201">音義 诸蕴缘生。是依他有。于蕴计我。是遍计无。</p> <lb ed="X" n="0524a03"/><lb ed="R082" n="0786b15"/><p xml:id="pX51p0524a0301">△次引证。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a04"/><lb ed="R082" n="0786b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524a0401">故契经说苾刍当知<note place="inline">至</note>一切皆缘五取蕴起。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a05"/><lb ed="R082" n="0786b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524a0501">△次释妨<note place="inline">二</note>初正释妨难<note place="inline">三</note>初释忆识等事妨<note place="inline">二</note> <lb ed="X" n="0524a06"/><lb ed="R082" n="0786b18"/>初难。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a07"/><lb ed="R082" n="0787a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524a0701">实我若无云何得有忆识诵习恩怨等事。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a08"/><lb ed="R082" n="0787a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524a0801">音義 忆曾更过境识。现在诸尘。久诵数习。令未 <lb ed="X" n="0524a09"/><lb ed="R082" n="0787a03"/>来纯熟益我损我。成恩成怨。廣百论云。又心念念 <lb ed="X" n="0524a10"/><lb ed="R082" n="0787a04"/>异灭异生。若无实我。云何得有忆识诵习等事。</p> <lb ed="X" n="0524a11"/><lb ed="R082" n="0787a05"/><p xml:id="pX51p0524a1101">△次释<note place="inline">二</note>初斥非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a12"/><lb ed="R082" n="0787a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524a1201">所执实我既常无变<note place="inline">至</note>体不離用应非常故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a13"/><lb ed="R082" n="0787a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524a1301">音義 初句牒执後。应如前等者。後谓今日。前谓 <lb ed="X" n="0524a14"/><lb ed="R082" n="0787a08"/>往。昔是事。谓忆识。诵习等事。如婴儿时。未闲经史。 <lb ed="X" n="0524a15"/><lb ed="R082" n="0787a09"/>壮年则习。未习则无。<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1501" n="0524a1501"/><anchor xml:id="beg0524a1501" n="0524a1501"/>已<anchor xml:id="end0524a1501"/>习则有。若我常恒无变。则 <lb ed="X" n="0524a16"/><lb ed="R082" n="0787a10"/>应後如前。无前如後有。以体无别故。若谓下破转 <lb ed="X" n="0524a17"/><lb ed="R082" n="0787a11"/>救。先牒救云。我体虽常用。有变易故。无是过。理亦 <lb ed="X" n="0524a18"/><lb ed="R082" n="0787a12"/>下破体用相即用。如体常有过同前。体如用变。应 <lb ed="X" n="0524a19"/><lb ed="R082" n="0787a13"/>非常故则违自执。</p> <lb ed="X" n="0524a20"/><lb ed="R082" n="0787a14"/><p xml:id="pX51p0524a2001">△次显理。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a21"/><lb ed="R082" n="0787a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524a2101">然诸有情各有本识<note place="inline">至</note>难于汝有失非于我宗。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a22"/><lb ed="R082" n="0787a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524a2201">音義 本识即第八识。谓无始乃至未转依位。唯 <lb ed="X" n="0524a23"/><lb ed="R082" n="0787a17"/>属无记故。名一类。无有间转。故云相续。能持世出 <lb ed="X" n="0524a24"/><lb ed="R082" n="0787a18"/>世种。名曰任持种子。一切法。谓七转识等。诸法熏 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0524b" n="0524b"/> <lb ed="X" n="0524b01"/><lb ed="R082" n="0787b01"/>本识。则诸法为因。本识发生现行。则本识为因。故 <lb ed="X" n="0524b02"/><lb ed="R082" n="0787b02"/>云更互为因。由斯能所熏习力故。得有忆识等。事 <lb ed="X" n="0524b03"/><lb ed="R082" n="0787b03"/>何要别执。有实我耶。故所下结责。</p> <lb ed="X" n="0524b04"/><lb ed="R082" n="0787b04"/><p xml:id="pX51p0524b0401">△次释造业受果妨<note place="inline">二</note>初难。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b05"/><lb ed="R082" n="0787b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524b0501">若无实我谁能造业谁受果耶。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b06"/><lb ed="R082" n="0787b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524b0601">△次释<note place="inline">二</note>初斥非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b07"/><lb ed="R082" n="0787b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524b0701">所执实我既无变易<note place="inline">至</note>若有变易应是无常。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b08"/><lb ed="R082" n="0787b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524b0801">音義 量云。实我是有法。不能造业受果宗。因云 <lb ed="X" n="0524b09"/><lb ed="R082" n="0787b09"/>无变易故。同喩如虚空。</p> <lb ed="X" n="0524b10"/><lb ed="R082" n="0787b10"/><p xml:id="pX51p0524b1001">△次显理。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b11"/><lb ed="R082" n="0787b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524b1101">然诸有情心心所法<note place="inline">至</note>造业受果于理无违。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b12"/><lb ed="R082" n="0787b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524b1201">合响 宗镜引花严会意。问云。若准六根无我。谁 <lb ed="X" n="0524b13"/><lb ed="R082" n="0787b13"/>造谁受耶。答<persName>佛</persName>说作善生天。为恶受苦者。此但因 <lb ed="X" n="0524b14"/><lb ed="R082" n="0787b14"/>缘法尔。非是我能为受也。若言是我非因缘者。作 <lb ed="X" n="0524b15"/><lb ed="R082" n="0787b15"/>恶何不生天。乃堕地狱耶。我岂爱彼地狱故。受苦 <lb ed="X" n="0524b16"/><lb ed="R082" n="0787b16"/>耶。我既作恶。而不受乐者。故知善恶感。报唯是因 <lb ed="X" n="0524b17"/><lb ed="R082" n="0787b17"/>缘非实我也<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0524b18"/><lb ed="R082" n="0787b18"/><p xml:id="pX51p0524b1801">補遗 宗镜云。因缘有二。一者善恶增上业因缘。 <lb ed="X" n="0524b19"/><lb ed="R082" n="0788a01"/>但感生天及地狱异熟。等二者善恶等流业因缘 <lb ed="X" n="0524b20"/><lb ed="R082" n="0788a02"/>生天感宝地金花。堕地狱者。感刀林铜柱等<note place="inline">文</note>。因 <lb ed="X" n="0524b21"/><lb ed="R082" n="0788a03"/>缘即诸业及。二取习气也。</p> <lb ed="X" n="0524b22"/><lb ed="R082" n="0788a04"/><p xml:id="pX51p0524b2201">△三释生死涅槃妨<note place="inline">二</note>初难。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b23"/><lb ed="R082" n="0788a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524b2301">我若实无谁于生死轮迴诸趣谁复厌苦求趣涅槃。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b24"/><lb ed="R082" n="0788a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524b2401">補遗 廣百论卷第二云。若一切法空无我者。生 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0524c" n="0524c"/> <lb ed="X" n="0524c01"/><lb ed="R082" n="0788a07"/>死涅槃。二事俱失所以者。何由有我故。诸无智者。 <lb ed="X" n="0524c02"/><lb ed="R082" n="0788a08"/>乐著生死先能造善。不善业後受所感。爱非爱果 <lb ed="X" n="0524c03"/><lb ed="R082" n="0788a09"/>诸有智者。欣乐涅槃。先观生死苦。火煎逼发心。厌 <lb ed="X" n="0524c04"/><lb ed="R082" n="0788a10"/>離後方捨恶。勤修诸善得证解脱如是。皆由我成。</p> <lb ed="X" n="0524c05"/><lb ed="R082" n="0788a11"/><p xml:id="pX51p0524c0501">△次释<note place="inline">二</note>初斥非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c06"/><lb ed="R082" n="0788a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524c0601">所执实我既无生灭<note place="inline">至</note>故彼所言常为自害。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c07"/><lb ed="R082" n="0788a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524c0701">音義 此中就彼所执。常義破也。谓我若常同于 <lb ed="X" n="0524c08"/><lb ed="R082" n="0788a14"/>虚空。则无生灭。亦无苦恼。谁复轮转。谁趣涅槃故 <lb ed="X" n="0524c09"/><lb ed="R082" n="0788a15"/>彼所言常者。只为自害耳。</p> <lb ed="X" n="0524c10"/><lb ed="R082" n="0788a16"/><p xml:id="pX51p0524c1001">△次显理。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c11"/><lb ed="R082" n="0788a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524c1101">然有情类身心相续<note place="inline">至</note>厌患苦故求趣涅槃。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c12"/><lb ed="R082" n="0788a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524c1201">音義 由因缘力。生灭不断。谓之相续。于相续中。 <lb ed="X" n="0524c13"/><lb ed="R082" n="0788b01"/>起惑造业。受苦智者。厌苦欣灭。断恶修善。而证涅 <lb ed="X" n="0524c14"/><lb ed="R082" n="0788b02"/>槃。</p> <lb ed="X" n="0524c15"/><lb ed="R082" n="0788b03"/><p xml:id="pX51p0524c1501">△次结示唯识。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c16"/><lb ed="R082" n="0788b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524c1601">由此故知定无实我<note place="inline">至</note>愚者于中妄执为我。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c17"/><lb ed="R082" n="0788b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524c1701">△次破实法<note place="inline">二</note>初征答非有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c18"/><lb ed="R082" n="0788b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0524c1801">如何识外实有诸法<note place="inline">至</note>所执外法理非有故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c19"/><lb ed="R082" n="0788b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0524c1901">合响 玄谈第八卷云。至妙虚通。目之曰道。心遊 <lb ed="X" n="0524c20"/><lb ed="R082" n="0788b08"/>道外。即称外道故。唯<persName>佛</persName>正道。馀悉名外道<note place="inline">文</note>。馀乘 <lb ed="X" n="0524c21"/><lb ed="R082" n="0788b09"/>即小乘。谓大乘之馀。彼虽证我空。犹执心外有法。 <lb ed="X" n="0524c22"/><lb ed="R082" n="0788b10"/>于大乘唯识正理。不能尽知也。</p> <lb ed="X" n="0524c23"/><lb ed="R082" n="0788b11"/><p xml:id="pX51p0524c2301">△次廣破执相<note place="inline">三</note>初正破心外有法<note place="inline">二</note>初外道<note place="inline">二</note> <lb ed="X" n="0524c24"/><lb ed="R082" n="0788b12"/>初征。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0525a" n="0525a"/> <lb ed="X" n="0525a01"/><lb ed="R082" n="0788b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0525a0101">外道所执云何非有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525a02"/><lb ed="R082" n="0788b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0525a0201">△次释<note place="inline">二</note>初约十三家别破<note place="inline">五</note>初数论师<note place="inline">三</note>初叙 <lb ed="X" n="0525a03"/><lb ed="R082" n="0788b15"/>执。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525a04"/><lb ed="R082" n="0788b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0525a0401">且数论者执我是思<note place="inline">至</note>是实非假现量所得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525a05"/><lb ed="R082" n="0788b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0525a0501">音義 玄谈云。梵音僧佉。此翻为数。即慧数也。数 <lb ed="X" n="0525a06"/><lb ed="R082" n="0788b18"/>度诸法根本立名。从数起论。名为数论。论能生数。 <lb ed="X" n="0525a07"/><lb ed="R082" n="0789a01"/>亦名数论。其造数论。及学数论。皆名数论者。本源 <lb ed="X" n="0525a08"/><lb ed="R082" n="0789a02"/>即是<name role="" type="person">迦毘罗</name>造。执我是思者。我谓神我。以思为性。 <lb ed="X" n="0525a09"/><lb ed="R082" n="0789a03"/>即第二十五神我谛也。受用萨埵等者。萨埵。此云 <lb ed="X" n="0525a10"/><lb ed="R082" n="0789a04"/>有情。亦云勇猛。今取勇義。剌阇。此云微。亦名尘坌。 <lb ed="X" n="0525a11"/><lb ed="R082" n="0789a05"/>今取尘義。答摩。此云暗。应名勇尘暗。若傍義。翻旧 <lb ed="X" n="0525a12"/><lb ed="R082" n="0789a06"/>云喜忧暗。亦云苦乐痴。新云贪嗔痴。亦云乐苦捨 <lb ed="X" n="0525a13"/><lb ed="R082" n="0789a07"/>等。敌体而言。即是三毒。此之三毒。即是自性。三德 <lb ed="X" n="0525a14"/><lb ed="R082" n="0789a08"/>自性。古称冥性。亦名勝性。未生大等。但住自分。名 <lb ed="X" n="0525a15"/><lb ed="R082" n="0789a09"/>为自性。若生大等。便名勝性。有勝用故。即二十五。 <lb ed="X" n="0525a16"/><lb ed="R082" n="0789a10"/>谛之初谛也。若神我意有所需。彼萨埵等。随起觉 <lb ed="X" n="0525a17"/><lb ed="R082" n="0789a11"/>悟。造化大等为神我。受用所成大等。二十三法者。 <lb ed="X" n="0525a18"/><lb ed="R082" n="0789a12"/>谓从冥初生大亦名觉。觉生我心。亦名我慢。从我 <lb ed="X" n="0525a19"/><lb ed="R082" n="0789a13"/>心生五微尘。亦名五唯。量即声触色味香五。唯生 <lb ed="X" n="0525a20"/><lb ed="R082" n="0789a14"/>五大。即空风火水地。从五大生十一根。初生五知 <lb ed="X" n="0525a21"/><lb ed="R082" n="0789a15"/>根。谓耳身眼舌鼻。次生五作业根。谓语具手足大 <lb ed="X" n="0525a22"/><lb ed="R082" n="0789a16"/>小便道。後生心平等根。即是中间二十三谛。兼其 <lb ed="X" n="0525a23"/><lb ed="R082" n="0789a17"/>初後。故有二十五<note place="inline">文</note>。然大等下。谓大等二十三法。 <lb ed="X" n="0525a24"/><lb ed="R082" n="0789a18"/>三德合成。是实非假。现量所得者。此就彼谬计。是 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0525b" n="0525b"/> <lb ed="X" n="0525b01"/><lb ed="R082" n="0789b01"/>似现量也。</p> <lb ed="X" n="0525b02"/><lb ed="R082" n="0789b02"/><p xml:id="pX51p0525b0201">補遗 起信笔削第五卷云。外道等者。谓数论师。 <lb ed="X" n="0525b03"/><lb ed="R082" n="0789b03"/>以彼依非想定。发世俗通。应于邪道。以生死智。通 <lb ed="X" n="0525b04"/><lb ed="R082" n="0789b04"/>知未来八万劫。死此生彼三事。後亦不知彼之所 <lb ed="X" n="0525b05"/><lb ed="R082" n="0789b05"/>计。冥性是常从此生。于世间诸法冥寞难知。故云 <lb ed="X" n="0525b06"/><lb ed="R082" n="0789b06"/>冥性。从冥初生觉乃至心平等根。尔时名生死成 <lb ed="X" n="0525b07"/><lb ed="R082" n="0789b07"/>执一神。我为受用主我思勝境。冥性变生为我受 <lb ed="X" n="0525b08"/><lb ed="R082" n="0789b08"/>用。我受用故。为境缠缚。不得解脱。我若不思。冥性 <lb ed="X" n="0525b09"/><lb ed="R082" n="0789b09"/>不变神我解脱。名为涅槃。</p> <lb ed="X" n="0525b10"/><lb ed="R082" n="0789b10"/><p xml:id="pX51p0525b1001">△次破斥<note place="inline">七</note>初破现量所得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b11"/><lb ed="R082" n="0789b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0525b1101">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>如何可说现量得耶。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b12"/><lb ed="R082" n="0789b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0525b1201">補遗 初斥大等下破。言军林者。聚人成军。攒木 <lb ed="X" n="0525b13"/><lb ed="R082" n="0789b13"/>成林。人木分散。孰为军林。廣百论云。此唯世俗假 <lb ed="X" n="0525b14"/><lb ed="R082" n="0789b14"/>说军林。其中都无军林。实体言现量者。宗镜第四 <lb ed="X" n="0525b15"/><lb ed="R082" n="0789b15"/>十九卷云。现谓显现。即分明证境不带。名言離妄。 <lb ed="X" n="0525b16"/><lb ed="R082" n="0789b16"/>分别名之。为现量者。度量是揩定之義。谓心于境 <lb ed="X" n="0525b17"/><lb ed="R082" n="0789b17"/>上度量。揩定法之自相不错谬故<note place="inline">文</note>。此真现量也。 <lb ed="X" n="0525b18"/><lb ed="R082" n="0789b18"/>後皆準此数论大等。既多事合成正如非实之军 <lb ed="X" n="0525b19"/><lb ed="R082" n="0790a01"/>林。如何可说现量所得量云。大等是有法。应假非 <lb ed="X" n="0525b20"/><lb ed="R082" n="0790a02"/>实如何可说。现量得宗因云。多事合成故。同喩如 <lb ed="X" n="0525b21"/><lb ed="R082" n="0790a03"/>军林等。</p> <lb ed="X" n="0525b22"/><lb ed="R082" n="0790a04"/><p xml:id="pX51p0525b2201">△二以能所互破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b23"/><lb ed="R082" n="0790a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0525b2301">又大等法若是实有<note place="inline">至</note>转变非常为例亦尔。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b24"/><lb ed="R082" n="0790a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0525b2401">音義 初以能成。破所成量云。大等诸法。非三合 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0525c" n="0525c"/> <lb ed="X" n="0525c01"/><lb ed="R082" n="0790a07"/>成是实有故。如三本事萨埵下。以所成破能成量 <lb ed="X" n="0525c02"/><lb ed="R082" n="0790a08"/>云。萨埵等三亦三合成。即大等故。喩如大等转变 <lb ed="X" n="0525c03"/><lb ed="R082" n="0790a09"/>非常为例亦尔者。谓大等。诸果从自性生。辗转变 <lb ed="X" n="0525c04"/><lb ed="R082" n="0790a10"/>异差别增长大等。诸果变故。非常不如自性不变 <lb ed="X" n="0525c05"/><lb ed="R082" n="0790a11"/>故。常为例亦尔者。准上立量云。大等诸法非转变。 <lb ed="X" n="0525c06"/><lb ed="R082" n="0790a12"/>非非常。是实有故。如三本事又量云。萨埵等三。亦 <lb ed="X" n="0525c07"/><lb ed="R082" n="0790a13"/>转变非常。即大等故。喩如大等。廣百论释第一卷 <lb ed="X" n="0525c08"/><lb ed="R082" n="0790a14"/>破云。大等皆用自性为体。大等变时自性。应变由 <lb ed="X" n="0525c09"/><lb ed="R082" n="0790a15"/>此自性。应是无常体无异故。犹如大等。</p> <lb ed="X" n="0525c10"/><lb ed="R082" n="0790a16"/><p xml:id="pX51p0525c1001">△三体应同用破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c11"/><lb ed="R082" n="0790a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0525c1101">又三本事各多功能<note place="inline">至</note>馀亦应尔体无别故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c12"/><lb ed="R082" n="0790a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0525c1201">合响 此以数论计三本事。各有明白。躁动暗昧 <lb ed="X" n="0525c13"/><lb ed="R082" n="0790b01"/>等众多功能。转变大等诸法故。破云功能既多体。 <lb ed="X" n="0525c14"/><lb ed="R082" n="0790b02"/>亦应多以体用一故。廣百论释第一卷云。又三自 <lb ed="X" n="0525c15"/><lb ed="R082" n="0790b03"/>性一一皆有明。躁昧等众多作用。既许体同以性。 <lb ed="X" n="0525c16"/><lb ed="R082" n="0790b04"/>随用应成多体<note place="inline">文</note>三体下。破转救。彼救云。三本事。 <lb ed="X" n="0525c17"/><lb ed="R082" n="0790b05"/>虽多功能其体周遍。无多体过破云。三体既遍。则 <lb ed="X" n="0525c18"/><lb ed="R082" n="0790b06"/>一处起用。转变诸法馀一切处。亦应同时。顿变以 <lb ed="X" n="0525c19"/><lb ed="R082" n="0790b07"/>三事之体。遍而无别故。廣百论释云。又此自性其 <lb ed="X" n="0525c20"/><lb ed="R082" n="0790b08"/>体。周遍一分变时馀。无量分体无异故。应亦随变。</p> <lb ed="X" n="0525c21"/><lb ed="R082" n="0790b09"/><p xml:id="pX51p0525c2101">△四破三合成一。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c22"/><lb ed="R082" n="0790b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0525c2201">许此三事体相各别<note place="inline">至</note>故不应言三合成一。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c23"/><lb ed="R082" n="0790b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0525c2301">音義 谓汝宗既许三事。体相各别。云何合成色 <lb ed="X" n="0525c24"/><lb ed="R082" n="0790b12"/>等一相。不应下遮救。若谓未合时是三合时变一 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0526a" n="0526a"/> <lb ed="X" n="0526a01"/><lb ed="R082" n="0790b13"/>故。所成色等是一理。亦不然合与未合体无别故。 <lb ed="X" n="0526a02"/><lb ed="R082" n="0790b14"/>若谓下又救谓此二事体异相。同譬。如金鍮与铜 <lb ed="X" n="0526a03"/><lb ed="R082" n="0790b15"/>体。虽是三相似。是一故。合未合时相常如一。无如 <lb ed="X" n="0526a04"/><lb ed="R082" n="0790b16"/>是过。便违下。破汝宗计。萨埵之相。即萨埵体。馀二 <lb ed="X" n="0526a05"/><lb ed="R082" n="0790b17"/>亦然。今云体异相同。岂不违于<anchor xml:id="nkr_note_add_0526a0501" n="0526a0501"/><anchor xml:id="beg0526a0501" n="0526a0501"/>己<anchor xml:id="end0526a0501"/>宗耶。体应下反 <lb ed="X" n="0526a06"/><lb ed="R082" n="0790b18"/>覆推破。若谓三事体异而相同则。体应如相。同相 <lb ed="X" n="0526a07"/><lb ed="R082" n="0791a01"/>应如体一。若尔应云一合成一。三合成三。不应言 <lb ed="X" n="0526a08"/><lb ed="R082" n="0791a02"/>三事和合共成一相。</p> <lb ed="X" n="0526a09"/><lb ed="R082" n="0791a03"/><p xml:id="pX51p0526a0901">△五以总别互破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a10"/><lb ed="R082" n="0791a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526a1001">又三是别大等是总总别一故应非一二。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a11"/><lb ed="R082" n="0791a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526a1101">音義 本事有三。属别大等俱三事成是总。廣百 <lb ed="X" n="0526a12"/><lb ed="R082" n="0791a06"/>论云。汝执总别既定是一。总应如别是三非一。别 <lb ed="X" n="0526a13"/><lb ed="R082" n="0791a07"/>应如总是一。非三云何别三。成于总一。</p> <lb ed="X" n="0526a14"/><lb ed="R082" n="0791a08"/><p xml:id="pX51p0526a1401">△六约变时合不合破<note place="inline">二</note>初正破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a15"/><lb ed="R082" n="0791a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526a1501">此三变时若不和合<note place="inline">至</note>本别相体亦应随失。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a16"/><lb ed="R082" n="0791a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526a1601">音義 若谓变时三事。不合成一。即同未变如何 <lb ed="X" n="0526a17"/><lb ed="R082" n="0791a11"/>现见所变是一色等。若三变时和合成一。应失本 <lb ed="X" n="0526a18"/><lb ed="R082" n="0791a12"/>事三种别相体。亦随失以体。即相故。</p> <lb ed="X" n="0526a19"/><lb ed="R082" n="0791a13"/><p xml:id="pX51p0526a1901">△次遮救。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a20"/><lb ed="R082" n="0791a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526a2001">不可说三各有三相<note place="inline">至</note>体亦应各三以体即相故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a21"/><lb ed="R082" n="0791a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526a2101">音義 初遮三。各有二。救云三事各具总别二相。 <lb ed="X" n="0526a22"/><lb ed="R082" n="0791a16"/>由别相。故未合是三。由总相故。合时见一故。无失 <lb ed="X" n="0526a23"/><lb ed="R082" n="0791a17"/>体等过总。即下破总相。即别相别三总。亦应三总。 <lb ed="X" n="0526a24"/><lb ed="R082" n="0791a18"/>相若三不应见一。如何现见是一色等耶。若谓下 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0526b" n="0526b"/> <lb ed="X" n="0526b01"/><lb ed="R082" n="0791b01"/>遮。三各有三。彼复救云。谓三事之体。各具萨埵等 <lb ed="X" n="0526b02"/><lb ed="R082" n="0791b02"/>三相。但于和合位。和杂难知故。唯见是一色。既有 <lb ed="X" n="0526b03"/><lb ed="R082" n="0791b03"/>下破一体。既有三寧。复见为一既见。是一复如何 <lb ed="X" n="0526b04"/><lb ed="R082" n="0791b04"/>知三事有异。又若彼三事。一一皆具三相。应随擧 <lb ed="X" n="0526b05"/><lb ed="R082" n="0791b05"/>一事。能成色等何所缺少。必待三事和合方成耶。 <lb ed="X" n="0526b06"/><lb ed="R082" n="0791b06"/>又相既各具三应体。亦各有三以体。即相理应尔 <lb ed="X" n="0526b07"/><lb ed="R082" n="0791b07"/>故。</p> <lb ed="X" n="0526b08"/><lb ed="R082" n="0791b08"/><p xml:id="pX51p0526b0801">△七约无差别破所成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526b09"/><lb ed="R082" n="0791b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526b0901">又大等法皆三合成<note place="inline">至</note>皆应无异便为大失。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526b10"/><lb ed="R082" n="0791b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526b1001">音義 若谓大等诸法。皆三事合成。是则大望我 <lb ed="X" n="0526b11"/><lb ed="R082" n="0791b11"/>等乃至。诸根二十三法。应无差别。则违<anchor xml:id="nkr_note_add_0526b1101" n="0526b1101"/><anchor xml:id="beg0526b1101" n="0526b1101"/>己<anchor xml:id="end0526b1101"/>宗所计 <lb ed="X" n="0526b12"/><lb ed="R082" n="0791b12"/>三事为因大等。为果等差别之義。皆不得成。<anchor xml:id="nkr_note_add_0526b1201" n="0526b1201"/><anchor xml:id="beg0526b1201" n="0526b1201"/>若<anchor xml:id="end0526b1201"/>尔 <lb ed="X" n="0526b13"/><lb ed="R082" n="0791b13"/>应以一根。得一切境。或应一境。对一切根。则诸世 <lb ed="X" n="0526b14"/><lb ed="R082" n="0791b14"/>间有情无情。若净若秽。现量而知比量。而知等物 <lb ed="X" n="0526b15"/><lb ed="R082" n="0791b15"/>俱不成立故。下文云。便违三德我等。体异亦违世 <lb ed="X" n="0526b16"/><lb ed="R082" n="0791b16"/>间诸法差别。则犯自教相违及。世间相违等过矣。</p> <lb ed="X" n="0526b17"/><lb ed="R082" n="0791b17"/><p xml:id="pX51p0526b1701">△三结非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526b18"/><lb ed="R082" n="0791b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526b1801">故彼所执实法不成但是妄情计度为有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526b19"/><lb ed="R082" n="0792a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526b1901">合响 会玄第十三卷云。从自性谛。生一切法但 <lb ed="X" n="0526b20"/><lb ed="R082" n="0792a02"/>是随情虚妄。计度名为邪因。</p> <lb ed="X" n="0526b21"/><lb ed="R082" n="0792a03"/><p xml:id="pX51p0526b2101">△二勝论师<note place="inline">二</note>初叙执。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526b22"/><lb ed="R082" n="0792a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526b2201">勝论所执实等句義多实有性现量所得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526b23"/><lb ed="R082" n="0792a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526b2301">音義 玄谈云。此即卫世师计。梵音吠世史迦萨 <lb ed="X" n="0526b24"/><lb ed="R082" n="0792a06"/>多罗。此云勝。论立六句義。最为勝故。或是勝。人之 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0526c" n="0526c"/> <lb ed="X" n="0526c01"/><lb ed="R082" n="0792a07"/>所造故。其能造人。即成劫之末。人寿无量。外道出 <lb ed="X" n="0526c02"/><lb ed="R082" n="0792a08"/>世。名嗢露迦。此云鸺鹠。昼避声色。匿迹山薮。夜绝 <lb ed="X" n="0526c03"/><lb ed="R082" n="0792a09"/>视听。方行乞食。时人以为。似鸺鹠鸟故。名鸺鹠仙 <lb ed="X" n="0526c04"/><lb ed="R082" n="0792a10"/>人即。百论。优楼佉也。亦号食米<g ref="#CB08025">脐</g>仙人<note place="inline">云云</note>。六句 <lb ed="X" n="0526c05"/><lb ed="R082" n="0792a11"/>義法一。实二。德三。业四。大有。五同异。六和合。实者。 <lb ed="X" n="0526c06"/><lb ed="R082" n="0792a12"/>诸法体实德业。所依名之为实。德业不依。有性等 <lb ed="X" n="0526c07"/><lb ed="R082" n="0792a13"/>故。实有九种。一地。二水。三火。四风。五空。六时。七方。 <lb ed="X" n="0526c08"/><lb ed="R082" n="0792a14"/>八我。九意。德谓道德。有二十四种。一色。二香。三味。 <lb ed="X" n="0526c09"/><lb ed="R082" n="0792a15"/>四触。五数。六量。七别性。八合。九離。十彼性。十一此 <lb ed="X" n="0526c10"/><lb ed="R082" n="0792a16"/>性。十二觉。十三乐。十四苦。十五欲。十六嗔。十七勤 <lb ed="X" n="0526c11"/><lb ed="R082" n="0792a17"/>勇。十八重性。十九液性。二十润。二十一行。二十二 <lb ed="X" n="0526c12"/><lb ed="R082" n="0792a18"/>法。二十三非法。二十四声。业者作用。有五种。一取。 <lb ed="X" n="0526c13"/><lb ed="R082" n="0792b01"/>二捨。三屈四伸。五行。大有唯一。实德业三同一有 <lb ed="X" n="0526c14"/><lb ed="R082" n="0792b02"/>故。離实德业。外别有一法。为体。由此大有。有实等 <lb ed="X" n="0526c15"/><lb ed="R082" n="0792b03"/>故。同异句。亦唯一也。如地望地。有其同義望于水 <lb ed="X" n="0526c16"/><lb ed="R082" n="0792b04"/>等。即有异義地之同异。是地非水。水等。亦然亦離 <lb ed="X" n="0526c17"/><lb ed="R082" n="0792b05"/>实等。有别实体和合句者。谓法和聚由和合句。如 <lb ed="X" n="0526c18"/><lb ed="R082" n="0792b06"/>鸟飞空。忽至树枝住。而不去。由和合句令有住等 <lb ed="X" n="0526c19"/><lb ed="R082" n="0792b07"/><note place="inline">文</note>多实有性等者。谓六句義中唯和合句。是假非 <lb ed="X" n="0526c20"/><lb ed="R082" n="0792b08"/>现量得故。云多也。</p> <lb ed="X" n="0526c21"/><lb ed="R082" n="0792b09"/><p xml:id="pX51p0526c2101">△次破斥<note place="inline">二</note>初正破<note place="inline">二</note>初明诸句体非实有<note place="inline">八</note>初 <lb ed="X" n="0526c22"/><lb ed="R082" n="0792b10"/>破诸句中常无常。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526c23"/><lb ed="R082" n="0792b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0526c2301">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>应非離此有实自性。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526c24"/><lb ed="R082" n="0792b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0526c2401">音義 诸句下先约常住破量云。诸句義中常住 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0527a" n="0527a"/> <lb ed="X" n="0527a01"/><lb ed="R082" n="0792b13"/>者。是有法应是无常。宗因云。有作用故。同喩如所 <lb ed="X" n="0527a02"/><lb ed="R082" n="0792b14"/>生果。此约能生果義。破常若不下约不生果義。明 <lb ed="X" n="0527a03"/><lb ed="R082" n="0792b15"/>唯识量云。诸句義中常住者。应非離识实有自性 <lb ed="X" n="0527a04"/><lb ed="R082" n="0792b16"/>无作用故。如兔角等。当知兔角是。意识遍计所执。 <lb ed="X" n="0527a05"/><lb ed="R082" n="0792b17"/>实无其体然不離识。引为喩者。祛其離识实有之 <lb ed="X" n="0527a06"/><lb ed="R082" n="0792b18"/>执耳。诸无下约无常。破量云。诸句业中无常者。非 <lb ed="X" n="0527a07"/><lb ed="R082" n="0793a01"/>实有性有质碍可分析故。如军林等此约有碍破 <lb ed="X" n="0527a08"/><lb ed="R082" n="0793a02"/>实有。若无下量云。诸无常者。应非離识有实自性。 <lb ed="X" n="0527a09"/><lb ed="R082" n="0793a03"/>无质碍故。如心心所。此约无碍明唯识。</p> <lb ed="X" n="0527a10"/><lb ed="R082" n="0793a04"/><p xml:id="pX51p0527a1001">△二以实德二句对破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527a11"/><lb ed="R082" n="0793a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0527a1101">又彼所执地水火风<note place="inline">至</note>亦非眼见实地水火风。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527a12"/><lb ed="R082" n="0793a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0527a1201">補遗 文中先约彼所计身根所触之因。更相诘 <lb ed="X" n="0527a13"/><lb ed="R082" n="0793a07"/>破夫地水火风四大之名。坚湿暖动四大之体。原 <lb ed="X" n="0527a14"/><lb ed="R082" n="0793a08"/>不可分。廣百论云。若于坚等立地等名。则无所诤 <lb ed="X" n="0527a15"/><lb ed="R082" n="0793a09"/>体无别故<note place="inline">文</note>。勝论。计地等是有碍。别属实句。坚等 <lb ed="X" n="0527a16"/><lb ed="R082" n="0793a10"/>是无碍。别属德句。然皆许是身根所触之境。有碍 <lb ed="X" n="0527a17"/><lb ed="R082" n="0793a11"/>无碍皆共此因。是则一因向两宗上转。便犯共不 <lb ed="X" n="0527a18"/><lb ed="R082" n="0793a12"/>定过。即因明论中六种不定过中。初一过。所谓常 <lb ed="X" n="0527a19"/><lb ed="R082" n="0793a13"/>无常品。皆共此因。二量如文。地水下。准上立量云。 <lb ed="X" n="0527a20"/><lb ed="R082" n="0793a14"/>所执地水火三是有法。应非有碍实句義摄宗。因 <lb ed="X" n="0527a21"/><lb ed="R082" n="0793a15"/>云。眼根所见故。如靑色等。又量云。即彼所执靑色 <lb ed="X" n="0527a22"/><lb ed="R082" n="0793a16"/>等是有法。应非无碍德句義摄宗。因云。眼根所见 <lb ed="X" n="0527a23"/><lb ed="R082" n="0793a17"/>故。如地水火三。亦犯因宽不定过。有过同前。故云 <lb ed="X" n="0527a24"/><lb ed="R082" n="0793a18"/>準此应责。此中除风字者。廣百论云。风唯身得。以 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0527b" n="0527b"/> <lb ed="X" n="0527b01"/><lb ed="R082" n="0793b01"/>无色故。问前之二量互诘<anchor xml:id="nkr_note_add_0527b0101" n="0527b0101"/><anchor xml:id="beg0527b0101" n="0527b0101"/>已<anchor xml:id="end0527b0101"/>足。破其所执。後之二 <lb ed="X" n="0527b02"/><lb ed="R082" n="0793b02"/>量文義同前。唯无风字。复用何为。不亦重衍乎。答 <lb ed="X" n="0527b03"/><lb ed="R082" n="0793b03"/>盖由勝论所执世间物等。不離六句義成。而为眼 <lb ed="X" n="0527b04"/><lb ed="R082" n="0793b04"/>见身触现量境界。廣百论第六卷云。然彼论说甁 <lb ed="X" n="0527b05"/><lb ed="R082" n="0793b05"/>衣等物。因实德业同异合故。而为眼所见及身所 <lb ed="X" n="0527b06"/><lb ed="R082" n="0793b06"/>触。故是根境现量所知。理亦不然。所以者何。甁衣 <lb ed="X" n="0527b07"/><lb ed="R082" n="0793b07"/>等物分别意识。于色等法假施设有。云何执为现 <lb ed="X" n="0527b08"/><lb ed="R082" n="0793b08"/>量境界<note place="inline">文</note>。彼以眼见身触二因。总摄五根五境。皆 <lb ed="X" n="0527b09"/><lb ed="R082" n="0793b09"/>现量所知。今文中。前二量虽出身根所触之因。而 <lb ed="X" n="0527b10"/><lb ed="R082" n="0793b10"/>眼见之因未有。是以复出後二量。以足之耳。故知 <lb ed="X" n="0527b11"/><lb ed="R082" n="0793b11"/>下结显。无别有性非现量得。文中有法与因二边 <lb ed="X" n="0527b12"/><lb ed="R082" n="0793b12"/>互影。先结前二。量云。故知无实地水火风。与坚湿 <lb ed="X" n="0527b13"/><lb ed="R082" n="0793b13"/>等。各别有性。亦非身根所触实地水火风。此以地 <lb ed="X" n="0527b14"/><lb ed="R082" n="0793b14"/>等有法。影出身根所触之因足成之。以示非现量 <lb ed="X" n="0527b15"/><lb ed="R082" n="0793b15"/>所得。次结後二量云。故知无实地水火三。与靑色 <lb ed="X" n="0527b16"/><lb ed="R082" n="0793b16"/>等。各别有性。亦非眼见实地水火三。除却风字。以 <lb ed="X" n="0527b17"/><lb ed="R082" n="0793b17"/>风非眼所见故。此以眼根所见之因。兼影出靑色 <lb ed="X" n="0527b18"/><lb ed="R082" n="0793b18"/>等有法足成之。如是辗转推破。且地等坚等句義 <lb ed="X" n="0527b19"/><lb ed="R082" n="0794a01"/>不成。寧有实性现量得耶。有谓准会玄第十三引 <lb ed="X" n="0527b20"/><lb ed="R082" n="0794a02"/>此论文末云。亦非眼见实地水火。而无风字。乃云 <lb ed="X" n="0527b21"/><lb ed="R082" n="0794a03"/>今或传写之讹作衍文。看自考录中。亦云风字是 <lb ed="X" n="0527b22"/><lb ed="R082" n="0794a04"/>衍文。</p> <lb ed="X" n="0527b23"/><lb ed="R082" n="0794a05"/><p xml:id="pX51p0527b2301">△三破实句中碍常。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527b24"/><lb ed="R082" n="0794a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0527b2401">又彼所执实句義中<note place="inline">至</note>如粗地等应是无常。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0527c" n="0527c"/> <lb ed="X" n="0527c01"/><lb ed="R082" n="0794a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0527c0101">補遗 量云。实句中有碍常者是有法。应是无常 <lb ed="X" n="0527c02"/><lb ed="R082" n="0794a08"/>宗。皆有碍故因。同喩如粗地等。此破空时等。彼计 <lb ed="X" n="0527c03"/><lb ed="R082" n="0794a09"/>别有空大。且非是空无为。亦非空界。又以时体是 <lb ed="X" n="0527c04"/><lb ed="R082" n="0794a10"/>实。谓能诠之因。及此能缘之因名时。又计空等是 <lb ed="X" n="0527c05"/><lb ed="R082" n="0794a11"/>有碍常。地等是有碍无常。故地等作同喩。</p> <lb ed="X" n="0527c06"/><lb ed="R082" n="0794a12"/><p xml:id="pX51p0527c0601">△四破诸句中无碍法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527c07"/><lb ed="R082" n="0794a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0527c0701">诸句義中色根所取<note place="inline">至</note>许色根取故如地水火风。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527c08"/><lb ed="R082" n="0794a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0527c0801">補遗 诸句義中。色根所取无质碍法者。如德句 <lb ed="X" n="0527c09"/><lb ed="R082" n="0794a15"/>中香味声等。会玄引古疏云。诸德体者。眼所取一 <lb ed="X" n="0527c10"/><lb ed="R082" n="0794a16"/>依名色。鼻所取一依名香。耳所取一依名声。乃至 <lb ed="X" n="0527c11"/><lb ed="R082" n="0794a17"/>皮所取一依名触<note place="inline">谓依色等故。眼等方生。色是所依。故名一依（文）</note>。于中。香 <lb ed="X" n="0527c12"/><lb ed="R082" n="0794a18"/>味声三。是色根所取。无质碍法也。又古疏云。地等 <lb ed="X" n="0527c13"/><lb ed="R082" n="0794b01"/>色等别同异性。互于彼不转。一切根所取<note place="inline">文</note>。地等 <lb ed="X" n="0527c14"/><lb ed="R082" n="0794b02"/>是实句中有碍法故。引作同喩。立量如文。</p> <lb ed="X" n="0527c15"/><lb ed="R082" n="0794b03"/><p xml:id="pX51p0527c1501">△五约唯识破诸句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527c16"/><lb ed="R082" n="0794b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0527c1601">又彼所执非实德等<note place="inline">至</note>非有摄故如空花等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527c17"/><lb ed="R082" n="0794b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0527c1701">補遗 凡破斥之法。略有二義。一约所执破。二约 <lb ed="X" n="0527c18"/><lb ed="R082" n="0794b06"/>唯识破。今破六句義文中。唯前总破诸句。常无常 <lb ed="X" n="0527c19"/><lb ed="R082" n="0794b07"/>中两宗。各有二量。皆初一量约所执破第二一量 <lb ed="X" n="0527c20"/><lb ed="R082" n="0794b08"/>约唯识破。其馀文義。都只约所执破。今此一章置 <lb ed="X" n="0527c21"/><lb ed="R082" n="0794b09"/>于六句两楹之间。统贯前後。约唯识总破诸句。然 <lb ed="X" n="0527c22"/><lb ed="R082" n="0794b10"/>于诸句中。特约实有二句破者。以勝论所计。实为 <lb ed="X" n="0527c23"/><lb ed="R082" n="0794b11"/>德业所依。又云。由此大有有实等故。故廣百论释 <lb ed="X" n="0527c24"/><lb ed="R082" n="0794b12"/>云。鸺鹠所执实等句義。有等为因。而得显了有等 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0528a" n="0528a"/> <lb ed="X" n="0528a01"/><lb ed="R082" n="0794b13"/>句義。复因实等。为自所依。方可了别<note place="inline">文</note>。由此实有 <lb ed="X" n="0528a02"/><lb ed="R082" n="0794b14"/>为诸句关键。此实有二句若破。馀不难矣。文中言 <lb ed="X" n="0528a03"/><lb ed="R082" n="0794b15"/>非实德等者。谓非实句所摄德等五句也。非有实 <lb ed="X" n="0528a04"/><lb ed="R082" n="0794b16"/>等者。谓非有性所摄实等五句也。既非互摄。寧離 <lb ed="X" n="0528a05"/><lb ed="R082" n="0794b17"/>识有。设離识有。幷属虚妄。廣百论释云。鸺鹠所宗 <lb ed="X" n="0528a06"/><lb ed="R082" n="0794b18"/>实等非有。非有性故。犹若空花。有性亦无。非实等 <lb ed="X" n="0528a07"/><lb ed="R082" n="0795a01"/>故。犹如兔角。是故皆虚<note place="inline">文</note>。二量如文。</p> <lb ed="X" n="0528a08"/><lb ed="R082" n="0795a02"/><p xml:id="pX51p0528a0801">△六破大有性。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528a09"/><lb ed="R082" n="0795a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0528a0901">彼所执有应離实等<note place="inline">至</note>故彼有性唯妄计度。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528a10"/><lb ed="R082" n="0795a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0528a1001">補遗 初正破勝论师。计大有性唯一。实德业三。 <lb ed="X" n="0528a11"/><lb ed="R082" n="0795a05"/>同一有故。離实<anchor xml:id="nkr_note_add_0528a1101" n="0528a1101"/><anchor xml:id="beg0528a1101" n="0528a1101"/>德<anchor xml:id="end0528a1101"/>业外。别有一法为体。由此大有 <lb ed="X" n="0528a12"/><lb ed="R082" n="0795a06"/>有实等故。今先立量破。即蹑彼所计实德业外。别 <lb ed="X" n="0528a13"/><lb ed="R082" n="0795a07"/>有一法为体之義。分作二量之因破之。许非无故 <lb ed="X" n="0528a14"/><lb ed="R082" n="0795a08"/>者。即彼所谓别有一法为体。许异实等故者。即彼 <lb ed="X" n="0528a15"/><lb ed="R082" n="0795a09"/>所谓離实德业也。今明其因与宗违故不可離。初 <lb ed="X" n="0528a16"/><lb ed="R082" n="0795a10"/>量许其有性。破離实等。谓纵许汝有大有性。然不 <lb ed="X" n="0528a17"/><lb ed="R082" n="0795a11"/>可执離实德业。離则无别大有自性可得。以汝自 <lb ed="X" n="0528a18"/><lb ed="R082" n="0795a12"/>许有性。是非无法。能有实等故。例如实德等。是非 <lb ed="X" n="0528a19"/><lb ed="R082" n="0795a13"/>无之法。次量谓纵许汝離于实德业。应非有性。以 <lb ed="X" n="0528a20"/><lb ed="R082" n="0795a14"/>汝自许异实等故。所谓大有性者。正于实德业上 <lb ed="X" n="0528a21"/><lb ed="R082" n="0795a15"/>显。如汝计云。有一实故。有德业故。今既异实等。例 <lb ed="X" n="0528a22"/><lb ed="R082" n="0795a16"/>如龟毛。毕竟无也。二量如文。如有下。蹑承上意。反 <lb ed="X" n="0528a23"/><lb ed="R082" n="0795a17"/>覆申明破无大有。谓如汝所许。别有一法为体之 <lb ed="X" n="0528a24"/><lb ed="R082" n="0795a18"/>大有性。是非无法。此量推之。離实等之外。无别有 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0528b" n="0528b"/> <lb ed="X" n="0528b01"/><lb ed="R082" n="0795b01"/>性。况实等。非是大有。如何实等法上。有别大有性。 <lb ed="X" n="0528b02"/><lb ed="R082" n="0795b02"/>以彼计实德业三。同一有故。此则顺明離实等。无 <lb ed="X" n="0528b03"/><lb ed="R082" n="0795b03"/>别有性。若離下。以有例无破。谓若離实等有法。有 <lb ed="X" n="0528b04"/><lb ed="R082" n="0795b04"/>别有性。应離龟毛兔角之无法。有别无性矣。彼既 <lb ed="X" n="0528b05"/><lb ed="R082" n="0795b05"/>不然。此云何尔。此例无夺有也。故彼二句结妄。廣 <lb ed="X" n="0528b06"/><lb ed="R082" n="0795b06"/>百论释第八卷云。若实等与有性别。应不能知实 <lb ed="X" n="0528b07"/><lb ed="R082" n="0795b07"/>等是有。带别相智。不能审知馀别相法。如何世间 <lb ed="X" n="0528b08"/><lb ed="R082" n="0795b08"/>于非有性实等法上。起有智耶。若言实等虽非有 <lb ed="X" n="0528b09"/><lb ed="R082" n="0795b09"/>性。与有合故。起有智者。则实等法假名为有。体非 <lb ed="X" n="0528b10"/><lb ed="R082" n="0795b10"/>真有。应说为无。</p> <lb ed="X" n="0528b11"/><lb ed="R082" n="0795b11"/><p xml:id="pX51p0528b1101">△七破同异性。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528b12"/><lb ed="R082" n="0795b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0528b1201">又彼所执实德业性<note place="inline">至</note>故同异性唯假施设。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528b13"/><lb ed="R082" n="0795b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0528b1301">補遗 初通约实德业三句总破。文中凡性字。皆 <lb ed="X" n="0528b14"/><lb ed="R082" n="0795b14"/>指同异性言。初牒执。由勝论师计同异性亦一。離 <lb ed="X" n="0528b15"/><lb ed="R082" n="0795b15"/>实德业。有别实体。今大乘就彼所执破之。勿此下。 <lb ed="X" n="0528b16"/><lb ed="R082" n="0795b16"/>立量破。申明不然之理。勿者。不可也。此字。指同异 <lb ed="X" n="0528b17"/><lb ed="R082" n="0795b17"/>性。谓若执同异性。异实德业别有。应非实德业之 <lb ed="X" n="0528b18"/><lb ed="R082" n="0795b18"/>同异性矣。异实等故。如德业等。此中以德业。为同 <lb ed="X" n="0528b19"/><lb ed="R082" n="0796a01"/>喩者。应具三量。文字奥古。今须補出。初量云。此是 <lb ed="X" n="0528b20"/><lb ed="R082" n="0796a02"/>有法。亦非实性宗。因云。异实句故。同喩如德业。次 <lb ed="X" n="0528b21"/><lb ed="R082" n="0796a03"/>量云。此是有法。亦非德性宗。因云。异德句故。同喩 <lb ed="X" n="0528b22"/><lb ed="R082" n="0796a04"/>如业实。後量云。此是有法。亦非业性宗。因云。异业 <lb ed="X" n="0528b23"/><lb ed="R082" n="0796a05"/>句故。同喩如实德。要知喩中等字。为後二量而置 <lb ed="X" n="0528b24"/><lb ed="R082" n="0796a06"/>之。又应下。承上之意。难破不成实等。谓实德业之 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0528c" n="0528c"/> <lb ed="X" n="0528c01"/><lb ed="R082" n="0796a07"/>所以成同成异者。以实德业上。有同异性故。廣百 <lb ed="X" n="0528c02"/><lb ed="R082" n="0796a08"/>论云。论法相望。有同有异。法体局别。所以成异。有 <lb ed="X" n="0528c03"/><lb ed="R082" n="0796a09"/>性赅通。所以名同<note place="inline">文</note>。今同异性异实德业。则实德 <lb ed="X" n="0528c04"/><lb ed="R082" n="0796a10"/>业无同无异矣。若此不唯非同异性。幷不成实德 <lb ed="X" n="0528c05"/><lb ed="R082" n="0796a11"/>业句。故云又应实等非实等摄。则违汝宗实德业 <lb ed="X" n="0528c06"/><lb ed="R082" n="0796a12"/>三各摄之義。然此中亦具三量。初量云。实句是有 <lb ed="X" n="0528c07"/><lb ed="R082" n="0796a13"/>法。非实句摄宗。因云。异实句性故。同喩如德业。後 <lb ed="X" n="0528c08"/><lb ed="R082" n="0796a14"/>二量例前。此破总同异性。古疏云。同异性亦一者。 <lb ed="X" n="0528c09"/><lb ed="R082" n="0796a15"/>即实德业三种上同异性。地等色等别同异性<note place="inline">文</note>。 <lb ed="X" n="0528c10"/><lb ed="R082" n="0796a16"/>地等下。破别同异性地等诸性者。即等于水火风 <lb ed="X" n="0528c11"/><lb ed="R082" n="0796a17"/>别同异性。更相征诘。準此应知者。例上文破。具有 <lb ed="X" n="0528c12"/><lb ed="R082" n="0796a18"/>四量。例前。初量云。此地大性是有法。亦非地性宗。 <lb ed="X" n="0528c13"/><lb ed="R082" n="0796b01"/>因云。异地大故。同喩如水火风。又应地大是有法。 <lb ed="X" n="0528c14"/><lb ed="R082" n="0796b02"/>非地大摄宗。异地大性故因。喩如水火风两褈。後 <lb ed="X" n="0528c15"/><lb ed="R082" n="0796b03"/>三量可例知。如实下。蹑上之意。总别双承。结前诸 <lb ed="X" n="0528c16"/><lb ed="R082" n="0796b04"/>量。实性等。谓实句。同异性。即地等诸性。是别同异 <lb ed="X" n="0528c17"/><lb ed="R082" n="0796b05"/>性。实等性。等于德业。是总同异性。次句实等是总。 <lb ed="X" n="0528c18"/><lb ed="R082" n="0796b06"/>实性等是别。如实二句。先别後总。实等二句。先总 <lb ed="X" n="0528c19"/><lb ed="R082" n="0796b07"/>後别。译文巧妙。间错双明。若足其文。谓如上所明 <lb ed="X" n="0528c20"/><lb ed="R082" n="0796b08"/>实性等。離地等外。无别实性等。即地等上。亦应无 <lb ed="X" n="0528c21"/><lb ed="R082" n="0796b09"/>别实性等三句。实性俱指别同异性。言離地等外。 <lb ed="X" n="0528c22"/><lb ed="R082" n="0796b10"/>无别实性等。结上地等诸性。异地等故。四量。即地 <lb ed="X" n="0528c23"/><lb ed="R082" n="0796b11"/>等上。亦应无别实性等。即地等亦各不相摄属也。 <lb ed="X" n="0528c24"/><lb ed="R082" n="0796b12"/>结上又应地等非地等摄。异地等性故。四量。此单 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0529a" n="0529a"/> <lb ed="X" n="0529a01"/><lb ed="R082" n="0796b13"/>结别同异性也。文如上所明。实等性離实等外。无 <lb ed="X" n="0529a02"/><lb ed="R082" n="0796b14"/>别实等性。即实等上。亦应无别实等性三句。实等 <lb ed="X" n="0529a03"/><lb ed="R082" n="0796b15"/>性。俱指总同异性。言離实等外无别实等性。结前 <lb ed="X" n="0529a04"/><lb ed="R082" n="0796b16"/>勿此。亦非实德业性。异实等故。三量。即实等上。亦 <lb ed="X" n="0529a05"/><lb ed="R082" n="0796b17"/>应无别实等性。即实等亦各不相摄属也。结前又 <lb ed="X" n="0529a06"/><lb ed="R082" n="0796b18"/>应实等。非实等摄。异实等性故。三量。此通结总同 <lb ed="X" n="0529a07"/><lb ed="R082" n="0797a01"/>异性也。若離下纵夺破。若離实等二句纵之。此唯 <lb ed="X" n="0529a08"/><lb ed="R082" n="0797a02"/>就总说。别自该之。彼既不尔二句。夺也。故同二句 <lb ed="X" n="0529a09"/><lb ed="R082" n="0797a03"/>结示假设。廣百论释第六卷云。如勝论执同异性 <lb ed="X" n="0529a10"/><lb ed="R082" n="0797a04"/>等。是现量境。其理不成。牛马等性。分别意识。于色 <lb ed="X" n="0529a11"/><lb ed="R082" n="0797a05"/>等法。假施设有。越诸根境。非现量得。遍诸所依无 <lb ed="X" n="0529a12"/><lb ed="R082" n="0797a06"/>差别故。如和合体。彼计第六和合句義。其体是一。 <lb ed="X" n="0529a13"/><lb ed="R082" n="0797a07"/>遍诸所依。越诸根境。非现量得。同异等性。其義亦 <lb ed="X" n="0529a14"/><lb ed="R082" n="0797a08"/>尔。云何执为现量境界<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0529a15"/><lb ed="R082" n="0797a09"/><p xml:id="pX51p0529a1501">△八破和合句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529a16"/><lb ed="R082" n="0797a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529a1601">又彼所执和合句義<note place="inline">至</note>由前理故亦非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529a17"/><lb ed="R082" n="0797a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529a1701">音義 先立量破。彼许下况破。自许和合句義。非 <lb ed="X" n="0529a18"/><lb ed="R082" n="0797a12"/>现量得者。如上同异注中引。设执下纵夺破。由前 <lb ed="X" n="0529a19"/><lb ed="R082" n="0797a13"/>理故者。谓由前破实等五句道理也。</p> <lb ed="X" n="0529a20"/><lb ed="R082" n="0797a14"/><p xml:id="pX51p0529a2001">△次显诸句非现量得<note place="inline">二</note>初明诸句非现量境。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529a21"/><lb ed="R082" n="0797a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529a2101">然彼实等非缘離识<note place="inline">至</note>许所知故如龟毛等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529a22"/><lb ed="R082" n="0797a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529a2201">音義 实等是有法。非缘下宗。因云。许所知故。同 <lb ed="X" n="0529a23"/><lb ed="R082" n="0797a17"/>喩如龟毛等。龟毛是意识非量所缘。非现量得。用 <lb ed="X" n="0529a24"/><lb ed="R082" n="0797a18"/>为同喩者。令彼知喩而悟法上之非。此以所缘一 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0529b" n="0529b"/> <lb ed="X" n="0529b01"/><lb ed="R082" n="0797b01"/>量。结归唯识。</p> <lb ed="X" n="0529b02"/><lb ed="R082" n="0797b02"/><p xml:id="pX51p0529b0201">△次显能缘非现量智。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b03"/><lb ed="R082" n="0797b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529b0301">又缘实智非缘離识<note place="inline">至</note>假合生故如实智等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b04"/><lb ed="R082" n="0797b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529b0401">音義 缘实智是有法。非缘下宗。因云。假合生故。 <lb ed="X" n="0529b05"/><lb ed="R082" n="0797b05"/>同喩如德智等。言假合生者。谓与假法和合而生 <lb ed="X" n="0529b06"/><lb ed="R082" n="0797b06"/>之智。此以能缘一量会归唯识。廣说下。缘馀五智。 <lb ed="X" n="0529b07"/><lb ed="R082" n="0797b07"/>立量准知。</p> <lb ed="X" n="0529b08"/><lb ed="R082" n="0797b08"/><p xml:id="pX51p0529b0801">△次结非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b09"/><lb ed="R082" n="0797b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529b0901">故勝论者实等句義亦是随情妄所施设。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b10"/><lb ed="R082" n="0797b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529b1001">音義 对前数论。故置亦言。</p> <lb ed="X" n="0529b11"/><lb ed="R082" n="0797b11"/><p xml:id="pX51p0529b1101">△<anchor xml:id="nkr_note_orig_0529001" n="0529001"/>三自在天等八论<note place="inline">二</note>。初破大自在<note place="inline">二</note>。初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b12"/><lb ed="R082" n="0797b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529b1201">有执有二大自在天体实遍常能生诸法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b13"/><lb ed="R082" n="0797b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529b1301">音義 玄谈云。此是涂<g ref="#CB01926">灰</g>外道。幷诸婆罗门。共计 <lb ed="X" n="0529b14"/><lb ed="R082" n="0797b14"/>自在天是万物因。彼计此天有其四德。一体实。二 <lb ed="X" n="0529b15"/><lb ed="R082" n="0797b15"/>遍。三常。四能生诸法。</p> <lb ed="X" n="0529b16"/><lb ed="R082" n="0797b16"/><p xml:id="pX51p0529b1601">△次破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b17"/><lb ed="R082" n="0797b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529b1701">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>亦应顿起因常有故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b18"/><lb ed="R082" n="0797b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529b1801">音義 初以能生破常。若能生果。应是无常。次以 <lb ed="X" n="0529b19"/><lb ed="R082" n="0798a01"/>无常破遍。若有生灭。则无遍義。次以不遍破实。此 <lb ed="X" n="0529b20"/><lb ed="R082" n="0798a02"/>有彼无非真实故。体既下破能生。谓若彼天体既 <lb ed="X" n="0529b21"/><lb ed="R082" n="0798a03"/>常遍。具诸功能。则应于一切时处。顿生诸法。若尔 <lb ed="X" n="0529b22"/><lb ed="R082" n="0798a04"/>则犯世间相违等过。待欲下遮救。彼救云。体虽常 <lb ed="X" n="0529b23"/><lb ed="R082" n="0798a05"/>遍。能生诸法。要待众缘乐欲。或缘会方生。故无顿 <lb ed="X" n="0529b24"/><lb ed="R082" n="0798a06"/>生之过。违一下破违。一因者。以涉三故。即非一因 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0529c" n="0529c"/> <lb ed="X" n="0529c01"/><lb ed="R082" n="0798a07"/>能生诸法。则汝所执。前後相违。或欲下例破欲缘 <lb ed="X" n="0529c02"/><lb ed="R082" n="0798a08"/>亦应顿起。以大自在因常有故。</p> <lb ed="X" n="0529c03"/><lb ed="R082" n="0798a09"/><p xml:id="pX51p0529c0301">△次例破馀七。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529c04"/><lb ed="R082" n="0798a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529c0401">馀执有一大梵时方<note place="inline">至</note>生一切法皆同此破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529c05"/><lb ed="R082" n="0798a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529c0501">音義 大梵者。即围陀论师。计梵天为万物之祖。 <lb ed="X" n="0529c06"/><lb ed="R082" n="0798a12"/>能作一切命无命物。是故梵天名常。是涅槃因。言 <lb ed="X" n="0529c07"/><lb ed="R082" n="0798a13"/>时者。即时散外道。执一切物。皆从时生。是故时是 <lb ed="X" n="0529c08"/><lb ed="R082" n="0798a14"/>常。是万物因。是涅槃因。言方者。即方论师计。方生 <lb ed="X" n="0529c09"/><lb ed="R082" n="0798a15"/>人。人生天地。灭後还入于方。故方是常是一。是万 <lb ed="X" n="0529c10"/><lb ed="R082" n="0798a16"/>物因。是涅槃因。言本际者。即安茶论师计。谓世界 <lb ed="X" n="0529c11"/><lb ed="R082" n="0798a17"/>最初。唯有大水。时有大安茶出生。形如鸡卵。周迊 <lb ed="X" n="0529c12"/><lb ed="R082" n="0798a18"/>金色。时熟破为二段。上段为天。下段为地。中生一 <lb ed="X" n="0529c13"/><lb ed="R082" n="0798b01"/>切万物。言自然者。即无因论师计。一切万物。无因 <lb ed="X" n="0529c14"/><lb ed="R082" n="0798b02"/>无缘。自然生灭。故此自然是常。生一切物是涅槃 <lb ed="X" n="0529c15"/><lb ed="R082" n="0798b03"/>因。言虚空者。即口力论师。谓虚空为万物因。别有 <lb ed="X" n="0529c16"/><lb ed="R082" n="0798b04"/>一法。是实是常。能辗转生一切法。是故虚空为万 <lb ed="X" n="0529c17"/><lb ed="R082" n="0798b05"/>物因。言我者。即计我论师。谓彼计有萨埵。命者。生 <lb ed="X" n="0529c18"/><lb ed="R082" n="0798b06"/>者。养育者。数取趣者。如是等谛实常住。是故我眼 <lb ed="X" n="0529c19"/><lb ed="R082" n="0798b07"/>能见诸色。如是于耳鼻舌身意。应知亦尔。言等者。 <lb ed="X" n="0529c20"/><lb ed="R082" n="0798b08"/>等于宿作论师等。皆同此破者。指所破同前也。廣 <lb ed="X" n="0529c21"/><lb ed="R082" n="0798b09"/>如玄谈所说。</p> <lb ed="X" n="0529c22"/><lb ed="R082" n="0798b10"/><p xml:id="pX51p0529c2201">△四二种声论<note place="inline">二</note>。初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529c23"/><lb ed="R082" n="0798b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0529c2301">有馀偏执明论声常<note place="inline">至</note>待缘显发方有诠表。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529c24"/><lb ed="R082" n="0798b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0529c2401">補遗 叙中有二家。皆计声体是常。初执明论声 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0530a" n="0530a"/> <lb ed="X" n="0530a01"/><lb ed="R082" n="0798b13"/>常。不待缘显。次执一切声常。待缘方显。明论是外 <lb ed="X" n="0530a02"/><lb ed="R082" n="0798b14"/>道妄造之书。廣百论释第六卷云。古昔黠慧婆罗 <lb ed="X" n="0530a03"/><lb ed="R082" n="0798b15"/>门。隐造明书。言自然有。唯得自诵。不许他观。又论 <lb ed="X" n="0530a04"/><lb ed="R082" n="0798b16"/>释第一卷云。以比量立明论声。非士夫造。体是常 <lb ed="X" n="0530a05"/><lb ed="R082" n="0798b17"/>住。又云。初不待缘。後无壞灭。性自能显。越诸根義。 <lb ed="X" n="0530a06"/><lb ed="R082" n="0798b18"/>为决定量。曾不差违<note place="inline">文</note>。此明论之来历。计常之旨 <lb ed="X" n="0530a07"/><lb ed="R082" n="0799a01"/>趣<note place="inline">有谓明论。即五明论。谬也。五明论者。谓内明。医方明。因明。声明。工巧明。此他处正義。岂是外道 <lb ed="X" n="0530a08"/><lb ed="R082" n="0799a02"/>偏执耶</note>。言定量者。谓楷定不易之義。谬计是圣教量。 <lb ed="X" n="0530a09"/><lb ed="R082" n="0799a03"/>能诠表一切事理也。有执下次执。瑜伽云。外声论 <lb ed="X" n="0530a10"/><lb ed="R082" n="0799a04"/>师。起如是见。立如是论。声相本有。无生无灭。然由 <lb ed="X" n="0530a11"/><lb ed="R082" n="0799a05"/>数宣吐方得显了。而声体是常。</p> <lb ed="X" n="0530a12"/><lb ed="R082" n="0799a06"/><p xml:id="pX51p0530a1201">△次破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530a13"/><lb ed="R082" n="0799a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530a1301">彼俱非理所以者何<note place="inline">至</note>如甁衣等待众缘故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530a14"/><lb ed="R082" n="0799a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530a1401">音義 先破初执。廣百论释第一卷破云。又明论 <lb ed="X" n="0530a15"/><lb ed="R082" n="0799a09"/>声与所馀声。同是声性。云何<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1501" n="0530a1501"/><anchor xml:id="beg0530a1501" n="0530a1501"/>但<anchor xml:id="end0530a1501"/>说此声是常。馀声 <lb ed="X" n="0530a16"/><lb ed="R082" n="0799a10"/>非常<note place="inline">文</note>。量云。明论声应非常住。许能诠故。如所馀 <lb ed="X" n="0530a17"/><lb ed="R082" n="0799a11"/>声。馀声下破次执。量云。馀声亦应非常声体。待众 <lb ed="X" n="0530a18"/><lb ed="R082" n="0799a12"/>缘故。如甁衣等。待众缘者。谓馀声必待空等众缘 <lb ed="X" n="0530a19"/><lb ed="R082" n="0799a13"/>有故。</p> <lb ed="X" n="0530a20"/><lb ed="R082" n="0799a14"/><p xml:id="pX51p0530a2001">△五顺世论师<note place="inline">二</note>初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530a21"/><lb ed="R082" n="0799a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530a2101">有外道执地水火风<note place="inline">至</note>虽是无常而体实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530a22"/><lb ed="R082" n="0799a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530a2201">合响 玄谈第八卷云。路迦耶。此云顺世外道。计 <lb ed="X" n="0530a23"/><lb ed="R082" n="0799a17"/>一切色心等法。皆用四大极微为因。然四大中。最 <lb ed="X" n="0530a24"/><lb ed="R082" n="0799a18"/>精灵者。能有缘虑。即为心法如色。虽皆是大。而灯 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0530b" n="0530b"/> <lb ed="X" n="0530b01"/><lb ed="R082" n="0799b01"/>发光。馀则不尔。故四大中。有能缘虑。其必无失<note place="inline">文</note>。 <lb ed="X" n="0530b02"/><lb ed="R082" n="0799b02"/>显扬第九卷云。计极微是常住者。以依世间静虑。 <lb ed="X" n="0530b03"/><lb ed="R082" n="0799b03"/>起如是见。由不如实知缘起故。计有为先。有果集 <lb ed="X" n="0530b04"/><lb ed="R082" n="0799b04"/>起。離散为先。有果壞灭。由此因缘。彼谓从众微性。 <lb ed="X" n="0530b05"/><lb ed="R082" n="0799b05"/>粗物果生。渐析粗物。乃至极微住。是故粗物无常。 <lb ed="X" n="0530b06"/><lb ed="R082" n="0799b06"/>极微常住<note place="inline">文</note>。粗色者。即是子微。不越因量者。因是 <lb ed="X" n="0530b07"/><lb ed="R082" n="0799b07"/>父母微。最初极微名为父母。聚生诸色。故所生者。 <lb ed="X" n="0530b08"/><lb ed="R082" n="0799b08"/>名曰子微子微虽是无常。不越父母。故是实有。</p> <lb ed="X" n="0530b09"/><lb ed="R082" n="0799b09"/><p xml:id="pX51p0530b0901">△次破<note place="inline">二</note>初破因微。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530b10"/><lb ed="R082" n="0799b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530b1001">彼亦非理所以者何<note place="inline">至</note>如何可说极微常住。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530b11"/><lb ed="R082" n="0799b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530b1101">音義 初破体实。廣百论偈曰。极微若有分。如何 <lb ed="X" n="0530b12"/><lb ed="R082" n="0799b12"/>是极微。释云。既有方分。便失极微。如是极微。即可 <lb ed="X" n="0530b13"/><lb ed="R082" n="0799b13"/>分析。应如粗物。非实非常。违汝论宗。极微无方分。 <lb ed="X" n="0530b14"/><lb ed="R082" n="0799b14"/>常住实有。造世间万物<note place="inline">文</note>。蚁行者。行音杌。伍也。列 <lb ed="X" n="0530b15"/><lb ed="R082" n="0799b15"/>也<note place="inline">成业论云。如树蚁行等</note>。谓极微既有方分。应如蚁之成行 <lb ed="X" n="0530b16"/><lb ed="R082" n="0799b16"/>列故。量云。所执极微体应非实。有方分故。如蚁行 <lb ed="X" n="0530b17"/><lb ed="R082" n="0799b17"/>等。若无下破能生。量云。所执极微应不共聚。生粗 <lb ed="X" n="0530b18"/><lb ed="R082" n="0799b18"/>果色。无方分故。如心心所。既能下破常住。量云。所 <lb ed="X" n="0530b19"/><lb ed="R082" n="0800a01"/>执极微。如何可说常住。既能生果。如彼所生。</p> <lb ed="X" n="0530b20"/><lb ed="R082" n="0800a02"/><p xml:id="pX51p0530b2001">△次破果色<note place="inline">三</note>初破不越因量<note place="inline">二</note>初正破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530b21"/><lb ed="R082" n="0800a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530b2101">又所生果不越因量<note place="inline">至</note>色根所取便违自执。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530b22"/><lb ed="R082" n="0800a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530b2201">音義 先立量破。所生果不名粗色。不越因量故。 <lb ed="X" n="0530b23"/><lb ed="R082" n="0800a05"/>应如极微。则此下明相违。应知极微。是法处所摄 <lb ed="X" n="0530b24"/><lb ed="R082" n="0800a06"/>色。非色根境。若粗色不越因微之量。即同极微。非 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0530c" n="0530c"/> <lb ed="X" n="0530c01"/><lb ed="R082" n="0800a07"/>眼等所取。彼执能生极微。不可见闻嗅觉。所生之 <lb ed="X" n="0530c02"/><lb ed="R082" n="0800a08"/>果。可见闻嗅觉。故云便违自执。</p> <lb ed="X" n="0530c03"/><lb ed="R082" n="0800a09"/><p xml:id="pX51p0530c0301">△次破救<note place="inline">三</note>初破量德合故似粗。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c04"/><lb ed="R082" n="0800a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530c0401">若谓果色量德合故<note place="inline">至</note>如粗果色处无别故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c05"/><lb ed="R082" n="0800a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530c0501">合响 若谓果色等。牒转计。量谓因微之量。德谓 <lb ed="X" n="0530c06"/><lb ed="R082" n="0800a12"/>因量之德。非粗即极微。以极微本非粗物。由因量 <lb ed="X" n="0530c07"/><lb ed="R082" n="0800a13"/>积集之德合故。令彼极微非粗似粗。果色显现。而 <lb ed="X" n="0530c08"/><lb ed="R082" n="0800a14"/>为色根所取。廣百论释第一卷。出彼计云。然由量 <lb ed="X" n="0530c09"/><lb ed="R082" n="0800a15"/>德积集殊勝。令所依实<note place="inline">即极微实体。为粗色所依故</note>。非大似大。 <lb ed="X" n="0530c10"/><lb ed="R082" n="0800a16"/>方分差别。分明可见<note place="inline">文</note>。所执下破。果既同因。犹然 <lb ed="X" n="0530c11"/><lb ed="R082" n="0800a17"/>极微。量云。所执果色。无粗德合。既同因量故。应如 <lb ed="X" n="0530c12"/><lb ed="R082" n="0800a18"/>极微因。应如果极微亦粗。量云。或应极微亦粗。德 <lb ed="X" n="0530c13"/><lb ed="R082" n="0800b01"/>合处无别故。如粗果色。</p> <lb ed="X" n="0530c14"/><lb ed="R082" n="0800b02"/><p xml:id="pX51p0530c1401">△次约果如因破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c15"/><lb ed="R082" n="0800b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530c1501">若谓果色遍在自因<note place="inline">至</note>由此亦非色根所取。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c16"/><lb ed="R082" n="0800b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530c1601">音義 先牒转计。自因即极微。若谓果色遍在自 <lb ed="X" n="0530c17"/><lb ed="R082" n="0800b05"/>体。能成因微之上。以因非一故。而果可名粗者。则 <lb ed="X" n="0530c18"/><lb ed="R082" n="0800b06"/>此下破。先夺破。一体处各别者。谓一一极微。各处 <lb ed="X" n="0530c19"/><lb ed="R082" n="0800b07"/>自位。果若遍因。则如其所在之因。应非一体。既尔 <lb ed="X" n="0530c20"/><lb ed="R082" n="0800b08"/>下牒上。意明仍不成粗果。既各各别遍因微。理应 <lb ed="X" n="0530c21"/><lb ed="R082" n="0800b09"/>还不成粗。由此亦非色根所取。</p> <lb ed="X" n="0530c22"/><lb ed="R082" n="0800b10"/><p xml:id="pX51p0530c2201">△三约因如果破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c23"/><lb ed="R082" n="0800b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0530c2301">若果多分合故成粗<note place="inline">至</note>则汝所执前後相违。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c24"/><lb ed="R082" n="0800b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0530c2401">音義 初正破成粗。先牒计。多分者。多种支分也。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0531a" n="0531a"/> <lb ed="X" n="0531a01"/><lb ed="R082" n="0800b13"/>如甁瓯等物。名为粗果。项腹奁底。谓之支分。项等 <lb ed="X" n="0531a02"/><lb ed="R082" n="0800b14"/>合成甁瓯。即是多分合成粗果。多因下。以因夺破。 <lb ed="X" n="0531a03"/><lb ed="R082" n="0800b15"/>根境者。赅摄一切所生果色也。既多下。兼破实有。 <lb ed="X" n="0531a04"/><lb ed="R082" n="0800b16"/>前云不越因量。而体实有。今既多分所成。应是假 <lb ed="X" n="0531a05"/><lb ed="R082" n="0800b17"/>法。是故相违。</p> <lb ed="X" n="0531a06"/><lb ed="R082" n="0800b18"/><p xml:id="pX51p0531a0601">△次破因果同处。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a07"/><lb ed="R082" n="0801a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531a0701">又果与因但有质碍<note place="inline">至</note>或应離变非一非常。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a08"/><lb ed="R082" n="0801a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531a0801">音義 初立量破。又果与因应不同处。俱有质碍 <lb ed="X" n="0531a09"/><lb ed="R082" n="0801a03"/>故。如二极微。若谓下转救云。因入果色。果则受因。 <lb ed="X" n="0531a10"/><lb ed="R082" n="0801a04"/>果入因微。因则受果。例如粗沙聚受细流水。妙药 <lb ed="X" n="0531a11"/><lb ed="R082" n="0801a05"/>汁入赤融铜。异体同居。故无是过。谁许下破初句 <lb ed="X" n="0531a12"/><lb ed="R082" n="0801a06"/>夺破。沙之受水。受者非沙。药入融铜。入能令变。次 <lb ed="X" n="0531a13"/><lb ed="R082" n="0801a07"/>句纵破。受则可離。離则非一。入则须变。变则非常。 <lb ed="X" n="0531a14"/><lb ed="R082" n="0801a08"/>法合准思。</p> <lb ed="X" n="0531a15"/><lb ed="R082" n="0801a09"/><p xml:id="pX51p0531a1501">合响 廣百论释第一卷云。复次为破极微因果 <lb ed="X" n="0531a16"/><lb ed="R082" n="0801a10"/>同处。及显因体定是非常。谓诸有碍物。馀碍逼时。 <lb ed="X" n="0531a17"/><lb ed="R082" n="0801a11"/>若不移处。必当变壞。如是极微果所侵逼。或相受 <lb ed="X" n="0531a18"/><lb ed="R082" n="0801a12"/>入。异体同居。如以细流。漑粗沙聚。或复入中令其 <lb ed="X" n="0531a19"/><lb ed="R082" n="0801a13"/>转变。如妙药汁注赤融铜。若许如前<note place="inline">流漑沙聚</note>。则有诸 <lb ed="X" n="0531a20"/><lb ed="R082" n="0801a14"/>分既相受入。诸分支離。如相離物。不共生果。是则 <lb ed="X" n="0531a21"/><lb ed="R082" n="0801a15"/>应无一切粗物。又若同彼有诸细分。即应如彼体 <lb ed="X" n="0531a22"/><lb ed="R082" n="0801a16"/>是无常。若许如後<note place="inline">药注融铜</note>。自说极微体有变壞。何待 <lb ed="X" n="0531a23"/><lb ed="R082" n="0801a17"/>征难<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0531a24"/><lb ed="R082" n="0801a18"/><p xml:id="pX51p0531a2401">△三破果体是一。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0531b" n="0531b"/> <lb ed="X" n="0531b01"/><lb ed="R082" n="0801b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531b0101">又粗色果体若是一<note place="inline">至</note><anchor xml:id="nkr_note_add_0531b0101" n="0531b0101"/><anchor xml:id="beg0531b0101" n="0531b0101"/>但<anchor xml:id="end0531b0101"/>是随情虚妄计度。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b02"/><lb ed="R082" n="0801b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531b0201">音義 初牒执。得一下破。一分谓少分。一切谓全 <lb ed="X" n="0531b03"/><lb ed="R082" n="0801b03"/>分。彼即一切。此即一分。谓若因相虽多。果体是一 <lb ed="X" n="0531b04"/><lb ed="R082" n="0801b04"/>者。则得一分时。应得一切。如柱壁等物。见此少分。 <lb ed="X" n="0531b05"/><lb ed="R082" n="0801b05"/>即应得彼全分。以体一故。不许下明相违。若不许 <lb ed="X" n="0531b06"/><lb ed="R082" n="0801b06"/>得一切。便违果体是一之理。许得一切。又违彼此 <lb ed="X" n="0531b07"/><lb ed="R082" n="0801b07"/>各别之事。故彼下结妄。进退。即许与不许也。</p> <lb ed="X" n="0531b08"/><lb ed="R082" n="0801b08"/><p xml:id="pX51p0531b0801">△次束成四句总破<note place="inline">二</note>初总标。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b09"/><lb ed="R082" n="0801b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531b0901">然诸外道品类虽多所执有法不过四种。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b10"/><lb ed="R082" n="0801b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531b1001">合响 玄谈第八卷云。统收所计。不出四见。谓数 <lb ed="X" n="0531b11"/><lb ed="R082" n="0801b11"/>论计一。勝论计异。勒沙婆计亦一亦异。若提子计 <lb ed="X" n="0531b12"/><lb ed="R082" n="0801b12"/>非一非异。若计一者。则谓因中有果。若计异者。则 <lb ed="X" n="0531b13"/><lb ed="R082" n="0801b13"/>谓因中无果。三则亦有亦无。四则非有非无。馀诸 <lb ed="X" n="0531b14"/><lb ed="R082" n="0801b14"/>异计。皆不出此。又廣百论第八卷云。一切世间色 <lb ed="X" n="0531b15"/><lb ed="R082" n="0801b15"/>等句義。名言所表。心慧所知。情执不同。略有四种。 <lb ed="X" n="0531b16"/><lb ed="R082" n="0801b16"/>谓有非有。俱许俱非。随次应知。配四邪执。谓一非 <lb ed="X" n="0531b17"/><lb ed="R082" n="0801b17"/>一。双许双非。</p> <lb ed="X" n="0531b18"/><lb ed="R082" n="0801b18"/><p xml:id="pX51p0531b1801">△次别破<note place="inline">四</note>初数论等<note place="inline">二</note>初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b19"/><lb ed="R082" n="0802a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531b1901">一执有法与有等性其体定一如数论等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b20"/><lb ed="R082" n="0802a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531b2001">合响 有法指所生法。如数论二十三谛。有等性。 <lb ed="X" n="0531b21"/><lb ed="R082" n="0802a03"/>指能生性。如冥初自性。其体定一者。会玄云。数论 <lb ed="X" n="0531b22"/><lb ed="R082" n="0802a04"/>计自性谛中有二十三谛。即因中有果也。</p> <lb ed="X" n="0531b23"/><lb ed="R082" n="0802a05"/><p xml:id="pX51p0531b2301">△次破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b24"/><lb ed="R082" n="0802a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531b2401">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>色等应无靑黄等异。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0531c" n="0531c"/> <lb ed="X" n="0531c01"/><lb ed="R082" n="0802a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531c0101">音義 性只是一。法有万殊。若法即性。体应无差。 <lb ed="X" n="0531c02"/><lb ed="R082" n="0802a08"/>则违<anchor xml:id="nkr_note_add_0531c0201" n="0531c0201"/><anchor xml:id="beg0531c0201" n="0531c0201"/>己<anchor xml:id="end0531c0201"/>宗所执我德等异<note place="inline">我即大等法也。德即三德性也</note>。亦违世 <lb ed="X" n="0531c03"/><lb ed="R082" n="0802a09"/>间诸法差别。则犯自教世间相违二过。又若下明 <lb ed="X" n="0531c04"/><lb ed="R082" n="0802a10"/>违现量。又若色等即性。则色无靑黄等异。乃至触 <lb ed="X" n="0531c05"/><lb ed="R082" n="0802a11"/>无冷暖等异。复犯现量相违之失矣。详如廣百论 <lb ed="X" n="0531c06"/><lb ed="R082" n="0802a12"/>释第八卷中。</p> <lb ed="X" n="0531c07"/><lb ed="R082" n="0802a13"/><p xml:id="pX51p0531c0701">△二勝论等<note place="inline">二</note>初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531c08"/><lb ed="R082" n="0802a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531c0801">二执有法与有等性其体定异如勝论等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531c09"/><lb ed="R082" n="0802a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531c0901">合响 有法。如勝论实德等有等性如大有性。其 <lb ed="X" n="0531c10"/><lb ed="R082" n="0802a16"/>体定异者。会玄云。勝论计大有。離实德业外。别有 <lb ed="X" n="0531c11"/><lb ed="R082" n="0802a17"/>一法为体。即因中无果也。</p> <lb ed="X" n="0531c12"/><lb ed="R082" n="0802a18"/><p xml:id="pX51p0531c1201">△次破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531c13"/><lb ed="R082" n="0802b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531c1301">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>应如声等非眼等境。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531c14"/><lb ed="R082" n="0802b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531c1401">音義 若法非无。由乎有性。若异有性。便同无法。 <lb ed="X" n="0531c15"/><lb ed="R082" n="0802b03"/>廣百论云。又一切法非有性者。应如兔角。其体本 <lb ed="X" n="0531c16"/><lb ed="R082" n="0802b04"/>无。是则应同空无我论。由斯便违自教。亦违世间。 <lb ed="X" n="0531c17"/><lb ed="R082" n="0802b05"/>量云。一切法是有法。体不可得宗。因云。非有性故。 <lb ed="X" n="0531c18"/><lb ed="R082" n="0802b06"/>同喩如<anchor xml:id="nkr_note_add_0531c1801" n="0531c1801"/><anchor xml:id="beg0531c1801" n="0531c1801"/>已<anchor xml:id="end0531c1801"/>灭无。又若下明违现量。又若色等非色 <lb ed="X" n="0531c19"/><lb ed="R082" n="0802b07"/>等性。色与色性。应不相关。如声与眼无所缘義。则 <lb ed="X" n="0531c20"/><lb ed="R082" n="0802b08"/>违眼等现量。了知是色等境義。量云。色等是有法。 <lb ed="X" n="0531c21"/><lb ed="R082" n="0802b09"/>非眼等境宗。因云非色等性故。同喩如声等。</p> <lb ed="X" n="0531c22"/><lb ed="R082" n="0802b10"/><p xml:id="pX51p0531c2201">△三无惭等<note place="inline">二</note>初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531c23"/><lb ed="R082" n="0802b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0531c2301">三执有法与有等性亦一亦异如无惭等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531c24"/><lb ed="R082" n="0802b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0531c2401">合响 会玄云。等者等勒沙婆。此云苦行。又云尼 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0532a" n="0532a"/> <lb ed="X" n="0532a01"/><lb ed="R082" n="0802b13"/>犍。此云離繫。是外道露形不耻。名为无惭。</p> <lb ed="X" n="0532a02"/><lb ed="R082" n="0802b14"/><p xml:id="pX51p0532a0201">△次破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a03"/><lb ed="R082" n="0802b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532a0301">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>而执为实理定不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a04"/><lb ed="R082" n="0802b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532a0401">補遗 一异同前。一异过者。若有性与色等一。同 <lb ed="X" n="0532a05"/><lb ed="R082" n="0802b17"/>数论过。与色等异。同勝论失。二相相违体应别者。 <lb ed="X" n="0532a06"/><lb ed="R082" n="0802b18"/>笔削记云。一异二种。性相相违。而言体同。理不成 <lb ed="X" n="0532a07"/><lb ed="R082" n="0803a01"/>立。一应非一。以即异故如异。异应非异。以即一故 <lb ed="X" n="0532a08"/><lb ed="R082" n="0803a02"/>如一<note place="inline">文</note>。勿一切法皆同一体者。一异相异。而言体 <lb ed="X" n="0532a09"/><lb ed="R082" n="0803a03"/>同。则一切法。皆应无异。便违世间诸法差别。若谓 <lb ed="X" n="0532a10"/><lb ed="R082" n="0803a04"/>一异待对不同。名一异者。则应一异。二幷非真。故 <lb ed="X" n="0532a11"/><lb ed="R082" n="0803a05"/>云或应一异。是假非实。由非实故。而执为实。必不 <lb ed="X" n="0532a12"/><lb ed="R082" n="0803a06"/>应理。</p> <lb ed="X" n="0532a13"/><lb ed="R082" n="0803a07"/><p xml:id="pX51p0532a1301">△四邪命等<note place="inline">二</note>初叙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a14"/><lb ed="R082" n="0803a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532a1401">四执有法与有等性非一非异如邪命等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a15"/><lb ed="R082" n="0803a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532a1501">合响 邪命。玄谈云。若提子。会玄释云。此是六师 <lb ed="X" n="0532a16"/><lb ed="R082" n="0803a10"/>之数。具云尼犍陀若提子。據此即尼犍也。廣百论 <lb ed="X" n="0532a17"/><lb ed="R082" n="0803a11"/>释。亦云邪命。</p> <lb ed="X" n="0532a18"/><lb ed="R082" n="0803a12"/><p xml:id="pX51p0532a1801">△次破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a19"/><lb ed="R082" n="0803a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532a1901">彼执非理所以者何<note place="inline">至</note>诸有智者勿谬许之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a20"/><lb ed="R082" n="0803a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532a2001">音義 非一则同异。非异则同一。过亦如前。次非 <lb ed="X" n="0532a21"/><lb ed="R082" n="0803a15"/>一异言下。约遮表破。初句征。遮谓遮覆。表谓表显。 <lb ed="X" n="0532a22"/><lb ed="R082" n="0803a16"/>譬说水冷。即是表辞。若言非热。即是遮辞。若唯下 <lb ed="X" n="0532a23"/><lb ed="R082" n="0803a17"/>破。若唯是表。表则一异俱是。不应双非。若但是遮。 <lb ed="X" n="0532a24"/><lb ed="R082" n="0803a18"/>遮则一异俱遣。不应有执。遮表双亦。则互相违。遮 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0532b" n="0532b"/> <lb ed="X" n="0532b01"/><lb ed="R082" n="0803b01"/>表俱非。非戏而何。又非下出过。非一异言。遣一异 <lb ed="X" n="0532b02"/><lb ed="R082" n="0803b02"/>法。则违世间共知。有一异物。一异既遣。诸法皆无。 <lb ed="X" n="0532b03"/><lb ed="R082" n="0803b03"/>便违<anchor xml:id="nkr_note_add_0532b0301" n="0532b0301"/><anchor xml:id="beg0532b0301" n="0532b0301"/>己<anchor xml:id="end0532b0301"/>宗所执色等实有。是故下结斥。勿谬许之 <lb ed="X" n="0532b04"/><lb ed="R082" n="0803b04"/>者。谓非一异执。乃是邪见有智之者。愼勿谓是双 <lb ed="X" n="0532b05"/><lb ed="R082" n="0803b05"/>遮中道也。</p> <lb ed="X" n="0532b06"/><lb ed="R082" n="0803b06"/><p xml:id="pX51p0532b0601">補遗 廣百论释第八卷。破竟总结云。如是世间 <lb ed="X" n="0532b07"/><lb ed="R082" n="0803b07"/>四种外道。邪论恶见。扰壞其心。虚妄构寻诸法性 <lb ed="X" n="0532b08"/><lb ed="R082" n="0803b08"/>相。皆不中理。竞执纷纭。于诸法中。起四种谤。谓有。 <lb ed="X" n="0532b09"/><lb ed="R082" n="0803b09"/>非有。双许。双非。如次是增益损减相违戏论。是故 <lb ed="X" n="0532b10"/><lb ed="R082" n="0803b10"/>世间所执非实<note place="inline">文</note>。上破外道实法竟。</p> <lb ed="X" n="0532b11"/><lb ed="R082" n="0803b11"/><p xml:id="pX51p0532b1101">△次破馀乘<note place="inline">二</note>初征。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b12"/><lb ed="R082" n="0803b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532b1201">馀乘所执離识实有色等诸法如何非有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b13"/><lb ed="R082" n="0803b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532b1301">△次释<note place="inline">二</note>初总释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b14"/><lb ed="R082" n="0803b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532b1401">彼所执色不相应行及诸无为理非有故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b15"/><lb ed="R082" n="0803b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532b1501">音義 准俱舍论。馀乘亦有五位。谓色法十一。心 <lb ed="X" n="0532b16"/><lb ed="R082" n="0803b16"/>法唯一。心所有法四十六。不相应行十四。无为有 <lb ed="X" n="0532b17"/><lb ed="R082" n="0803b17"/>三。合有七十五。比于大乘。少二十五。今但破三位 <lb ed="X" n="0532b18"/><lb ed="R082" n="0803b18"/>者。以彼不执心及心所故。</p> <lb ed="X" n="0532b19"/><lb ed="R082" n="0804a01"/><p xml:id="pX51p0532b1901">△次别释<note place="inline">三</note>初破色法<note place="inline">二</note>初破对无对色<note place="inline">二</note>初标 <lb ed="X" n="0532b20"/><lb ed="R082" n="0804a02"/>列。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b21"/><lb ed="R082" n="0804a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532b2101">且所执色总有二种<note place="inline">至</note>二者无对非极微成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b22"/><lb ed="R082" n="0804a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532b2201">合响 有对有二。一者有见有对。谓色尘。二者无 <lb ed="X" n="0532b23"/><lb ed="R082" n="0804a05"/>见有对。谓五色根及声香味触。若准有宗极微所 <lb ed="X" n="0532b24"/><lb ed="R082" n="0804a06"/>成。大乘即用能造色成。无对唯一。谓无见无对。即 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0532c" n="0532c"/> <lb ed="X" n="0532c01"/><lb ed="R082" n="0804a07"/>法处所摄色。略有五种。一极略色<note place="inline">谓析彼五根五尘四大定果色。 <lb ed="X" n="0532c02"/><lb ed="R082" n="0804a08"/>至极微位。便是此体</note>。二极迥<note place="inline">離碍方立故。即明暗光影折至极微</note>。亦空一显色 <lb ed="X" n="0532c03"/><lb ed="R082" n="0804a09"/><note place="inline">上下空界所见靑黄赤白光影明暗。总名空一显色。显色之空。名空一显色</note>。三受所引 <lb ed="X" n="0532c04"/><lb ed="R082" n="0804a10"/><note place="inline">因教因师领受引发律仪非律仪等</note>。四遍计所执<note place="inline">三性意识。能遍计度。境从此生。名彼 <lb ed="X" n="0532c05"/><lb ed="R082" n="0804a11"/>所起</note>。五定果色<note place="inline">定中现境色从彼起故</note>。此五唯受所引。属小乘。 <lb ed="X" n="0532c06"/><lb ed="R082" n="0804a12"/>大乘则俱有。开蒙。问对者何義。答对碍也。二色相 <lb ed="X" n="0532c07"/><lb ed="R082" n="0804a13"/>对。互相窒碍。如木与石。互相繫时。体不相过。互相 <lb ed="X" n="0532c08"/><lb ed="R082" n="0804a14"/>对住。名有对義。问对碍名色者。其第十一法处所 <lb ed="X" n="0532c09"/><lb ed="R082" n="0804a15"/>摄色。既无对碍。何得色名。答体虽无对。皆从对色 <lb ed="X" n="0532c10"/><lb ed="R082" n="0804a16"/>以立其名。</p> <lb ed="X" n="0532c11"/><lb ed="R082" n="0804a17"/><p xml:id="pX51p0532c1101">△次别明<note place="inline">二</note>初有对色<note place="inline">二</note>初有对非实有<note place="inline">二</note>初略 <lb ed="X" n="0532c12"/><lb ed="R082" n="0804a18"/>明。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c13"/><lb ed="R082" n="0804b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532c1301">彼有对色定非实有能成极微非实有故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c14"/><lb ed="R082" n="0804b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532c1401">△次廣释<note place="inline">二</note>初明能成极微不实<note place="inline">二</note>初约质碍有 <lb ed="X" n="0532c15"/><lb ed="R082" n="0804b03"/>无破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c16"/><lb ed="R082" n="0804b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532c1601">谓诸极微若有质碍<note place="inline">至</note>如何可集成甁衣等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c17"/><lb ed="R082" n="0804b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532c1701">音義 量云。诸极微是假非实。有质碍故。应如甁 <lb ed="X" n="0532c18"/><lb ed="R082" n="0804b06"/>等。若无质碍。应如虚空之非色。如何能合成有形 <lb ed="X" n="0532c19"/><lb ed="R082" n="0804b07"/>量之物。以虚空合虚空。犹然是虚空也。量云。诸极 <lb ed="X" n="0532c20"/><lb ed="R082" n="0804b08"/>微如何可集成甁衣等。无质碍故。喩如非色。</p> <lb ed="X" n="0532c21"/><lb ed="R082" n="0804b09"/><p xml:id="pX51p0532c2101">△次约方分有无破<note place="inline">二</note>初破有方分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c22"/><lb ed="R082" n="0804b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0532c2201">又诸极微若有方分必可分析便非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c23"/><lb ed="R082" n="0804b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0532c2301">△次破无方分<note place="inline">二</note>初且约有方分破无方分<note place="inline">三</note>初 <lb ed="X" n="0532c24"/><lb ed="R082" n="0804b12"/>约所成果色破。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0533a" n="0533a"/> <lb ed="X" n="0533a01"/><lb ed="R082" n="0804b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533a0101">若无方分则如非色<note place="inline">至</note>故此极微必有方分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533a02"/><lb ed="R082" n="0804b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533a0201">補遗 极微以有方分。可成粗色。方分若无。则如 <lb ed="X" n="0533a03"/><lb ed="R082" n="0804b15"/>虚空之非色。云何合成果色。而承光发影耶。日轮 <lb ed="X" n="0533a04"/><lb ed="R082" n="0804b16"/>下。擧日照柱等现事。申明承发之義。以显极微。定 <lb ed="X" n="0533a05"/><lb ed="R082" n="0804b17"/>有方分。柱等即所成粗果色。如旭日照柱之时。柱 <lb ed="X" n="0533a06"/><lb ed="R082" n="0804b18"/>之东边承光。西边发影。处既不同。而能成柱等之 <lb ed="X" n="0533a07"/><lb ed="R082" n="0805a01"/>极微。岂无方分。又若见触壁等。唯得此而不得彼 <lb ed="X" n="0533a08"/><lb ed="R082" n="0805a02"/>者。以有方分故。壁等和合之物。既即极微。故知极 <lb ed="X" n="0533a09"/><lb ed="R082" n="0805a03"/>微。定有方分。问既擧日照柱等。显有方分。于義<anchor xml:id="nkr_note_add_0533a0901" n="0533a0901"/><anchor xml:id="beg0533a0901" n="0533a0901"/>已<anchor xml:id="end0533a0901"/> <lb ed="X" n="0533a10"/><lb ed="R082" n="0805a04"/>足。何故复有见触壁等一节。文義相同。不亦褈复。 <lb ed="X" n="0533a11"/><lb ed="R082" n="0805a05"/>答体究旨趣。深有意焉。此中正由馀乘妄执。有对 <lb ed="X" n="0533a12"/><lb ed="R082" n="0805a06"/>极微所成。若无方分。则有二过。今以日照柱等处 <lb ed="X" n="0533a13"/><lb ed="R082" n="0805a07"/>既不同之義。显有方分。成其自所立宗粗果色義。 <lb ed="X" n="0533a14"/><lb ed="R082" n="0805a08"/>则无违害自宗之过。又所成果色。彼计为诸根之 <lb ed="X" n="0533a15"/><lb ed="R082" n="0805a09"/>境。今以见触壁等。得此不得彼之義。显根境差别。 <lb ed="X" n="0533a16"/><lb ed="R082" n="0805a10"/>成其自所立宗差别句義。则无违害世间之过。以 <lb ed="X" n="0533a17"/><lb ed="R082" n="0805a11"/>旨有二義故。文成两股。若无方分。二義俱堕。便违 <lb ed="X" n="0533a18"/><lb ed="R082" n="0805a12"/>彼论宗。许有方分。则免二过。有谓见触壁等。足上 <lb ed="X" n="0533a19"/><lb ed="R082" n="0805a13"/>承光发影之義。非也。廣百论第一卷云。若诸极微。 <lb ed="X" n="0533a20"/><lb ed="R082" n="0805a14"/>遍体和合。无方分故。非少分合。是则诸微。应同一 <lb ed="X" n="0533a21"/><lb ed="R082" n="0805a15"/>处。实果应与自因遍合。无别处故。应亦微圆<note place="inline">不成粗色 <lb ed="X" n="0533a22"/><lb ed="R082" n="0805a16"/>则违害自宗</note>。若尔应许一切句義。皆越诸根所了知境 <lb ed="X" n="0533a23"/><lb ed="R082" n="0805a17"/><note place="inline">不成差别。则违害世间</note>。由见所依<note place="inline">即指自因</note>。馀可知故<note place="inline">馀谓实果</note>。是则 <lb ed="X" n="0533a24"/><lb ed="R082" n="0805a18"/>违害自宗。更违世间论。又云。又诸极微。若无行用 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0533b" n="0533b"/> <lb ed="X" n="0533b01"/><lb ed="R082" n="0805b01"/><note place="inline">即方分</note>。则不能造有方分果<note place="inline">违害自宗</note>。即诸天眼。亦无所 <lb ed="X" n="0533b02"/><lb ed="R082" n="0805b02"/>见。是则所立一切句義。越诸根境<note place="inline">违害世间</note>。此等文義。 <lb ed="X" n="0533b03"/><lb ed="R082" n="0805b03"/>廣百论中叠出。恐谓臆见。故不惮繁证释如此。</p> <lb ed="X" n="0533b04"/><lb ed="R082" n="0805b04"/><p xml:id="pX51p0533b0401">△次约因能成果破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b05"/><lb ed="R082" n="0805b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533b0501">又诸极微随所住处<note place="inline">至</note>由此极微定有方分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b06"/><lb ed="R082" n="0805b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533b0601">音義 极微虽细。必有住处方位差别。不尔应如 <lb ed="X" n="0533b07"/><lb ed="R082" n="0805b07"/>非色。何有和集成粗之義。或相涉入。譬如光影。不 <lb ed="X" n="0533b08"/><lb ed="R082" n="0805b08"/>合成粗。既云和集成粗。定有方分。</p> <lb ed="X" n="0533b09"/><lb ed="R082" n="0805b09"/><p xml:id="pX51p0533b0901">△三约果色即因破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b10"/><lb ed="R082" n="0805b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533b1001">执有对色即诸极微<note place="inline">至</note>所执极微必有方分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b11"/><lb ed="R082" n="0805b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533b1101">合响 花严钞。引俱舍论云。应知有对。总有三种。 <lb ed="X" n="0533b12"/><lb ed="R082" n="0805b12"/>一障碍有对。即十色为体。二境界有对。谓十二界。 <lb ed="X" n="0533b13"/><lb ed="R082" n="0805b13"/>即六根六识。法界一分。谓于法界中。唯取心所。此 <lb ed="X" n="0533b14"/><lb ed="R082" n="0805b14"/>十三法。于色等境。而能取故。为境所拘。名为有对。 <lb ed="X" n="0533b15"/><lb ed="R082" n="0805b15"/>三所缘有对。其体即是七心界全。谓六识及意。幷 <lb ed="X" n="0533b16"/><lb ed="R082" n="0805b16"/>法界一分。亦心所也。所缘者。色等六境。有对者。即 <lb ed="X" n="0533b17"/><lb ed="R082" n="0805b17"/>七心等。为六境界所拘碍故。然对是碍義。碍有二 <lb ed="X" n="0533b18"/><lb ed="R082" n="0805b18"/>种。一障碍碍。二拘碍碍。三有对中。障碍有对。即障 <lb ed="X" n="0533b19"/><lb ed="R082" n="0806a01"/>碍碍。馀二有对。是拘碍碍<note place="inline">文</note>。此中即障碍有对也。</p> <lb ed="X" n="0533b20"/><lb ed="R082" n="0806a02"/><p xml:id="pX51p0533b2001">△次结归有方分破其实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b21"/><lb ed="R082" n="0806a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533b2101">有方分故便可分析定非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b22"/><lb ed="R082" n="0806a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533b2201">△次结所成果色非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b23"/><lb ed="R082" n="0806a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533b2301">故有对色实有不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b24"/><lb ed="R082" n="0806a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533b2401">△次明有对唯识变<note place="inline">二</note>初征。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0533c" n="0533c"/> <lb ed="X" n="0533c01"/><lb ed="R082" n="0806a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533c0101">五识岂无所依缘色。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c02"/><lb ed="R082" n="0806a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533c0201">音義 所依谓五根。是眼识等增上所依。所缘谓 <lb ed="X" n="0533c03"/><lb ed="R082" n="0806a09"/>五尘。是眼等识所缘。此二是根境实色。问若如上 <lb ed="X" n="0533c04"/><lb ed="R082" n="0806a10"/>所破。有对非实。岂五识竟无所依所缘色耶。</p> <lb ed="X" n="0533c05"/><lb ed="R082" n="0806a11"/><p xml:id="pX51p0533c0501">△次释<note place="inline">二</note>初正释<note place="inline">二</note>初总释依缘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c06"/><lb ed="R082" n="0806a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533c0601">虽非无色而是识变<note place="inline">至</note>即以此相为所依缘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c07"/><lb ed="R082" n="0806a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533c0701">音義 宗镜第五十三卷云。谓眼等识。虽有所依 <lb ed="X" n="0533c08"/><lb ed="R082" n="0806a14"/>所缘之色。而是识所变现。非是心外别有极微。以 <lb ed="X" n="0533c09"/><lb ed="R082" n="0806a15"/>成<note place="inline">所依</note>根<note place="inline">所缘</note>境。但八识生时。由内因缘种子力等。于 <lb ed="X" n="0533c10"/><lb ed="R082" n="0806a16"/>第八识上。变似五根五尘。眼等五识。依彼所变根。 <lb ed="X" n="0533c11"/><lb ed="R082" n="0806a17"/>缘彼本质境。虽不亲得。要托彼生。实于本识色尘 <lb ed="X" n="0533c12"/><lb ed="R082" n="0806a18"/>之上。变作五尘相现。即以彼五根为所依。以彼<note place="inline">本质</note> <lb ed="X" n="0533c13"/><lb ed="R082" n="0806b01"/>此<note place="inline">相分</note>二种五尘。为所缘缘。五识若不托第八所变。 <lb ed="X" n="0533c14"/><lb ed="R082" n="0806b02"/>便无所缘缘。所缘缘中有亲<note place="inline">相分</note>疏<note place="inline">本质</note>故。</p> <lb ed="X" n="0533c15"/><lb ed="R082" n="0806b03"/><p xml:id="pX51p0533c1501">△次别释依缘<note place="inline">二</note>初略明所依。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c16"/><lb ed="R082" n="0806b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0533c1601">然眼等根非现量得<note place="inline">至</note>此为所依生眼等识。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c17"/><lb ed="R082" n="0806b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0533c1701">音義 谓眼等根。虽是识变不同色等五尘。是现 <lb ed="X" n="0533c18"/><lb ed="R082" n="0806b06"/>量得。以能发生眼等五识。由彼彼用。比知是有。此 <lb ed="X" n="0533c19"/><lb ed="R082" n="0806b07"/>但等者。宗镜云。谓此五根虽属色法。但是识上所 <lb ed="X" n="0533c20"/><lb ed="R082" n="0806b08"/>现功能。非是心外别有大种所造之色。此功能言。 <lb ed="X" n="0533c21"/><lb ed="R082" n="0806b09"/>即是发生五识作用。观用知识。如观生芽。比知种 <lb ed="X" n="0533c22"/><lb ed="R082" n="0806b10"/>体是有。所执外色。理既非有。定应许此在识非馀。 <lb ed="X" n="0533c23"/><lb ed="R082" n="0806b11"/>此能发识。名眼等根。此为增上依。生眼识等。</p> <lb ed="X" n="0533c24"/><lb ed="R082" n="0806b12"/><p xml:id="pX51p0533c2401">△次廣释所缘<note place="inline">二</note>初总标所缘缘有无。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0534a" n="0534a"/> <lb ed="X" n="0534a01"/><lb ed="R082" n="0806b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534a0101">此眼等识外所缘缘<note place="inline">至</note>自识所变为所缘缘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a02"/><lb ed="R082" n="0806b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534a0201">補遗 言应许者。以小乘但许離眼识本质色。不 <lb ed="X" n="0534a03"/><lb ed="R082" n="0806b15"/>许不離眼识相分色故。大乘以自许言简。方免他 <lb ed="X" n="0534a04"/><lb ed="R082" n="0806b16"/>随一不成过。且兼勉劝小乘。故云决定应许也。</p> <lb ed="X" n="0534a05"/><lb ed="R082" n="0806b17"/><p xml:id="pX51p0534a0501">△次别明所缘缘有无<note place="inline">二</note>初明外所缘缘非有<note place="inline">二</note> <lb ed="X" n="0534a06"/><lb ed="R082" n="0806b18"/>初破执<note place="inline">四</note>初破正量部计能生<note place="inline">二</note>初叙计。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a07"/><lb ed="R082" n="0807a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534a0701">谓能引生似自识者汝执彼是此所缘缘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a08"/><lb ed="R082" n="0807a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534a0801">音義 谓若有法。能牵引似<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a0801" n="0534a0801"/><anchor xml:id="beg0534a0801" n="0534a0801"/>已<anchor xml:id="end0534a0801"/>相识。汝执彼能引 <lb ed="X" n="0534a09"/><lb ed="R082" n="0807a03"/>生法是。此似自识之所缘缘耶。</p> <lb ed="X" n="0534a10"/><lb ed="R082" n="0807a04"/><p xml:id="pX51p0534a1001">△次破斥。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a11"/><lb ed="R082" n="0807a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534a1101">非但能生勿因缘等亦名此识所缘缘故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a12"/><lb ed="R082" n="0807a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534a1201">音義 所缘缘義。要具二支。一能生。二带相。如缘 <lb ed="X" n="0534a13"/><lb ed="R082" n="0807a07"/>缘论云。所缘缘者。谓能缘识。带彼相起。及有实体。 <lb ed="X" n="0534a14"/><lb ed="R082" n="0807a08"/>令能缘识。托彼而生<note place="inline">文</note>。今执能引生似自识。为所 <lb ed="X" n="0534a15"/><lb ed="R082" n="0807a09"/>缘缘者。是以等无间缘。为所缘缘。虽有能生。而无 <lb ed="X" n="0534a16"/><lb ed="R082" n="0807a10"/>带相。则因缘增上缘。皆有能生。亦名此识所缘缘 <lb ed="X" n="0534a17"/><lb ed="R082" n="0807a11"/>耶。宗镜第七十一卷。大乘立量云。汝眼识所缘缘 <lb ed="X" n="0534a18"/><lb ed="R082" n="0807a12"/>是有法。应非眼识所缘缘宗。因云。<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a1801" n="0534a1801"/><anchor xml:id="beg0534a1801" n="0534a1801"/>但<anchor xml:id="end0534a1801"/>有能生识一 <lb ed="X" n="0534a19"/><lb ed="R082" n="0807a13"/>義故。同喩如眼识因缘。又返立量破云。汝眼识因 <lb ed="X" n="0534a20"/><lb ed="R082" n="0807a14"/>缘是有法。应如眼识所缘缘宗。因云但有能生识 <lb ed="X" n="0534a21"/><lb ed="R082" n="0807a15"/>一義故。如眼缘色时<note place="inline">文</note>。</p> <lb ed="X" n="0534a22"/><lb ed="R082" n="0807a16"/><p xml:id="pX51p0534a2201">△次破经部师计和合<note place="inline">二</note>初叙计。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a23"/><lb ed="R082" n="0807a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534a2301">眼等五识了色等时但缘和合似彼相故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534a24"/><lb ed="R082" n="0807a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534a2401">音義 彼谓眼等识了色等时。但以和合假色。而 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0534b" n="0534b"/> <lb ed="X" n="0534b01"/><lb ed="R082" n="0807b01"/>为所缘。以识似彼相生故。</p> <lb ed="X" n="0534b02"/><lb ed="R082" n="0807b02"/><p xml:id="pX51p0534b0201">△次破斥。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534b03"/><lb ed="R082" n="0807b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534b0301">非和合相异诸极微<note place="inline">至</note>勿第二月等能生五识故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534b04"/><lb ed="R082" n="0807b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534b0401">合响 初明和合非实。次彼和下。承上非实。显非 <lb ed="X" n="0534b05"/><lb ed="R082" n="0807b05"/>五识所缘。勿第二月下。引同喩证。宗镜第七十一 <lb ed="X" n="0534b06"/><lb ed="R082" n="0807b06"/>卷论主云。汝经部师。将外和合假色。作所缘缘者 <lb ed="X" n="0534b07"/><lb ed="R082" n="0807b07"/>不然。设许汝眼识。带彼粗色相故。许作所缘。亦不 <lb ed="X" n="0534b08"/><lb ed="R082" n="0807b08"/>得名缘。以汝执假色无体故。犹如眼识错乱。见第 <lb ed="X" n="0534b09"/><lb ed="R082" n="0807b09"/>二月。彼无实体。不能生识。但名所缘。不得名缘。和 <lb ed="X" n="0534b10"/><lb ed="R082" n="0807b10"/>合假色。亦复如是。立量破云。汝和合粗色是有法。 <lb ed="X" n="0534b11"/><lb ed="R082" n="0807b11"/>说为眼识所缘非缘宗。因云汝执是假无体故。同 <lb ed="X" n="0534b12"/><lb ed="R082" n="0807b12"/>喩如第二月<note place="inline">文</note>。缘缘论偈云。和合于五识设所缘 <lb ed="X" n="0534b13"/><lb ed="R082" n="0807b13"/>非缘。彼体实无故。犹如第二月。</p> <lb ed="X" n="0534b14"/><lb ed="R082" n="0807b14"/><p xml:id="pX51p0534b1401">△三破经部转计极微。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534b15"/><lb ed="R082" n="0807b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534b1501">非诸极微共和合位<note place="inline">至</note>色等极微非五识境。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534b16"/><lb ed="R082" n="0807b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534b1601">音義 前计和合异极微。情执重在和合相上。今 <lb ed="X" n="0534b17"/><lb ed="R082" n="0807b17"/>计和合位极微。情执著在极微上。转计云。和合粗 <lb ed="X" n="0534b18"/><lb ed="R082" n="0807b18"/>是色假。诚如上破。谓和合位。一一能成极微。此微 <lb ed="X" n="0534b19"/><lb ed="R082" n="0808a01"/>圆实体。可与五识各作所缘。引生五识。大乘以非 <lb ed="X" n="0534b20"/><lb ed="R082" n="0808a02"/>字破之。故云非诸等。此识上一句出所以。谓带彼 <lb ed="X" n="0534b21"/><lb ed="R082" n="0808a03"/>相起。是所缘義。今既不然。故非所缘。次非诸下。破 <lb ed="X" n="0534b22"/><lb ed="R082" n="0808a04"/>极微上有和合相。谓非诸极微有和合相。可与五 <lb ed="X" n="0534b23"/><lb ed="R082" n="0808a05"/>识各作所缘。以不和合时。无此和合相故。极微体 <lb ed="X" n="0534b24"/><lb ed="R082" n="0808a06"/>相。合不合同。故以不合证于合也。非和下牒前。合 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0534c" n="0534c"/> <lb ed="X" n="0534c01"/><lb ed="R082" n="0808a07"/>与不合。恒无异相。故和下结明。极微体相合如不 <lb ed="X" n="0534c02"/><lb ed="R082" n="0808a08"/>合。故非五识所缘境也。</p> <lb ed="X" n="0534c03"/><lb ed="R082" n="0808a09"/><p xml:id="pX51p0534c0301">合响 宗镜第七十一卷云。经部有执云。和合粗 <lb ed="X" n="0534c04"/><lb ed="R082" n="0808a10"/>色虽是假有。能成一一极微。是其实有。各得为缘。 <lb ed="X" n="0534c05"/><lb ed="R082" n="0808a11"/>引生五识。又何不可。论主破云。其和合色等。能成 <lb ed="X" n="0534c06"/><lb ed="R082" n="0808a12"/>极微。设许为缘。又非所缘。以眼等识生。不带极微 <lb ed="X" n="0534c07"/><lb ed="R082" n="0808a13"/>相故。如眼识生不带彼眼根相。其眼等五根。但能 <lb ed="X" n="0534c08"/><lb ed="R082" n="0808a14"/>生眼等五识。然眼等五识。即不能缘眼等五根。将 <lb ed="X" n="0534c09"/><lb ed="R082" n="0808a15"/>根为喩。立量云。汝色等能成极微是有法。设为五 <lb ed="X" n="0534c10"/><lb ed="R082" n="0808a16"/>识缘非所缘宗。因云。五识生不带彼相故。同喩如 <lb ed="X" n="0534c11"/><lb ed="R082" n="0808a17"/>五根<note place="inline">文</note>。缘缘论偈云。极微于五识。设缘非所缘。彼 <lb ed="X" n="0534c12"/><lb ed="R082" n="0808a18"/>相识无故。犹如眼根等。</p> <lb ed="X" n="0534c13"/><lb ed="R082" n="0808b01"/><p xml:id="pX51p0534c1301">△四破萨婆多计和集<note place="inline">二</note>初叙计。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534c14"/><lb ed="R082" n="0808b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0534c1401">有执色等一一极微<note place="inline">至</note>彼相实有为此所缘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534c15"/><lb ed="R082" n="0808b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0534c1501">合响 據集论说。和合聚集二相。不同和合者。谓 <lb ed="X" n="0534c16"/><lb ed="R082" n="0808b04"/>极微以上一切有方分色。更互和合。如浊水中。地 <lb ed="X" n="0534c17"/><lb ed="R082" n="0808b05"/>水极微。更互和合。聚集者。谓方分聚色。辗转集会。 <lb ed="X" n="0534c18"/><lb ed="R082" n="0808b06"/>如二泥团。相击成聚。若水和沙。必不成聚。以水和 <lb ed="X" n="0534c19"/><lb ed="R082" n="0808b07"/>土。即成泥团。可作甁等。可见水土一一极微。各各 <lb ed="X" n="0534c20"/><lb ed="R082" n="0808b08"/>具有和集之相<note place="inline">文</note>。彼计色等极微。不和集时。体微 <lb ed="X" n="0534c21"/><lb ed="R082" n="0808b09"/>细故。非五识境。共和集位。彼彼相资。有粗相生。彼 <lb ed="X" n="0534c22"/><lb ed="R082" n="0808b10"/>相不離极微体故。而是实有。为此所缘。意谓体实 <lb ed="X" n="0534c23"/><lb ed="R082" n="0808b11"/>有故。见托彼生。是粗相故。带彼相起。二支既具。故 <lb ed="X" n="0534c24"/><lb ed="R082" n="0808b12"/>与五识作所缘缘。会玄十四。引唯识古疏云。经部 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0535a" n="0535a"/> <lb ed="X" n="0535a01"/><lb ed="R082" n="0808b13"/>十处<note place="inline">十二处中除法意也</note>。粗假细实<note place="inline">极微为实。粗色等为假。聚细为粗。故假</note>。大 <lb ed="X" n="0535a02"/><lb ed="R082" n="0808b14"/>乘。世俗粗实细假<note place="inline">一切色等。皆从种生。由识变故相分收故。粗实极微。但是观心 <lb ed="X" n="0535a03"/><lb ed="R082" n="0808b15"/>假想。分析而有。故细名假</note>。萨婆多等。粗细俱实<note place="inline">极微随色等处摄。即和集色等 <lb ed="X" n="0535a04"/><lb ed="R082" n="0808b16"/>细。从粗摄故</note>。一说部等。粗细俱假<note place="inline">文</note>。萨婆多。既粗细俱 <lb ed="X" n="0535a05"/><lb ed="R082" n="0808b17"/>实故。彼意谓双具二支也。</p> <lb ed="X" n="0535a06"/><lb ed="R082" n="0808b18"/><p xml:id="pX51p0535a0601">△次破斥。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a07"/><lb ed="R082" n="0809a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535a0701">彼执不然共和集位<note place="inline">至</note>一识应缘一切境故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a08"/><lb ed="R082" n="0809a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535a0801">合响 初句总非。共和下出所以。谓集与未集。极 <lb ed="X" n="0535a09"/><lb ed="R082" n="0809a03"/>微体一。未集极微。既非五识境。集位极微。岂复为 <lb ed="X" n="0535a10"/><lb ed="R082" n="0809a04"/>五识所缘耶。即许有实体。设缘非所缘。缘缘论颂 <lb ed="X" n="0535a11"/><lb ed="R082" n="0809a05"/>云。和集如坚等。设于眼等识。是缘非所缘。许极微 <lb ed="X" n="0535a12"/><lb ed="R082" n="0809a06"/>相故。甁瓯下破转救。救云。眼等五识缘极微上。诸 <lb ed="X" n="0535a13"/><lb ed="R082" n="0809a07"/>和集相。犹如缘甁瓯等物。能缘之识差别相生。故 <lb ed="X" n="0535a14"/><lb ed="R082" n="0809a08"/>是所缘。破云。甁瓯等物。虽有差别。而能成极微。平 <lb ed="X" n="0535a15"/><lb ed="R082" n="0809a09"/>等无别故。缘彼相识。寧有别生。以甁等形。别在甁 <lb ed="X" n="0535a16"/><lb ed="R082" n="0809a10"/>等假法上有。非极微故。共和下。又救云。和集位极 <lb ed="X" n="0535a17"/><lb ed="R082" n="0809a11"/>微。各各自有微圆体相故。缘彼相识。亦应有别。破 <lb ed="X" n="0535a18"/><lb ed="R082" n="0809a12"/>云。极微既在和集位。应一一各捨微圆细相矣。自 <lb ed="X" n="0535a19"/><lb ed="R082" n="0809a13"/>相<anchor xml:id="nkr_note_add_0535a1901" n="0535a1901"/><anchor xml:id="beg0535a1901" n="0535a1901"/>已<anchor xml:id="end0535a1901"/>捨。有何能缘别相生耶。何故集位极微细相 <lb ed="X" n="0535a20"/><lb ed="R082" n="0809a14"/>定捨。非粗相识。缘细相故。谓缘粗相眼等识。决不 <lb ed="X" n="0535a21"/><lb ed="R082" n="0809a15"/>缘第六识所缘极微细相境也。设缘何失。勿馀境 <lb ed="X" n="0535a22"/><lb ed="R082" n="0809a16"/>识缘馀境故。馀境馀识者。如眼识望耳识。耳识为 <lb ed="X" n="0535a23"/><lb ed="R082" n="0809a17"/>馀境识。以色望声。声为色境之馀。辗转相望。互得 <lb ed="X" n="0535a24"/><lb ed="R082" n="0809a18"/>称馀。设馀境识缘馀境。有何过耶。一识应缘一切 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0535b" n="0535b"/> <lb ed="X" n="0535b01"/><lb ed="R082" n="0809b01"/>境故。若尔则与世间现所知见事理相违。成大过 <lb ed="X" n="0535b02"/><lb ed="R082" n="0809b02"/>失。</p> <lb ed="X" n="0535b03"/><lb ed="R082" n="0809b03"/><p xml:id="pX51p0535b0301">△次结况。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b04"/><lb ed="R082" n="0809b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535b0401">许有极微尙致此失况无识外真实极微。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b05"/><lb ed="R082" n="0809b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535b0501">音義 许有极微。尙致如上过失。况无识外真实 <lb ed="X" n="0535b06"/><lb ed="R082" n="0809b06"/>极微。故五识所缘缘体。非外色等。其理极成。</p> <lb ed="X" n="0535b07"/><lb ed="R082" n="0809b07"/><p xml:id="pX51p0535b0701">△<anchor xml:id="nkr_note_orig_0535001" n="0535001"/>次显内所缘缘非无<note place="inline">二</note>初明识变似色等为所 <lb ed="X" n="0535b08"/><lb ed="R082" n="0809b08"/>缘缘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b09"/><lb ed="R082" n="0809b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535b0901">由此定知自识所变<note place="inline">至</note>见托彼生带彼相故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b10"/><lb ed="R082" n="0809b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535b1001">音義 由此者。承上而言。由前外色。理非实有。故 <lb ed="X" n="0535b11"/><lb ed="R082" n="0809b11"/>知识变似色等五尘。为眼等识。真所缘缘。以具见 <lb ed="X" n="0535b12"/><lb ed="R082" n="0809b12"/>托彼生。带彼相起二支故。带有二義。一者挟带。即 <lb ed="X" n="0535b13"/><lb ed="R082" n="0809b13"/>能缘心。亲挟境体而缘。二者变带。即能缘心。变起 <lb ed="X" n="0535b14"/><lb ed="R082" n="0809b14"/>相分而缘。相亦有二。一者体相相。二者相状相。五 <lb ed="X" n="0535b15"/><lb ed="R082" n="0809b15"/>识缘境。于二二義中。唯是後義。谓于五识体上。变 <lb ed="X" n="0535b16"/><lb ed="R082" n="0809b16"/>带色等相状。而为眼等见分所缘。缘缘论云。内色 <lb ed="X" n="0535b17"/><lb ed="R082" n="0809b17"/>如外现。为识所缘缘。许彼相在识。及能生识故。</p> <lb ed="X" n="0535b18"/><lb ed="R082" n="0809b18"/><p xml:id="pX51p0535b1801">△次明识所变相非极微成<note place="inline">二</note>初正明。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b19"/><lb ed="R082" n="0810a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535b1901">然识变时随量大小<note place="inline">至</note>众多极微合成一物。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b20"/><lb ed="R082" n="0810a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535b2001">音義 谓五识变色等时。随其前尘量之大小。对 <lb ed="X" n="0535b21"/><lb ed="R082" n="0810a03"/>至即现。所现形量。如彼本质。非别变作。众多极微 <lb ed="X" n="0535b22"/><lb ed="R082" n="0810a04"/>和合。共成一物。</p> <lb ed="X" n="0535b23"/><lb ed="R082" n="0810a05"/><p xml:id="pX51p0535b2301">補遗 瑜伽论第三卷云。于色聚中。曾无极微生。 <lb ed="X" n="0535b24"/><lb ed="R082" n="0810a06"/>若从自种生时。唯聚集生。或细或中或大。又非极 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0535c" n="0535c"/> <lb ed="X" n="0535c01"/><lb ed="R082" n="0810a07"/>微集成色聚。</p> <lb ed="X" n="0535c02"/><lb ed="R082" n="0810a08"/><p xml:id="pX51p0535c0201">△次释妨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c03"/><lb ed="R082" n="0810a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535c0301">为执粗色有实体者<note place="inline">至</note>故说极微是色边际。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c04"/><lb ed="R082" n="0810a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535c0401">音義 问识变色等顿现可尔。何故<persName>佛</persName>说有极微 <lb ed="X" n="0535c05"/><lb ed="R082" n="0810a11"/>耶。答为执粗色。有实体人。<persName>佛</persName>说极微令其析除故。 <lb ed="X" n="0535c06"/><lb ed="R082" n="0810a12"/>禀<persName>佛</persName>相应教师。以假想观慧。于粗相色。七分七分 <lb ed="X" n="0535c07"/><lb ed="R082" n="0810a13"/>渐次析除。至不可析。假说极微。非谓实有。虽此下 <lb ed="X" n="0535c08"/><lb ed="R082" n="0810a14"/>又问。前说极微定有方分。是可分析今何言不可 <lb ed="X" n="0535c09"/><lb ed="R082" n="0810a15"/>析。故释云虽此<note place="inline">云云</note>。</p> <lb ed="X" n="0535c10"/><lb ed="R082" n="0810a16"/><p xml:id="pX51p0535c1001">△次结示。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c11"/><lb ed="R082" n="0810a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535c1101">由此应知诸有对色皆识变现非极微成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c12"/><lb ed="R082" n="0810a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535c1201">△次无对色。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c13"/><lb ed="R082" n="0810b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535c1301">馀无对色是此类故<note place="inline">至</note>而可说为真实色法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c14"/><lb ed="R082" n="0810b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535c1401">音義 先例破。谓无对色。是有对流类。有对既破。 <lb ed="X" n="0535c15"/><lb ed="R082" n="0810b03"/>彼亦非实。或无下立量破。馀无对色。定非实色。许 <lb ed="X" n="0535c16"/><lb ed="R082" n="0810b04"/>无对故。如心心所。诸有下况破准知。</p> <lb ed="X" n="0535c17"/><lb ed="R082" n="0810b05"/><p xml:id="pX51p0535c1701">△次破表无表色<note place="inline">二</note>初征。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c18"/><lb ed="R082" n="0810b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0535c1801">表无表色岂非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c19"/><lb ed="R082" n="0810b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0535c1901">合响 言表无表色者。表即表彰。有形相可见故。 <lb ed="X" n="0535c20"/><lb ed="R082" n="0810b08"/>无表则反此。即身口意三业也。开蒙。问表何義。答 <lb ed="X" n="0535c21"/><lb ed="R082" n="0810b09"/>有所表示。故名有表。问表示相。答由动发勝思。发 <lb ed="X" n="0535c22"/><lb ed="R082" n="0810b10"/>动身语。恭敬乞愿。令知所为。名为有表。问无表何 <lb ed="X" n="0535c23"/><lb ed="R082" n="0810b11"/>義。答防发功能。自他不知。无表示相。名为无表。</p> <lb ed="X" n="0535c24"/><lb ed="R082" n="0810b12"/><p xml:id="pX51p0535c2401">△次释<note place="inline">二</note>初明二色非实有<note place="inline">二</note>初正明<note place="inline">二</note>初释有 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0536a" n="0536a"/> <lb ed="X" n="0536a01"/><lb ed="R082" n="0810b13"/>表<note place="inline">二</note>初身表<note place="inline">二</note>初破实有<note place="inline">三</note>初反征。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a02"/><lb ed="R082" n="0810b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536a0201">此非实有所以者何且身表色若是实有以何为性。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a03"/><lb ed="R082" n="0810b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536a0301">△次正破<note place="inline">三</note>初破形。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a04"/><lb ed="R082" n="0810b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536a0401">若言是形便非实有可分析故长等极微不可得故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a05"/><lb ed="R082" n="0810b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536a0501">合响 此破有宗计形为身表也。花严钞三十八 <lb ed="X" n="0536a06"/><lb ed="R082" n="0810b18"/>之二。立有宗正理云。身表许别形故。形为身表。如 <lb ed="X" n="0536a07"/><lb ed="R082" n="0811a01"/>合掌等。许有别形。形即是表。表善恶故。表即是业。 <lb ed="X" n="0536a08"/><lb ed="R082" n="0811a02"/>此之形色。依身起故。名为身业论主破云。若言是 <lb ed="X" n="0536a09"/><lb ed="R082" n="0811a03"/>形。便非实有。形是长短方圆假色。依多显色。假立 <lb ed="X" n="0536a10"/><lb ed="R082" n="0811a04"/>长等。若分析时。长等极微不可得故。</p> <lb ed="X" n="0536a11"/><lb ed="R082" n="0811a05"/><p xml:id="pX51p0536a1101">△次破动。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a12"/><lb ed="R082" n="0811a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536a1201">若言是动亦非实有<note place="inline">至</note>灭若待因应非灭故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a13"/><lb ed="R082" n="0811a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536a1301">音義 此破正量部。计动为身表也。若言动是表 <lb ed="X" n="0536a14"/><lb ed="R082" n="0811a08"/>色。亦非实有。初生即灭。不至馀方。无动義故。有为 <lb ed="X" n="0536a15"/><lb ed="R082" n="0811a09"/>下辗转释成。云何纔生即灭耶。有为法灭。不待所 <lb ed="X" n="0536a16"/><lb ed="R082" n="0811a10"/>因。譬如电光现即灭故。云何法灭不待因耶。缘会 <lb ed="X" n="0536a17"/><lb ed="R082" n="0811a11"/>名生。缘離即灭。灭若待因。应非灭故。</p> <lb ed="X" n="0536a18"/><lb ed="R082" n="0811a12"/><p xml:id="pX51p0536a1801">合响 开蒙。问灭不待因之理。答有为之法。念念 <lb ed="X" n="0536a19"/><lb ed="R082" n="0811a13"/>迁灭。何须待因。问请示一法。答且如人身。随业力 <lb ed="X" n="0536a20"/><lb ed="R082" n="0811a14"/>生<anchor xml:id="nkr_note_add_0536a2001" n="0536a2001"/><anchor xml:id="beg0536a2001" n="0536a2001"/>已<anchor xml:id="end0536a2001"/>。念念前灭後生。长至壮年。渐渐衰朽。至业力 <lb ed="X" n="0536a21"/><lb ed="R082" n="0811a15"/>尽。後念不续。便是死位。岂待因灭。</p> <lb ed="X" n="0536a22"/><lb ed="R082" n="0811a16"/><p xml:id="pX51p0536a2201">△三破心所引生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a23"/><lb ed="R082" n="0811a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536a2301">若言有色非显非形<note place="inline">至</note>非显香味类触应知。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a24"/><lb ed="R082" n="0811a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536a2401">補遗 此复破有宗转计。彼云。别有一色名身表 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0536b" n="0536b"/> <lb ed="X" n="0536b01"/><lb ed="R082" n="0811b01"/>业。既非靑黄等显色。亦非长短等形色。是心力大 <lb ed="X" n="0536b02"/><lb ed="R082" n="0811b02"/>发动勝思。引生此色。能令手等合掌曲跽。屈伸取 <lb ed="X" n="0536b03"/><lb ed="R082" n="0811b03"/>捨。即以此色。为身表业。论主破云。此亦不然。此引 <lb ed="X" n="0536b04"/><lb ed="R082" n="0811b04"/>生色。若言以动为性。其色<anchor xml:id="nkr_note_add_0536b0401" n="0536b0401"/><anchor xml:id="beg0536b0401" n="0536b0401"/>已<anchor xml:id="end0536b0401"/>如前破。若言动因为 <lb ed="X" n="0536b05"/><lb ed="R082" n="0811b05"/>性。即是风界。风非表色。触身而知。触唯无记。身通 <lb ed="X" n="0536b06"/><lb ed="R082" n="0811b06"/>善恶。何名身表。非显香味者。以香味二尘。非如靑 <lb ed="X" n="0536b07"/><lb ed="R082" n="0811b07"/>黄等色。而可表显。亦唯无记。故云类触。应知声唯 <lb ed="X" n="0536b08"/><lb ed="R082" n="0811b08"/>语表。应知五尘。皆非身表业也。瑜伽论云。身语表 <lb ed="X" n="0536b09"/><lb ed="R082" n="0811b09"/>业。通三性故。五十三卷云。云何表业。谓略有三种。 <lb ed="X" n="0536b10"/><lb ed="R082" n="0811b10"/>一染汚。二善。三无记。若于身语意十不善业道。不 <lb ed="X" n="0536b11"/><lb ed="R082" n="0811b11"/>離现行增上力故。所有身语表业。名染汚表业。若 <lb ed="X" n="0536b12"/><lb ed="R082" n="0811b12"/>即于彼誓受。远離所有身语表业。名善表业。若诸 <lb ed="X" n="0536b13"/><lb ed="R082" n="0811b13"/>威仪工巧处。一分所有身语表业。名无记表业。</p> <lb ed="X" n="0536b14"/><lb ed="R082" n="0811b14"/><p xml:id="pX51p0536b1401">△三结示。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b15"/><lb ed="R082" n="0811b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536b1501">故身表业定非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b16"/><lb ed="R082" n="0811b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536b1601">△次申正義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b17"/><lb ed="R082" n="0811b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536b1701">然心为因令识所变<note place="inline">至</note>表示心故假名身表。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b18"/><lb ed="R082" n="0811b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536b1801">音義 大乘但约心变。即异小乘。心谓第六识。识 <lb ed="X" n="0536b19"/><lb ed="R082" n="0812a01"/>谓第八识。谓以第六内心为因。令第八本识所变 <lb ed="X" n="0536b20"/><lb ed="R082" n="0812a02"/>手等色相。相似相续。似有动作表示。于心假名身 <lb ed="X" n="0536b21"/><lb ed="R082" n="0812a03"/>表。非谓離心。有别自体也。</p> <lb ed="X" n="0536b22"/><lb ed="R082" n="0812a04"/><p xml:id="pX51p0536b2201">△次语表<note place="inline">二</note>初破实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b23"/><lb ed="R082" n="0812a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536b2301">语表亦非实有声性<note place="inline">至</note>外有对色前<anchor xml:id="nkr_note_add_0536b2301" n="0536b2301"/><anchor xml:id="beg0536b2301" n="0536b2301"/>已<anchor xml:id="end0536b2301"/>破故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b24"/><lb ed="R082" n="0812a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536b2401">音義 初句直破。一刹那下。明其所以。一刹那声。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0536c" n="0536c"/> <lb ed="X" n="0536c01"/><lb ed="R082" n="0812a07"/>虽是实有。无诠表故。多念相续。虽能诠表。相续假 <lb ed="X" n="0536c02"/><lb ed="R082" n="0812a08"/>法。便非实有。声属无见有对。前<anchor xml:id="nkr_note_add_0536c0201" n="0536c0201"/><anchor xml:id="beg0536c0201" n="0536c0201"/>已<anchor xml:id="end0536c0201"/>破故。不应复执 <lb ed="X" n="0536c03"/><lb ed="R082" n="0812a09"/>实有声性。为语表也。</p> <lb ed="X" n="0536c04"/><lb ed="R082" n="0812a10"/><p xml:id="pX51p0536c0401">△次申正義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c05"/><lb ed="R082" n="0812a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536c0501">然因心故识变似声<note place="inline">至</note>假名语表于理无违。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c06"/><lb ed="R082" n="0812a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536c0601">合响 准上身表可知。</p> <lb ed="X" n="0536c07"/><lb ed="R082" n="0812a13"/><p xml:id="pX51p0536c0701">△次释无表<note place="inline">二</note>初破实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c08"/><lb ed="R082" n="0812a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536c0801">表既实无无表寧实。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c09"/><lb ed="R082" n="0812a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536c0901">△次申正義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c10"/><lb ed="R082" n="0812a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0536c1001">然依思愿善恶分限<note place="inline">至</note>现行思立故是假有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c11"/><lb ed="R082" n="0812a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0536c1101">合响 先总明思。即遍行中思心所。愿即别境中 <lb ed="X" n="0536c12"/><lb ed="R082" n="0812a18"/>欲心所。意明第六识相应思欲。或思愿善。或思愿 <lb ed="X" n="0536c13"/><lb ed="R082" n="0812b01"/>恶。依此善恶分齐定限。假立无表。谓此下分释。 <lb ed="X" n="0536c14"/><lb ed="R082" n="0812b02"/>谓此无表。或依发勝身语善恶之思种子。增长位 <lb ed="X" n="0536c15"/><lb ed="R082" n="0812b03"/>立。增长谓防发功能。倍倍增盛。若此思种子<anchor xml:id="nkr_note_add_0536c1501" n="0536c1501"/><anchor xml:id="beg0536c1501" n="0536c1501"/>已<anchor xml:id="end0536c1501"/>发。 <lb ed="X" n="0536c16"/><lb ed="R082" n="0812b04"/>则成有表。未发犹居种位。今将发未发之顷。谓之 <lb ed="X" n="0536c17"/><lb ed="R082" n="0812b05"/>增长位。然此无表。由表色熏成。宗镜第五十五卷 <lb ed="X" n="0536c18"/><lb ed="R082" n="0812b06"/>云。一律仪有表色者。即师前受戒时是。由此表色 <lb ed="X" n="0536c19"/><lb ed="R082" n="0812b07"/>故。方熏得善恶种子。有防发功能<note place="inline">此是别解脱体</note>。立其无 <lb ed="X" n="0536c20"/><lb ed="R082" n="0812b08"/>表色。二不律仪有表色者。即正下刀杀生造业时 <lb ed="X" n="0536c21"/><lb ed="R082" n="0812b09"/>是。由此有表色。方熏得不善思种子。有防发功能。 <lb ed="X" n="0536c22"/><lb ed="R082" n="0812b10"/>立其无表色<note place="inline">文</note>。此约散心通善恶位释也。或依下。 <lb ed="X" n="0536c23"/><lb ed="R082" n="0812b11"/>会玄第六卷引古疏云。谓依定中。止身语恶现行 <lb ed="X" n="0536c24"/><lb ed="R082" n="0812b12"/>思上。立定道戒。不约种子。此名随心转故。现行思 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0537a" n="0537a"/> <lb ed="X" n="0537a01"/><lb ed="R082" n="0812b13"/>可尔。种子不尔。故止身语恶者假色。为色所由。由 <lb ed="X" n="0537a02"/><lb ed="R082" n="0812b14"/>此势力。遮防身语恶色。杀盗妄等。令不现前遮防 <lb ed="X" n="0537a03"/><lb ed="R082" n="0812b15"/>色。故此无表假立色名<note place="inline">文</note>。此依定心善位释也。若 <lb ed="X" n="0537a04"/><lb ed="R082" n="0812b16"/>种若现。俱依思立。故非实有。虽种现不同。皆取思 <lb ed="X" n="0537a05"/><lb ed="R082" n="0812b17"/>之一法者。以造作義名。思力最勝故。文中不言道 <lb ed="X" n="0537a06"/><lb ed="R082" n="0812b18"/>共戒者。虽圣道起时。亦能防发圣道。即无漏智。决 <lb ed="X" n="0537a07"/><lb ed="R082" n="0813a01"/>不计有心外实法。故不辩也。</p> <lb ed="X" n="0537a08"/><lb ed="R082" n="0813a02"/><p xml:id="pX51p0537a0801">△次释难<note place="inline">二</note>初难。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a09"/><lb ed="R082" n="0813a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537a0901"><persName>世尊</persName>经中说有三业撥身语业岂不违经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a10"/><lb ed="R082" n="0813a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537a1001">音義 经说三业。今论主幷归心识。岂不与圣教 <lb ed="X" n="0537a11"/><lb ed="R082" n="0813a05"/>相违。</p> <lb ed="X" n="0537a12"/><lb ed="R082" n="0813a06"/><p xml:id="pX51p0537a1201">△次释<note place="inline">二</note>初总答非色。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a13"/><lb ed="R082" n="0813a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537a1301">不撥为无但言非色。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a14"/><lb ed="R082" n="0813a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537a1401">△次别明业体<note place="inline">二</note>初明思为三业体。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a15"/><lb ed="R082" n="0813a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537a1501">能动身思说名身业<note place="inline">至</note>作动意故说名意业。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a16"/><lb ed="R082" n="0813a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537a1601">合响 花严钞三十八之二释曰。此出三业体。然 <lb ed="X" n="0537a17"/><lb ed="R082" n="0813a11"/>思有三种。一审虑思。二决定思。三动发思。初二思。 <lb ed="X" n="0537a18"/><lb ed="R082" n="0813a12"/>是发身语远近。加行动发思。正发身语。即是二业 <lb ed="X" n="0537a19"/><lb ed="R082" n="0813a13"/>体。初二思与意俱故。作动意故。名为意业。故总以 <lb ed="X" n="0537a20"/><lb ed="R082" n="0813a14"/>思为三业体。</p> <lb ed="X" n="0537a21"/><lb ed="R082" n="0813a15"/><p xml:id="pX51p0537a2101">△次转释身语二业<note place="inline">二</note>初示由思名业道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a22"/><lb ed="R082" n="0813a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537a2201">起身语思有所造作<note place="inline">至</note>前七业道亦思为自性。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a23"/><lb ed="R082" n="0813a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537a2301">音義 造作名业。思能发起身语。有所造作。故说 <lb ed="X" n="0537a24"/><lb ed="R082" n="0813a18"/>名业。此之身语。是审决思所遊所履。现作善不善 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0537b" n="0537b"/> <lb ed="X" n="0537b01"/><lb ed="R082" n="0813b01"/>因。通生未来苦乐之果。亦名为道。道犹路也。故前 <lb ed="X" n="0537b02"/><lb ed="R082" n="0813b02"/>下。意明不唯意业思为自性。身语二业体亦是思。 <lb ed="X" n="0537b03"/><lb ed="R082" n="0813b03"/>七业道者。身三口四。善恶业也。</p> <lb ed="X" n="0537b04"/><lb ed="R082" n="0813b04"/><p xml:id="pX51p0537b0401">△次明业道是假说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b05"/><lb ed="R082" n="0813b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537b0501">或身语表中思发故假说为业思所履故说名业道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b06"/><lb ed="R082" n="0813b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537b0601">音義 所发身语非思。乃由中思之所发动。思既 <lb ed="X" n="0537b07"/><lb ed="R082" n="0813b07"/>名业。此依思立假名为业。思所遊履。故名业道。</p> <lb ed="X" n="0537b08"/><lb ed="R082" n="0813b08"/><p xml:id="pX51p0537b0801">△次结二色唯识变。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b09"/><lb ed="R082" n="0813b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537b0901">由此应知实无外色唯有内识变似色生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b10"/><lb ed="R082" n="0813b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537b1001">次破不相应行<note place="inline">三</note>初总明无实体用<note place="inline">二</note>初明依色 <lb ed="X" n="0537b11"/><lb ed="R082" n="0813b11"/>心分位假立。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b12"/><lb ed="R082" n="0813b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537b1201">不相应行而亦非实有<note place="inline">至</note>但依色等分位假立。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b13"/><lb ed="R082" n="0813b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537b1301">合响 初标征。谓得等非能缘故。不与心心所相 <lb ed="X" n="0537b14"/><lb ed="R082" n="0813b14"/>应。非质碍故。不与色相应。有生灭故。不与无为相 <lb ed="X" n="0537b15"/><lb ed="R082" n="0813b15"/>应。会玄第十卷云。此有二释。一言。行者即行蕴。行 <lb ed="X" n="0537b16"/><lb ed="R082" n="0813b16"/>蕴有二。一相应行。即心所法。二不相应行。即是得 <lb ed="X" n="0537b17"/><lb ed="R082" n="0813b17"/>等。今言不相应行。拣其相应行也。二云。具足应言 <lb ed="X" n="0537b18"/><lb ed="R082" n="0813b18"/>非色不相应行。即拣四聚<note place="inline">即心王心所色及无为</note>。如理应思。 <lb ed="X" n="0537b19"/><lb ed="R082" n="0814a01"/>行即不相应。持业释也。或拣四聚。亦相违释<note place="inline">文</note>。得 <lb ed="X" n="0537b20"/><lb ed="R082" n="0814a02"/>非下。明非实有。谓此得等。不同色心等法。有实体 <lb ed="X" n="0537b21"/><lb ed="R082" n="0814a03"/>相。由此故知定非实有。又非异色心等。有实作用。 <lb ed="X" n="0537b22"/><lb ed="R082" n="0814a04"/>故但依彼分位假立<note place="inline">谓此异彼。不可施设异不异性</note>。</p> <lb ed="X" n="0537b23"/><lb ed="R082" n="0814a05"/><p xml:id="pX51p0537b2301">△次立量以显无实体用。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b24"/><lb ed="R082" n="0814a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537b2401">此定非异色心心所<note place="inline">至</note>如馀假法非实有体。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0537c" n="0537c"/> <lb ed="X" n="0537c01"/><lb ed="R082" n="0814a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537c0101">音義 此有三量。此字指得等。初量许有体用。明 <lb ed="X" n="0537c02"/><lb ed="R082" n="0814a08"/>不异色心。量云。此是有法。定非下宗。许蕴摄故因。 <lb ed="X" n="0537c03"/><lb ed="R082" n="0814a09"/>如色心等喩。或心下显无实体。量云。此定非实有。 <lb ed="X" n="0537c04"/><lb ed="R082" n="0814a10"/>心与心所。及色无为所不摄故。如毕竟无。或馀下 <lb ed="X" n="0537c05"/><lb ed="R082" n="0814a11"/>明是假有。量云。此非实有体。或馀实法。所不摄故。 <lb ed="X" n="0537c06"/><lb ed="R082" n="0814a12"/>如馀假法。</p> <lb ed="X" n="0537c07"/><lb ed="R082" n="0814a13"/><p xml:id="pX51p0537c0701">合响 大乘法相有百法。小乘唯七十五。馀者七 <lb ed="X" n="0537c08"/><lb ed="R082" n="0814a14"/>十五法之馀。言馀实法者。即小乘。一意识外馀七 <lb ed="X" n="0537c09"/><lb ed="R082" n="0814a15"/>心王。四十六心所外馀五心所。三无为外馀三无 <lb ed="X" n="0537c10"/><lb ed="R082" n="0814a16"/>为。此三位十五法。各有体用。名馀实法。馀假法者。 <lb ed="X" n="0537c11"/><lb ed="R082" n="0814a17"/>即小乘得非得等十四法外。馀十不相应行。此十 <lb ed="X" n="0537c12"/><lb ed="R082" n="0814a18"/>法依色心分位假立。无实体用。名馀假法。</p> <lb ed="X" n="0537c13"/><lb ed="R082" n="0814b01"/><p xml:id="pX51p0537c1301">△次别破得非得等<note place="inline">六</note>初破得非得<note place="inline">二</note>初破他非 <lb ed="X" n="0537c14"/><lb ed="R082" n="0814b02"/><note place="inline">二</note>初征答实有<note place="inline">二</note>初论主问。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c15"/><lb ed="R082" n="0814b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537c1501">且彼如何知得非得异色心等有实体用。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c16"/><lb ed="R082" n="0814b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537c1601">合响 开蒙。问得者何義。答包获成就不失之義。 <lb ed="X" n="0537c17"/><lb ed="R082" n="0814b05"/>问其事何者。答色心生起。未灭壞来。此不失相。便 <lb ed="X" n="0537c18"/><lb ed="R082" n="0814b06"/>名为得。又瑜伽云。谓若略说生缘摄受增盛之因。 <lb ed="X" n="0537c19"/><lb ed="R082" n="0814b07"/>说名为得。由此道理。当知得是假有。</p> <lb ed="X" n="0537c20"/><lb ed="R082" n="0814b08"/><p xml:id="pX51p0537c2001">△次外人答。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c21"/><lb ed="R082" n="0814b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0537c2101">契经说故如说如是<note place="inline">至</note>成不成言显得非得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c22"/><lb ed="R082" n="0814b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0537c2201">音義 梵音補特伽罗。此云数取趣。数数取著造 <lb ed="X" n="0537c23"/><lb ed="R082" n="0814b11"/>种种业。趣于当来五趣果故。十学法者。正语。正业。 <lb ed="X" n="0537c24"/><lb ed="R082" n="0814b12"/>正命。是无学戒蕴。正念。正定。是无学定蕴。正见。正 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0538a" n="0538a"/> <lb ed="X" n="0538a01"/><lb ed="R082" n="0814b13"/>思惟。正精进。是无学慧蕴。正解脱。是无学解脱蕴。 <lb ed="X" n="0538a02"/><lb ed="R082" n="0814b14"/>正智。是无学解脱知见蕴。此十即五分法身也。成 <lb ed="X" n="0538a03"/><lb ed="R082" n="0814b15"/>不下结显意者。契经所说二成就言。正显于得。二 <lb ed="X" n="0538a04"/><lb ed="R082" n="0814b16"/>不成就言。显于非得。故知有实体用也。</p> <lb ed="X" n="0538a05"/><lb ed="R082" n="0814b17"/><p xml:id="pX51p0538a0501">△次正破实有<note place="inline">二</note>初依经总非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a06"/><lb ed="R082" n="0814b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538a0601">经不说此异色心等有实体用为证不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a07"/><lb ed="R082" n="0815a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538a0701">△次就義别破<note place="inline">二</note>初正破得<note place="inline">二</note>初引经例破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a08"/><lb ed="R082" n="0815a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538a0801">亦说轮王成就七宝<note place="inline">至</note>现在必有善种等故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a09"/><lb ed="R082" n="0815a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538a0901">音義 若谓经说。成不成言。显得非得。是实有者。 <lb ed="X" n="0538a10"/><lb ed="R082" n="0815a04"/>然契经亦说。轮王成就七宝。七宝中如意及轮。即 <lb ed="X" n="0538a11"/><lb ed="R082" n="0815a05"/>是非情。馀属他身。岂即成就他身非情耶。故知成 <lb ed="X" n="0538a12"/><lb ed="R082" n="0815a06"/>就之言。是假非实。若谓下牒救辞。于善下斥。若谓 <lb ed="X" n="0538a13"/><lb ed="R082" n="0815a07"/>轮王于七宝。有自在力。故可于宝假说成就。于善 <lb ed="X" n="0538a14"/><lb ed="R082" n="0815a08"/>恶法。何不许然。而要定执别。有实得耶。次若谓下。 <lb ed="X" n="0538a15"/><lb ed="R082" n="0815a09"/>又牒救。初句牒救辞。寧知下斥。若谓七宝乃在现 <lb ed="X" n="0538a16"/><lb ed="R082" n="0815a10"/>在。故可假说。寧知善等離现在有。以实法離现在。 <lb ed="X" n="0538a17"/><lb ed="R082" n="0815a11"/>理非有故。何以離现无实法。现在必有善种等故。 <lb ed="X" n="0538a18"/><lb ed="R082" n="0815a12"/>言现在有。简过未非现。常实法简分位是假立。</p> <lb ed="X" n="0538a19"/><lb ed="R082" n="0815a13"/><p xml:id="pX51p0538a1901">合响 俱舍论云。诸有为法。若有堕在自相续中。 <lb ed="X" n="0538a20"/><lb ed="R082" n="0815a14"/>有得非得。非他相续。无有成就他身法故。非非相 <lb ed="X" n="0538a21"/><lb ed="R082" n="0815a15"/>续。无有成就非情法故。如汝所言。则诸非情。及他 <lb ed="X" n="0538a22"/><lb ed="R082" n="0815a16"/>相续。亦应成就所以者何。以契经亦说。轮王成就 <lb ed="X" n="0538a23"/><lb ed="R082" n="0815a17"/>七宝。岂即成就。他身非情耶。又经说。轮王成就七 <lb ed="X" n="0538a24"/><lb ed="R082" n="0815a18"/>宝。彼为成他身法。及非众生数耶。若成就神珠宝 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0538b" n="0538b"/> <lb ed="X" n="0538b01"/><lb ed="R082" n="0815b01"/>者。则壞法体。亦众生数。亦非众生数。若成象马宝 <lb ed="X" n="0538b02"/><lb ed="R082" n="0815b02"/>者。则壞趣。亦人趣。亦畜牲趣。若成就女宝者。则壞 <lb ed="X" n="0538b03"/><lb ed="R082" n="0815b03"/>身。亦男身。亦女身。若成就主藏臣主兵臣者。则壞 <lb ed="X" n="0538b04"/><lb ed="R082" n="0815b04"/>业。亦是尊贵。亦是卑贱。</p> <lb ed="X" n="0538b05"/><lb ed="R082" n="0815b05"/><p xml:id="pX51p0538b0501">△次约二因破<note place="inline">三</note>初征。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b06"/><lb ed="R082" n="0815b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538b0601">又得于法有何勝用。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b07"/><lb ed="R082" n="0815b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538b0701">△二破<note place="inline">二</note>初破能起因。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b08"/><lb ed="R082" n="0815b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538b0801">若言能起应起无为<note place="inline">至</note>若待馀因得便无用。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b09"/><lb ed="R082" n="0815b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538b0901">音義 若言此得于善等法。是能起因。是则一切 <lb ed="X" n="0538b10"/><lb ed="R082" n="0815b10"/>有情。何不以此得起无为法。而成圣道。一切非情。 <lb ed="X" n="0538b11"/><lb ed="R082" n="0815b11"/>不具此得。应永不生。今现有非情生起者何也。又 <lb ed="X" n="0538b12"/><lb ed="R082" n="0815b12"/>复于善等法未得者。或既得<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b1201" n="0538b1201"/><anchor xml:id="beg0538b1201" n="0538b1201"/>已<anchor xml:id="end0538b1201"/>失者。亦无此得。应 <lb ed="X" n="0538b13"/><lb ed="R082" n="0815b13"/>永不生。云何亦有未得而得<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b1301" n="0538b1301"/><anchor xml:id="beg0538b1301" n="0538b1301"/>已<anchor xml:id="end0538b1301"/>失复得者耶。若俱 <lb ed="X" n="0538b14"/><lb ed="R082" n="0815b14"/>下遮救。若谓未得<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b1401" n="0538b1401"/><anchor xml:id="beg0538b1401" n="0538b1401"/>已<anchor xml:id="end0538b1401"/>失。虽无现得。由有无始俱生 <lb ed="X" n="0538b15"/><lb ed="R082" n="0815b15"/>得为因。所以後时复起者。是则同彼执一因论。便 <lb ed="X" n="0538b16"/><lb ed="R082" n="0815b16"/>违自教所执。生与生生。便为无用。又俱生得具三 <lb ed="X" n="0538b17"/><lb ed="R082" n="0815b17"/>性者。则于一时。善恶无记。应顿现前。为因既齐。生 <lb ed="X" n="0538b18"/><lb ed="R082" n="0815b18"/>果应尔。若待馀因。故不顿现。此能起因。便为无用。</p> <lb ed="X" n="0538b19"/><lb ed="R082" n="0816a01"/><p xml:id="pX51p0538b1901">補遗 所执二生。俱舍论云。生与生生。复何所作。 <lb ed="X" n="0538b20"/><lb ed="R082" n="0816a02"/>阿毘昙毘婆沙。生等相中云。一刹那中。生生二法。 <lb ed="X" n="0538b21"/><lb ed="R082" n="0816a03"/>一生法。二生生生。生生唯生生。问何知生生二法。 <lb ed="X" n="0538b22"/><lb ed="R082" n="0816a04"/>生生唯生生。答犹如人有生一子者。有双生者。二 <lb ed="X" n="0538b23"/><lb ed="R082" n="0816a05"/>生者。即生与生生也。又俱舍有为相中云。此生等 <lb ed="X" n="0538b24"/><lb ed="R082" n="0816a06"/>相。即是有为。应更别有生等四相。若更有相。便致 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0538c" n="0538c"/> <lb ed="X" n="0538c01"/><lb ed="R082" n="0816a07"/>无穷。彼复有馀生等相故。应言便有。然非无穷。所 <lb ed="X" n="0538c02"/><lb ed="R082" n="0816a08"/>以者何。颂曰。此有生生等。于八一有能。论曰。此谓 <lb ed="X" n="0538c03"/><lb ed="R082" n="0816a09"/>前说四种本相。生生等者。谓四随相。生生。住住。异 <lb ed="X" n="0538c04"/><lb ed="R082" n="0816a10"/>异。灭灭。诸行有为。由四本相<note place="inline">生住异灭</note>。本相有为。由四 <lb ed="X" n="0538c05"/><lb ed="R082" n="0816a11"/>随相<note place="inline">即生生住住异异灭灭</note>。據此所计。凡有为法。必具生与 <lb ed="X" n="0538c06"/><lb ed="R082" n="0816a12"/>生生。今言俱生得为因起者。则汝所执二生。便为 <lb ed="X" n="0538c07"/><lb ed="R082" n="0816a13"/>无用。详如俱舍论释。</p> <lb ed="X" n="0538c08"/><lb ed="R082" n="0816a14"/><p xml:id="pX51p0538c0801">△次破不失因。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c09"/><lb ed="R082" n="0816a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538c0901">若得于法是不失因<note place="inline">至</note>若離有情实不可得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c10"/><lb ed="R082" n="0816a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538c1001">音義 先牒所计。计云。得之于法。是不失因。一切 <lb ed="X" n="0538c11"/><lb ed="R082" n="0816a17"/>有情。以此为因。乃能成就彼善等法故。诸可下破。 <lb ed="X" n="0538c12"/><lb ed="R082" n="0816a18"/>诸可成法。不離有情。非关于得。若離有情。实无有 <lb ed="X" n="0538c13"/><lb ed="R082" n="0816b01"/>得可得。</p> <lb ed="X" n="0538c14"/><lb ed="R082" n="0816b02"/><p xml:id="pX51p0538c1401">△三结。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c15"/><lb ed="R082" n="0816b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538c1501">故得于法俱为无用。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c16"/><lb ed="R082" n="0816b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538c1601">△次例破非得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c17"/><lb ed="R082" n="0816b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538c1701">得实无故非得亦无。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c18"/><lb ed="R082" n="0816b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538c1801">△次申正義<note place="inline">二</note>初明得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c19"/><lb ed="R082" n="0816b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0538c1901">然依有情可成诸法<note place="inline">至</note>二自在成就三现行成就。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c20"/><lb ed="R082" n="0816b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0538c2001">音義 三种成就。正显于得。一言假立。即异小乘。 <lb ed="X" n="0538c21"/><lb ed="R082" n="0816b09"/>瑜伽第五十二卷云。若所有染汚法。诸无记法。生 <lb ed="X" n="0538c22"/><lb ed="R082" n="0816b10"/>得善法。不由功用而现行者。彼诸种子。若未为奢 <lb ed="X" n="0538c23"/><lb ed="R082" n="0816b11"/>摩他之所损伏。若未为圣道之所永害。若不为邪 <lb ed="X" n="0538c24"/><lb ed="R082" n="0816b12"/>见损伏诸善。如断善根者。如是名为种子成就。若 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0539a" n="0539a"/> <lb ed="X" n="0539a01"/><lb ed="R082" n="0816b13"/>加行所生善法。及一分无记法。生缘所摄受。增盛 <lb ed="X" n="0539a02"/><lb ed="R082" n="0816b14"/>因种子。名自在成就。现在诸法。自相现前转。名现 <lb ed="X" n="0539a03"/><lb ed="R082" n="0816b15"/>行成就<note place="inline">种子业因。自在业力。现行业果</note>。</p> <lb ed="X" n="0539a04"/><lb ed="R082" n="0816b16"/><p xml:id="pX51p0539a0401">△次明非得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539a05"/><lb ed="R082" n="0816b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539a0501">翻此假立不成就名<note place="inline">至</note>于诸圣法未成就故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539a06"/><lb ed="R082" n="0816b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539a0601">音義 不成就言。正显非得。此不成就。其类虽多。 <lb ed="X" n="0539a07"/><lb ed="R082" n="0817a01"/>擧要言之。于三界四谛。见道所断分别惑种。未为 <lb ed="X" n="0539a08"/><lb ed="R082" n="0817a02"/>圣道之所永害。假立非得。名异生性。于诸圣法。未 <lb ed="X" n="0539a09"/><lb ed="R082" n="0817a03"/>成就故。</p> <lb ed="X" n="0539a10"/><lb ed="R082" n="0817a04"/><p xml:id="pX51p0539a1001">△二破众同分<note place="inline">二</note>初破他非<note place="inline">二</note>初征答实有<note place="inline">二</note>初 <lb ed="X" n="0539a11"/><lb ed="R082" n="0817a05"/>论主问。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539a12"/><lb ed="R082" n="0817a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539a1201">复如何知异色心等有实同分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539a13"/><lb ed="R082" n="0817a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539a1301">補遗 五蕴论云。云何众同分。谓诸群生。各异自 <lb ed="X" n="0539a14"/><lb ed="R082" n="0817a08"/>类。相似为性。</p> <lb ed="X" n="0539a15"/><lb ed="R082" n="0817a09"/><p xml:id="pX51p0539a1501">△次外人答。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539a16"/><lb ed="R082" n="0817a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539a1601">契经说故如契经说此天同分此人同分乃至廣说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539a17"/><lb ed="R082" n="0817a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539a1701">補遗 廣说者。瑜伽第五十二卷云。此中或有有 <lb ed="X" n="0539a18"/><lb ed="R082" n="0817a12"/>情。由界同分。说名同分。谓同生一界。或有有情。由 <lb ed="X" n="0539a19"/><lb ed="R082" n="0817a13"/>趣同分。说名同分。谓同生一趣。或有有情。由生同 <lb ed="X" n="0539a20"/><lb ed="R082" n="0817a14"/>分。说名同分。谓生一生。或有有情。由类同分。说名 <lb ed="X" n="0539a21"/><lb ed="R082" n="0817a15"/>同分。谓同一种类。或有有情。由分位体性。容色形 <lb ed="X" n="0539a22"/><lb ed="R082" n="0817a16"/>貌。音声覆蔽。养命同分。说名同分。或有有情。由过 <lb ed="X" n="0539a23"/><lb ed="R082" n="0817a17"/>失功德同分。说名同分。如杀生者。望杀生者。廣说 <lb ed="X" n="0539a24"/><lb ed="R082" n="0817a18"/>乃至诸邪见者。望邪见者。離杀生者。望離杀生者。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0539b" n="0539b"/> <lb ed="X" n="0539b01"/><lb ed="R082" n="0817b01"/>乃至正见者。望正见者。从预流乃至阿罗汉独觉。 <lb ed="X" n="0539b02"/><lb ed="R082" n="0817b02"/>望预流等。菩萨望菩萨。<persName>如来</persName>望<persName>如来</persName>。如是更互说 <lb ed="X" n="0539b03"/><lb ed="R082" n="0817b03"/>名同分。</p> <lb ed="X" n="0539b04"/><lb ed="R082" n="0817b04"/><p xml:id="pX51p0539b0401">△次正破实有<note place="inline">二</note>初依经总非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b05"/><lb ed="R082" n="0817b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539b0501">此经不说异色心等有实同分为证不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b06"/><lb ed="R082" n="0817b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539b0601">△次就義别破<note place="inline">二</note>初约同智言因破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b07"/><lb ed="R082" n="0817b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539b0701">若同智言因斯起故<note place="inline">至</note>彼既不尔此云何然。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b08"/><lb ed="R082" n="0817b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539b0801">音義 先牒计。同智谓解同分之智。同言谓诠同 <lb ed="X" n="0539b09"/><lb ed="R082" n="0817b09"/>分之言。俱舍叙外执云。若无实物无差别相。名同 <lb ed="X" n="0539b10"/><lb ed="R082" n="0817b10"/>分者。辗转差别。诸有情中。有情有情。等无差别。觉 <lb ed="X" n="0539b11"/><lb ed="R082" n="0817b11"/>及施设不应得有<note place="inline">文</note>。觉即同智。施设即同言。则草 <lb ed="X" n="0539b12"/><lb ed="R082" n="0817b12"/>下例破。谓若同智言。因斯同分起故。实有同分者。 <lb ed="X" n="0539b13"/><lb ed="R082" n="0817b13"/>则草木等。亦应有同分。既尔即与圣教相违。以诸 <lb ed="X" n="0539b14"/><lb ed="R082" n="0817b14"/>圣教。不言有无情同分故。故俱舍论云。又何因不 <lb ed="X" n="0539b15"/><lb ed="R082" n="0817b15"/>许有无情同分。诸穀麦豆金银庵罗半娜<anchor xml:id="nkr_note_add_0539b1501" n="0539b1501"/><anchor xml:id="beg0539b1501" n="0539b1501"/>娑<anchor xml:id="end0539b1501"/>等。亦 <lb ed="X" n="0539b16"/><lb ed="R082" n="0817b16"/>有自类。互相似故<note place="inline">文</note>。又于下纵夺破。若于同分起 <lb ed="X" n="0539b17"/><lb ed="R082" n="0817b17"/>同智言。名同分者。是则复应有别同分。起彼同分。 <lb ed="X" n="0539b18"/><lb ed="R082" n="0817b18"/>如是辗转成无穷过。然彼同分。既无别同分起。此 <lb ed="X" n="0539b19"/><lb ed="R082" n="0818a01"/>同智言。何必因斯同分起耶。</p> <lb ed="X" n="0539b20"/><lb ed="R082" n="0818a02"/><p xml:id="pX51p0539b2001">△次约同事欲因破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b21"/><lb ed="R082" n="0818a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539b2101">若谓为因起同事欲<note place="inline">至</note>何要别执有实同分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b22"/><lb ed="R082" n="0818a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539b2201">音義 先牒计。同事谓同所作事。同欲谓同所乐 <lb ed="X" n="0539b23"/><lb ed="R082" n="0818a05"/>欲。谓同分为因。同事同欲。方得生起。故知实有同 <lb ed="X" n="0539b24"/><lb ed="R082" n="0818a06"/>分也。理亦下破。谓由夙习为因。起同事欲。何须别 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0539c" n="0539c"/> <lb ed="X" n="0539c01"/><lb ed="R082" n="0818a07"/>执。有实同分耶。</p> <lb ed="X" n="0539c02"/><lb ed="R082" n="0818a08"/><p xml:id="pX51p0539c0201">△次申正義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c03"/><lb ed="R082" n="0818a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539c0301">然依有情身心相似分位差别假立同分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c04"/><lb ed="R082" n="0818a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539c0401">合响 集论云。谓如是如是有情。于种种类。自体 <lb ed="X" n="0539c05"/><lb ed="R082" n="0818a11"/>相似。假立众同分。</p> <lb ed="X" n="0539c06"/><lb ed="R082" n="0818a12"/><p xml:id="pX51p0539c0601">△三破命根<note place="inline">二</note>初破他非<note place="inline">二</note>初征答实有<note place="inline">二</note>初论 <lb ed="X" n="0539c07"/><lb ed="R082" n="0818a13"/>主问。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c08"/><lb ed="R082" n="0818a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539c0801">复如何知异色心等有实命根。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c09"/><lb ed="R082" n="0818a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539c0901">合响 开蒙问。云何为命根。答依所引第八识种 <lb ed="X" n="0539c10"/><lb ed="R082" n="0818a16"/>上。连持色心。不断功能。假立命根。</p> <lb ed="X" n="0539c11"/><lb ed="R082" n="0818a17"/><p xml:id="pX51p0539c1101">△次外人答。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c12"/><lb ed="R082" n="0818a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539c1201">契经说故如契经说寿暖识三应知命根说名为寿。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c13"/><lb ed="R082" n="0818b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539c1301">△次正破实有<note place="inline">三</note>初依经总非。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c14"/><lb ed="R082" n="0818b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539c1401">此经不说异色心等有实寿体为证不成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c15"/><lb ed="R082" n="0818b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539c1501">△次就義别破<note place="inline">三</note>初例破。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c16"/><lb ed="R082" n="0818b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539c1601">又先<anchor xml:id="nkr_note_add_0539c1601" n="0539c1601"/><anchor xml:id="beg0539c1601" n="0539c1601"/>已<anchor xml:id="end0539c1601"/>成色不异识<note place="inline">至</note>应如受等非实命根。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c17"/><lb ed="R082" n="0818b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539c1701">音義 初以色比破。色不异识。前<anchor xml:id="nkr_note_add_0539c1701" n="0539c1701"/><anchor xml:id="beg0539c1701" n="0539c1701"/>已<anchor xml:id="end0539c1701"/>极成。暖是色 <lb ed="X" n="0539c18"/><lb ed="R082" n="0818b06"/>法。应当以此比知。命根亦不離识。又若下以受等 <lb ed="X" n="0539c19"/><lb ed="R082" n="0818b07"/>例破。意明受等异识。非实命根。若命根异识。亦非 <lb ed="X" n="0539c20"/><lb ed="R082" n="0818b08"/>实命根也。命根是有法。非实命根宗。异识实有故 <lb ed="X" n="0539c21"/><lb ed="R082" n="0818b09"/>因。如受等喩。</p> <lb ed="X" n="0539c22"/><lb ed="R082" n="0818b10"/><p xml:id="pX51p0539c2201">△次释妨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c23"/><lb ed="R082" n="0818b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0539c2301">若尔如何经说三法<note place="inline">至</note>有此识因後当廣说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539c24"/><lb ed="R082" n="0818b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0539c2401">音義 此有三褈问答。初问寿暖皆识。经何说三。 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0540a" n="0540a"/> <lb ed="X" n="0540a01"/><lb ed="R082" n="0818b13"/>義别下答。虽皆是识。约義差别。说有三种。宗镜第 <lb ed="X" n="0540a02"/><lb ed="R082" n="0818b14"/>五十卷释云。谓阿赖耶相分色法。身根所得名暖。 <lb ed="X" n="0540a03"/><lb ed="R082" n="0818b15"/>此识之种名寿。以能持识故。现行识是识。故言三 <lb ed="X" n="0540a04"/><lb ed="R082" n="0818b16"/>法義别说之。非谓别有体性。是则身捨暖时。有馀 <lb ed="X" n="0540a05"/><lb ed="R082" n="0818b17"/>二不必捨。如无色界生。如馀二捨时。暖心随捨。然 <lb ed="X" n="0540a06"/><lb ed="R082" n="0818b18"/>今此三。约義别说。但是一体。如四正勤。<anchor xml:id="nkr_note_add_0540a0601" n="0540a0601"/><anchor xml:id="beg0540a0601" n="0540a0601"/>已<anchor xml:id="end0540a0601"/>生未生 <lb ed="X" n="0540a07"/><lb ed="R082" n="0819a01"/>善恶二法。義别说为四种。只是一精进数。住无下。 <lb ed="X" n="0540a08"/><lb ed="R082" n="0819a02"/>又问義别说三。只唯一识。住无心位。既无有心。应 <lb ed="X" n="0540a09"/><lb ed="R082" n="0819a03"/>无寿暖。云何经说寿暖不灭。岂不下答。识不離故。 <lb ed="X" n="0540a10"/><lb ed="R082" n="0819a04"/>寿暖不灭。既尔下第三问。识既不離。何名无心彼 <lb ed="X" n="0540a11"/><lb ed="R082" n="0819a05"/>灭不。答无心位中。<anchor xml:id="nkr_note_add_0540a1101" n="0540a1101"/><anchor xml:id="beg0540a1101" n="0540a1101"/>但<anchor xml:id="end0540a1101"/>灭转识。非谓第八证有此识。 <lb ed="X" n="0540a12"/><lb ed="R082" n="0819a06"/>如後廣引教理。</p> <lb ed="X" n="0540a13"/><lb ed="R082" n="0819a07"/><p xml:id="pX51p0540a1301">△三结示。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540a14"/><lb ed="R082" n="0819a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0540a1401">此识足为界趣生体<note place="inline">至</note>无劳别执有实命根。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540a15"/><lb ed="R082" n="0819a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0540a1501">補遗 此第八识。足可以为三界六识四生之体。 <lb ed="X" n="0540a16"/><lb ed="R082" n="0819a10"/>以彼能遍三界。此拣前六不遍故。以彼恒续。此拣 <lb ed="X" n="0540a17"/><lb ed="R082" n="0819a11"/>前六有间断。异熟果。简前六异熟生也。</p> <lb ed="X" n="0540a18"/><lb ed="R082" n="0819a12"/><p xml:id="pX51p0540a1801">△次申正義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540a19"/><lb ed="R082" n="0819a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0540a1901">然依亲生此识种子<note place="inline">至</note>住时决定假立命根。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540a20"/><lb ed="R082" n="0819a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0540a2001">合响 宗镜第五十卷释云。言此者。简亲生馀识 <lb ed="X" n="0540a21"/><lb ed="R082" n="0819a15"/>种子。言识者。简相应法种。唯取识故。言种者。简现 <lb ed="X" n="0540a22"/><lb ed="R082" n="0819a16"/>行。不取第八现行。为命根故。彼所拣者。皆非命根。 <lb ed="X" n="0540a23"/><lb ed="R082" n="0819a17"/>今取亲生之名言种上。由先业所引。持身功能差 <lb ed="X" n="0540a24"/><lb ed="R082" n="0819a18"/>别。先业所引持身功能差别者。盖由前世善恶业 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0540b" n="0540b"/> <lb ed="X" n="0540b01"/><lb ed="R082" n="0819b01"/>之所牵引。若业之功能多。则引此识种子。住时决 <lb ed="X" n="0540b02"/><lb ed="R082" n="0819b02"/>定长久。若业之功能少。则引此识种子。住时决定 <lb ed="X" n="0540b03"/><lb ed="R082" n="0819b03"/>短促也。依此住时决定长短之分位。假立命根。令 <lb ed="X" n="0540b04"/><lb ed="R082" n="0819b04"/>色心等。住时决定。依此功能。说为命根。非取生现 <lb ed="X" n="0540b05"/><lb ed="R082" n="0819b05"/>行识義。以此种子。为业力故。有持一报之身。功能 <lb ed="X" n="0540b06"/><lb ed="R082" n="0819b06"/>差别。令得决定种子。无此功能。身便烂壞。阿赖耶 <lb ed="X" n="0540b07"/><lb ed="R082" n="0819b07"/>识现行。由此种故能缘。及任持于眼等法。亦名能 <lb ed="X" n="0540b08"/><lb ed="R082" n="0819b08"/>持。此种正能持于现行之识。若不尔者。现行之识。 <lb ed="X" n="0540b09"/><lb ed="R082" n="0819b09"/>应不得有。及无能持馀根等法。由此功能故。识持 <lb ed="X" n="0540b10"/><lb ed="R082" n="0819b10"/>于身。现行内种力故。生及缘持法。不名命根。非根 <lb ed="X" n="0540b11"/><lb ed="R082" n="0819b11"/>本故。由种生故。此种不由现行有故。种为诸法之 <lb ed="X" n="0540b12"/><lb ed="R082" n="0819b12"/>根本故。又现行识。是所持故。从所持说。能持种识 <lb ed="X" n="0540b13"/><lb ed="R082" n="0819b13"/>名命根。命根之法持。体非命根。令六处住时决定 <lb ed="X" n="0540b14"/><lb ed="R082" n="0819b14"/>故。故种子为命根。馀现行色心等非命根。不恒续 <lb ed="X" n="0540b15"/><lb ed="R082" n="0819b15"/>故。非业所引故。</p> <lb ed="X" n="0540b16"/><lb ed="R082" n="0819b16"/><p xml:id="pX51p0540b1601">△四破无心定等<note place="inline">二</note>初破他非<note place="inline">二</note>初征答实有<note place="inline">二</note> <lb ed="X" n="0540b17"/><lb ed="R082" n="0819b17"/>初论主问。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540b18"/><lb ed="R082" n="0819b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0540b1801">复如何知二无心定无想异熟异色心等有实自性。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540b19"/><lb ed="R082" n="0820a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0540b1901">合响 开蒙。问无想定。答想等不行。名为无想。令 <lb ed="X" n="0540b20"/><lb ed="R082" n="0820a02"/>身安和。故亦名定。问想等心聚。悉皆不行。何故但 <lb ed="X" n="0540b21"/><lb ed="R082" n="0820a03"/>名无想也。答灭想为首。名无想定。问如何想偏为 <lb ed="X" n="0540b22"/><lb ed="R082" n="0820a04"/>首。答为此外道厌想如病。欣求无想。以为微妙。立 <lb ed="X" n="0540b23"/><lb ed="R082" n="0820a05"/>此无想。问灭尽定。答令不恒行心心所灭。及染第 <lb ed="X" n="0540b24"/><lb ed="R082" n="0820a06"/>七恒行心聚。皆悉灭尽。问无想灭尽。差别何如。答 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0540c" n="0540c"/> <lb ed="X" n="0540c01"/><lb ed="R082" n="0820a07"/>修无想定。作出離想。修灭尽定。作止息想。又无想 <lb ed="X" n="0540c02"/><lb ed="R082" n="0820a08"/>唯凡。灭尽唯圣。是二差别。问此二定依何建立。答 <lb ed="X" n="0540c03"/><lb ed="R082" n="0820a09"/>厌心种上遮碍转识不生功能。建立此定。问无想 <lb ed="X" n="0540c04"/><lb ed="R082" n="0820a10"/>报。答由修彼定。感彼天果。名无想报。</p> <lb ed="X" n="0540c05"/><lb ed="R082" n="0820a11"/><p xml:id="pX51p0540c0501">△次外人答。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540c06"/><lb ed="R082" n="0820a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0540c0601">若无实性应不能遮心心所法令不现起。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540c07"/><lb ed="R082" n="0820a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0540c0701">補遗 俱舍论云。若生无想有情天中。有法能令 <lb ed="X" n="0540c08"/><lb ed="R082" n="0820a14"/>心心所灭。名为无想。是实物有。能遮未来心心所。 <lb ed="X" n="0540c09"/><lb ed="R082" n="0820a15"/>令暂不起。如堰江河<note place="inline">文</note>。今文反显。</p> <lb ed="X" n="0540c10"/><lb ed="R082" n="0820a16"/><p xml:id="pX51p0540c1001">△次正破实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540c11"/><lb ed="R082" n="0820a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0540c1101">若无心位有别实法<note place="inline">至</note>如堤塘等假亦能遮。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540c12"/><lb ed="R082" n="0820a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0540c1201">音義 先牒所计。应无下擧例破。彼无色定。既无 <lb ed="X" n="0540c13"/><lb ed="R082" n="0820b01"/>实法。能碍于色。名无色定。此无心定。何有实法。能 <lb ed="X" n="0540c14"/><lb ed="R082" n="0820b02"/>遮于心。名无心定耶。又遮下。引假破实。</p> <lb ed="X" n="0540c15"/><lb ed="R082" n="0820b03"/><p xml:id="pX51p0540c1501">△次申正義<note place="inline">二</note>初正释<note place="inline">二</note>初无心定。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540c16"/><lb ed="R082" n="0820b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0540c1601">谓修定时于定加行<note place="inline">至</note>此种善故定亦名善。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0540c17"/><lb ed="R082" n="0820b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0540c1701">音義 定加行者。定前方便也。正在定时。心寂灭 <lb ed="X" n="0540c18"/><lb ed="R082" n="0820b06"/>故。无复期愿。是以期愿。在加行耳。厌患粗动等者。 <lb ed="X" n="0540c19"/><lb ed="R082" n="0820b07"/>前六转识。行相粗显故。二定同明。兼染第七。若无 <lb ed="X" n="0540c20"/><lb ed="R082" n="0820b08"/>想定。但厌前六不恒行心心所。若灭尽定。兼厌第 <lb ed="X" n="0540c21"/><lb ed="R082" n="0820b09"/>七染汚恒行心心所故。令心等者。由厌患力。令所 <lb ed="X" n="0540c22"/><lb ed="R082" n="0820b10"/>厌粗动心等渐细。由细入微。微之又微。厌极增盛。 <lb ed="X" n="0540c23"/><lb ed="R082" n="0820b11"/>以此微心。熏第八识。成极增盛厌心等种。由此种 <lb ed="X" n="0540c24"/><lb ed="R082" n="0820b12"/>故。心等不行。依斯假立二无心定。由种善故。此二 <pb ed="X" xml:id="X51.0826.0541a" n="0541a"/> <lb ed="X" n="0541a01"/><lb ed="R082" n="0820b13"/>亦善。</p> <lb ed="X" n="0541a02"/><lb ed="R082" n="0820b14"/><p xml:id="pX51p0541a0201">△次无想果。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0541a03"/><lb ed="R082" n="0820b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0541a0301">无想定前求无想果<note place="inline">至</note>依异熟立得异熟名。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0541a04"/><lb ed="R082" n="0820b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX51p0541a0401">音義 谓有外道。妄计无想天。为真解脱处。因修 <lb ed="X" n="0541a05"/><lb ed="R082" n="0820b17"/>无想定。于定前加行。发勝期愿。而希得彼天故。所 <lb ed="X" n="0541a06"/><lb ed="R082" n="0820b18"/>熏成种。能招彼天真异熟识。生彼天<anchor xml:id="nkr_note_add_0541a0601" n="0541a0601"/><anchor xml:id="beg0541a0601" n="0541a0601"/>已<anchor xml:id="end0541a0601"/>。所有生得。 <lb ed="X" n="0541a07"/><lb ed="R082" n="0821a01"/>不恒行心心所灭。于此分位。假立无想异熟之名。</p> <lb ed="X" n="0541a08"/><lb ed="R082" n="0821a02"/><p xml:id="pX51p0541a0801">△次结示。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0541a09"/><lb ed="R082" n="0821a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX51p0541a0901">故此三法亦非实有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0541a10"/><lb ed="R082" n="0821a04"/> <lb ed="X" n="0541a11"/><lb ed="R082" n="0821a05"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>成唯识论音响補遗卷第一</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0541a12"/> <lb ed="X" n="0541a13"/><lb ed="R082" n="0821a07"/><cb:div type="w"><p cb:type="head1" xml:id="pX51p0541a1301">音释</p> <lb ed="X" n="0541a14"/><lb ed="R082" n="0821a08"/><cb:div type="note"><entry><form>枢</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1402" cb:place="inline"><note place="inline">昌朱切音姝</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>糅</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1408" cb:place="inline"><note place="inline">女救切音猱</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>埵</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1414" cb:place="inline"><note place="inline">都果切音朵</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>犍</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1420" cb:place="inline"><note place="inline">居言切音鞬</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>籥</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1426" cb:place="inline"><note place="inline">以灼切音 <lb ed="X" n="0541a15"/><lb ed="R082" n="0821a09"/>药</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>鍮</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1503" cb:place="inline"><note place="inline">他候切音偷</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>薮</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1509" cb:place="inline"><note place="inline">苏偶切音叟</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>讹</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1515" cb:place="inline"><note place="inline">五禾切音囮</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>键</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1521" cb:place="inline"><note place="inline">巨展切音件</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>蚁</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1527" cb:place="inline"><note place="inline">鱼倚 <lb ed="X" n="0541a16"/><lb ed="R082" n="0821a10"/>切音拟</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>奁</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1605" cb:place="inline"><note place="inline">力盐切。音廉。鉴匣也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>瓯</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1614" cb:place="inline"><note place="inline">乌候切音讴</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>镕</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1620" cb:place="inline"><note place="inline">以中切音容</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>漑</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1626" cb:place="inline"><note place="inline">吉器切音既灌 <lb ed="X" n="0541a17"/><lb ed="R082" n="0821a11"/>也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>跽</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1703" cb:place="inline"><note place="inline">巨起切其上声长跪也两膝著地而立身也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>娜</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1721" cb:place="inline"><note place="inline">奴可切那上声</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>堰</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1728" cb:place="inline"><note place="inline">伊甸切音燕</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541a18"/><lb ed="R082" n="0821a12"/><entry><form>堤</form><cb:def><p xml:id="pX51p0541a1802" cb:place="inline"><note place="inline">典礼切音</note>。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0517b1201" to="#end0517b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0517c1001" to="#end0517c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0518b1101" to="#end0518b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0519c2401" to="#end0519c2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0520c0201" to="#end0520c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0523a1301" to="#end0523a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523b1001" to="#end0523b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523b1002" to="#end0523b1002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0524a1501" to="#end0524a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0526a0501" to="#end0526a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0526b1101" to="#end0526b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0526b1201" to="#end0526b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">若</lem><rdg wit="#wit.orig">苦</rdg></app> <app from="#beg0527b0101" to="#end0527b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0528a1101" to="#end0528a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">德</lem><rdg wit="#wit.orig">得</rdg></app> <app from="#beg0530a1501" to="#end0530a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0531b0101" to="#end0531b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0531c0201" to="#end0531c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0531c1801" to="#end0531c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0532b0301" to="#end0532b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0533a0901" to="#end0533a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534a0801" to="#end0534a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534a1801" to="#end0534a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0535a1901" to="#end0535a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0536a2001" to="#end0536a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0536b0401" to="#end0536b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0536b2301" to="#end0536b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0536c0201" to="#end0536c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0536c1501" to="#end0536c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0538b1201" to="#end0538b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0538b1301" to="#end0538b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0538b1401" to="#end0538b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0539b1501" to="#end0539b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">娑<note type="cf1">T54n2128_p0328b23</note><note type="cf2">K35n1257_p0528a12</note></lem><rdg wit="#wit.orig">婆</rdg></app> <app from="#beg0539c1601" to="#end0539c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0539c1701" to="#end0539c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0540a0601" to="#end0540a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0540a1101" to="#end0540a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0541a0601" to="#end0541a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0521001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0521001">答疑为</note> <note n="0522001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0522001">原本卷一之二</note> <note n="0529001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0529001">卷一之三</note> <note n="0535001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0535001">卷一之四</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0517b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0517b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0517c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0517c1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0518b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0518b1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0519c2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0519c2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0520c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520c0201">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0523a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523b1002" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b1002">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0524a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0526a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0526a0501">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0526b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0526b1101">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0526b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0526b1201">若【CB】，苦【卍续】</note> <note n="0527b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0528a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528a1101">德【CB】，得【卍续】</note> <note n="0530a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1501">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0531b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0531b0101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0531c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0531c0201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0531c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0531c1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0532b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0532b0301">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0533a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a1801">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0535a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0535a1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0536a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0536a2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0536b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0536b0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0536b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0536b2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0536c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0536c0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0536c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0536c1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0538b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0538b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538b1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0538b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538b1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0539b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0539b1501">娑【CB】，婆【卍续】</note> <note n="0539c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0539c1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0539c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0539c1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0540a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0540a0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0540a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0540a1101">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0541a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541a0601">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>